Pendrive, tablet, internet – jak Stanisław Lem przewidywał przyszłość

Ostatnia aktualizacja: 26.03.2021 01:00
Za chwilę minie 15 lat, odkąd nie ma z nami Stanisława Lema. Wybitny twórca literatury science fiction, ale i wizjoner, w swoich książkach opisał technologie, o których wtedy nawet nikt nie śnił, a z których dziś korzystamy na co dzień. – Muszę oczywiście dbać o to, by poziom racjonalności tych wszystkich koncepcji był wysoki, możliwie jak najwyższy. Inaczej robi się rodzaj bagna pełnego nonsensu – mówił sam pisarz na antenie Polskiego Radia w 1975 roku.
Stanisław Lem
Stanisław LemFoto: Agencja Forum/Interfoto/BF

Maska Hanka Brulińska 1200.JPG
"Maska" – eksperymentalna adaptacja opowiadania Stanisława Lema

W opublikowanym w połowie lat 50. XX wieku "Obłoku Magellana" Lem przedstawiał czytelnikom sposób działania kwarcowych trionów, dzięki którym można magazynować obrazy, wykresy, dźwięki, a nawet… zapachy. To wszystko (z wyjątkiem woni) dziś możemy gromadzić na pendrive'ach. Owe triony połączone falami radiowymi stanowiły jedną wielką bazę danych, nazwaną przez Lema po prostu Biblioteką Trionów, a przez nas  wyszukiwarką Google. Przykłady można mnożyć.


Posłuchaj
02:46 Trojka do trzeciej Lem koncepcje science fiction 2021_03_26-11-20-28.mp3 Koncepcje science fiction z powieści Stanisława Lema aktualne jak nigdy dotąd (Trójka do trzeciej)

 

Lem, czyli futuryzm

– Lem był przede wszystkim futurystą. W latach 60. i 70. pisał o sztucznej inteligencji i o tym, w jaki sposób zrewolucjonizuje świat, zanim jeszcze mówiliśmy o jej rozwoju. W "Dialogach", w "Głosie Pana", w "Obłoku Magellana" pisał o tabletach i rozszerzonej, wirtualnej rzeczywistości, którą dziś nazywamy VR-em – wymienia dr Maciej Kawecki, prezes Instytutu Lema.

– W jego fantastyce bardzo istotny był element "science" – dodaje pisarz fantastyki naukowej Jacek Inglot Lem był człowiekiem bardzo solidnym, zawsze był na bieżąco z najnowszymi tendencjami w nauce i w technologii. Analizował je bardzo starannie i tworzył fantastykę bardzo przemyślaną pod względem naukowym – podkreśla literat.

Ciemne strony technologii przyszłości

"Dopóki nie skorzystałem z internetu, nie wiedziałem, że na świecie jest tylu idiotów" – tymi słowami Stanisław Lem ocenił technologię, której pojawienie sam przewidział wiele lat wcześniej. – Lem na samym końcu, w schyłkowym ze względu na swój wiek okresie twórczości, dostrzegał czarne strony nowych technologii – komentuje dr Maciej Kawecki.

Lem nie oszukiwał, ale prawdy o sobie też nie mówił/Polskie Radio

"Katar" – słuchowisko na antenie Trójki

Stanisław Lem, obok m.in. C.K. Norwida i K.K. Baczyńskiego jest jednym z kulturalnych patronów roku 2021. Z tej okazji Polskie Radio pracuje nad słuchowiskiem, będącym adaptacją jednego z dzieł Stanisława Lema –  detektywistycznej, wzbogaconej o elementy fantastyki naukowej opowieści "Katar".

***

Tytuł audycji: Trójka do trzeciej
Prowadzi: Piotr Łodej
Autor materiału reporterskiego: Józef Niewiarowski
Data emisji: 26.03.2021
Godzina emisji: 11.20

kr

Czytaj także

Stanisław Lem: człowiek, który patrzył w przyszłość ze zrozumieniem

Ostatnia aktualizacja: 09.12.2020 06:30
Był wybitnym pisarzem, który niewątpliwie wyprzedzał swoją epokę. Kiedy w połowie XX w. naukowcy szukali zastosowania dla komputerów zajmujących cały pokój, on myślał nad zagrożeniami, jakie niesie internet, smartfony czy wirtualna rzeczywistość. Rok 2021 będzie rokiem Stanisława Lema.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Krzysztof Kamil Baczyński w nowym serwisie internetowym portalu PolskieRadio24.pl

Ostatnia aktualizacja: 22.01.2021 09:00
Z okazji Roku Krzysztofa Kamila Baczyńskiego portal PolskieRadio24.pl przygotował serwis internetowy składający się z unikatowych nagrań archiwalnych Polskiego Radia, wspomnień, wierszy w interpretacji wybitnych polskich aktorów, a także piosenek do tekstów Baczyńskiego. Strona baczynski.polskieradio24.pl wystartowała w 100. rocznicę urodzin artysty - 22 stycznia tego roku.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Poezja Wisławy Szymborskiej trafi na Spitsbergen

Ostatnia aktualizacja: 17.03.2021 13:42
Spitsbergen – ta kraina, poza śniegiem i lodem, kryje coś jeszcze. To Światowe Archiwum Arktyczne zwane też Biblioteką Końca Świata. Miejsce, w którym przechowywane są najważniejsze dokumenty świata, w tym manuskrypty z biblioteki watykańskiej oraz reprodukcje obrazów twórców takich jak Rembrandt i Munk. 8 kwietnia dołączy do nich nasza noblistka Wisława Szymborska.
rozwiń zwiń