Maria Dąbrowska. Pisarka odważna, przenikliwa i nowoczesna

Ostatnia aktualizacja: 04.04.2021 14:00
– Maria Dąbrowska postrzegała siebie jako pisarkę nowoczesną, która chce powiedzieć coś ważnego o Polsce. Uważała się za państwowca – mówiła prof. Ewa Głębicka w audycji w "Trójka literacka". – Pisarka prowadziła niezwykłe życie, nie tylko w wymiarze intelektualnym, ale i osobistym – dodała dr Katarzyna Nadana-Sokołowska.   
Maria Dąbrowska w swoim mieszkaniu
Maria Dąbrowska w swoim mieszkaniuFoto: NAC

Posłuchaj
37:26 2021_04_04 13_21_09_PR3_Trojka_literacka.mp3 Fenomen twórczości Marii Dąbrowskiej (Trójka literacka)

 

Olga Sarzyńska fot. Barbara Marcinik 1200.JPG
Czym żyła autorka "Nocy i dni"? "Dzienniki. 1914-1965" Marii Dąbrowskiej w interpretacji Olgi Sarzyńskiej w Trójce

Pisarka urodziła się 6 października 1889 w Rusowie koło Kalisza jako Maria Szumska. Ziemiańskie pochodzenie wyznaczyło niejako jej drogę literacką. To w końcu "Noce i dnie" zapewniły jej miejsce w panteonie polskich pisarzy. W cenionym zbiorze opowiadań pt. "Ludzie stamtąd" również przedstawia życie prostych ludzi, robotników i domowej służby. Dąbrowska, mimo że pochodziła z małej miejscowości, zdobyła wykształcenie w Lozannie i Brukseli, co zaważyło na jej dalszym życiu. Pisarka chętnie angażowała się w sprawy publiczne, głównie związane z oświatą i obroną swobód obywatelskich.

W testamencie zastrzegła, że prowadzone przez nią przez pół wieku "Dzienniki" mogą ukazać się dopiero 40 lat po jej śmierci. To przez nie stworzyła sobie obraz kobiety wyzwolonej, oświeconej i nowoczesnej oraz głoszącej śmiałe tezy i osądy. Jej powieści i opowiadania wciąż należą do szkolnego kanonu lektur, a filmowcy nie unikają ich ekranizacji.

Pisarka została uhonorowana tytułem doktora honoris causa przez Uniwersytet Warszawski oraz odznaczona Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski. Zmarła 19 maja 1965. Grób Marii Dąbrowskiej stanął na warszawskich Powązkach w Alei Zasłużonych.

nac Eliza Orzeszkowa 1200.JPG
Eliza Orzeszkowa, jakiej nie znamy

Dlaczego Marię Dąbrowską często porównywano do Elizy Orzeszkowej? Czy lubiła te porównania? Zapraszamy do wysłuchania dołączonego nagrania audycji, w której mówiliśmy również o wyjątkowości wspomnianych "Dzienników" i wytłumaczyliśmy, dlaczego warto ponownie przeczytać "Noce i dnie".  

***

Tytuł audycji: Trójka literacka
Prowadzi: Magdalena Piejko
Goście: prof. Ewa Głębicka (kierownik Pracowni Dokumentacji Literatury Współczesnej Instytutu Badań Literackich PAN), dr Katarzyna Nadana-Sokołowska (członkini Zespołu "Archiwum Kobiet" Instytutu Badań Literackich PAN), prof. Mikołaj Sokołowski (dyrektor Instytutu Badań Literackich PAN)
Data emisji: 04.04.2021
Godzina emisji: 13.21

mk/kr

Czytaj także

Marek Hłasko – polski James Dean

Ostatnia aktualizacja: 14.01.2020 06:00
"Książki warto pisać tylko wtedy, jeśli przekroczy się ostatnią granicę wstydu; pisanie jest rzeczą bardziej intymną od łóżka; przynajmniej dla mnie" – czytamy w "Pięknych dwudziestoletnich" Marka Hłaski.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Michaił Bułhakow – mistrz niedoceniony za życia

Ostatnia aktualizacja: 15.05.2016 06:12
– Bułhakow potrafił świetnie sportretować krzywo otaczającą go rzeczywistość – podkreślał Andrzej Drawicz. Niestety za życia tego wielkiego pisarza niewielu potrafiło to dostrzec.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Maria Kownacka. Z Plastusiem przez świat

Ostatnia aktualizacja: 27.02.2021 05:40
Jej książki do dziś funkcjonują w kanonie literatury dziecięcej. Maria Kownacka doskonale, bo dziecięcym okiem, obserwowała świat. Dlatego od lat skrada serca nie tylko nieletnim czytelnikom.
rozwiń zwiń