XVIII-wieczna polityka i kultura oraz znaczenie Konstytucji 3 maja. Lekcja historii z Trójką!

Ostatnia aktualizacja: 03.05.2020 18:55
3 maja 2020 roku to dzień 229. rocznicy uchwalenia ustawy regulującej ustrój prawny Rzeczypospolitej Obojga Narodów, najczęściej nazywanej po prostu Konstytucją 3 maja. Wraz z zaproszonymi ekspertami przyjrzeliśmy się nie tylko historii samej konstytucji, ale także kulturze i obyczajom panującym w czasie jej podpisania, czyli w 1791 roku.
Audio
  • Jak doszło do uchwalenia Konstytucji 3 maja? (Popołudnie z Trójką w domu)
  • Tajniki XVIII-wiecznej polskiej kuchni (Popołudnie z Trójką w domu)
  • Jakie dyscypliny sportu były najbardziej lubiane ponad 200 lat temu? (Popołudnie z Trójką w domu)
  • XVIII-wieczne rasy psów (Popołudnie z Trójką w domu)
  • Kultura polityczna w czasach Konstytucji 3 maja (Popołudnie z Trójką w domu)
  • Michał Margański opowiada o muzyce XVIII wieku (Popołudnie z Trójką w domu)
  • Jakie znaczenie miała Konstytucja 3 maja? Co z niej zostało nam do dziś? (Popołudnie z Trójką w domu)
Gdańsk, 03.05.2019. Odświętna, historyczna Zmiana Warty w Gdańsku. Podczas widowiska, nawiązującego do uchwalonej w 1791 roku Konstytucji 3 Maja, żołnierze gdańskiego garnizonu zaprezentowali musztrę z XVIII wieku oraz wystawili uroczystą wartę
Gdańsk, 03.05.2019. Odświętna, historyczna Zmiana Warty w Gdańsku. Podczas widowiska, nawiązującego do uchwalonej w 1791 roku Konstytucji 3 Maja, żołnierze gdańskiego garnizonu zaprezentowali musztrę z XVIII wieku oraz wystawili uroczystą wartęFoto: PAP/Marcin Gadomski

– W dniu 6 października 1788 roku obrady rozpoczął sejm ordynaryjny, zwyczajowo mający obradować sześć tygodni. Rychło zamienił się on w ekstraordynaryjny, który obradował przez cztery lata, od 1790 roku w podwójnym składzie, kiedy to dołączyli posłowie z przeprowadzonych nowych wyborów. Wybrani posłowie reprezentowali różne poglądy – od regalistów, czyli zwolenników króla Stanisława Augusta, przez stronnictwo patriotyczne, czyli zwolenników reform wywodzących się z familii, po konserwatywnych przedstawicieli dawnego szlacheckiego republikanizmu, zwolenników liberum veto. O ironio, decyzja o wyborze posłów, zamiast wzmocnić przeciwników zmian, dała przewagę zwolennikom reform. Przygotowywany projekt konstytucji był kompromisem pomiędzy postulatami obozu króla, a stronnictwa reform. W wypracowanym ostatecznie kształcie burzył dotychczasowy porządek i wprowadzał nowy, wolny od wad, które dotychczas niszczyły państwo – opowiadał prof. Janusz Pezda z Instytutu Historii Uniwersytetu Jagiellońskiego. – Konstytucja majowa stała się symbolem dla następnych pokoleń Polaków w walkach o wskrzeszenie ojczyzny – podsumował historyk.

Ponadto w audycji:

  • Jarosław Dumanowski, historyk kuchni z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, opowiedział, czym zajadali się ludzie w tamtym czasie;
  • XVIII-wieczna muzyka i instrumenty, które omówił Michał Margański wraz z Andrzejem Sułkiem, kierownikiem redakcji muzycznej radiowej Dwójki;
  • Jakie dyscypliny sportu najchętniej uprawiano ponad 200 lat temu? O tym, a także o kulturze politycznej tamtego okresu mówiła historyk literatury i kultury Elżbieta Wichrowska;
  • Trener psów Łukasz Wacławski o dawnych rasach psów.

***

Tytuł audycji: Popołudnie z Trójką w domu
Prowadzi: Hirek Wrona
Autor materiału dodatkowego: Michał Margański
Goście: Jarosław Dumanowski (historyk kuchni z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu)prof. Janusz Pezda (Instytut Historii Uniwersytetu Jagiellońskiego), Andrzej Sułek (kierownik muzyczny redakcji radiowej Dwójki), Łukasz Wacławski (behawiorysta i trener psów), Elżbieta Wichrowska (historyk literatury i kultury, Uniwersytet Warszawski)
Data emisji: 03.05.2020
Godziny emisji: 16.31, 16.45, 17.18, 17.41, 18.20, 18.37, 18.47

kr

Czytaj także

Wszystko, co trzeba wiedzieć o fladze Rzeczypospolitej Polskiej

Ostatnia aktualizacja: 02.05.2020 09:00
To, jakie polska flaga powinna mieć przeznaczenie, barwy, a nawet wymiary, jest oddzielną nauką. Jej tajniki oraz kilka ciekawostek związanych z historią flagi Rzeczypospolitej w dzień jej święta, zdradził nam Tomasz Wąsik, historyk i kierownik Muzeum Historii Włocławka.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Na balkonie, w oknie, na drzwiach – #mojaflaga!

Ostatnia aktualizacja: 02.05.2020 06:45
– Zachęcamy wszystkich do oznaczania swoich balkonów, okien czy drzwi biało-czerwoną flagą, pokazania naszego symbolu, z którego jesteśmy dumni, pokazania jak wielu nas jest i jaką mamy siłę – namawia Jan Kowalski, dyrektor biura projektu "Niepodległa" w ramach akcji "#Mojaflaga - wywieś flagę!" Na czym ta akcja polega?
rozwiń zwiń

Czytaj także

Co nam dała Konstytucja 3 maja?

Ostatnia aktualizacja: 03.05.2020 13:35
– Konstytucja 3 maja weszła w życie i funkcjonowała rok, nawet dłużej, bo do lipca. Można dyskutować, z jakim skutkiem i czy miała szansę przetrwać w Europie, w której działy się wówczas takie rzeczy jak rewolucja francuska, koalicja przeciwko Francji, a potem Napoleon. To jest wielki przedmiot dyskusji historiograficznej i nie tylko – przyznaje profesor Michał Kopczyński.
rozwiń zwiń