Częściowe zaćmienie Słońca nad Polską

Ostatnia aktualizacja: 10.06.2021 13:20
Po raz pierwszy od sześciu lat była możliwość obserwowania zaćmienia Słońca nad Polską: tarcza Księżyca przesłoniła naszą gwiazdę. To było zaćmienie jedynie częściowe, ale i tak niezwykle spektakularne, tym bardziej że pogoda sprzyjała. Czy zaćmienia zawsze budziły taką ekscytację, czy raczej – lęk?
Zaćmienie Słońca w Norfolk w Anglii w 2011 roku
Zaćmienie Słońca w Norfolk w Anglii w 2011 rokuFoto: David Hibberd/Flickr

shutterstock_kosmiczne śmieci 1200.jpg
Śmietnisko nad naszymi głowami

W zależności od miejsca, zaćmienie obejmowało od ok. 23 procent tarczy słonecznej na północnym krańcu Polski, przez 12-13 procent w Bydgoszczy i 10 procent w Warszawie, do zaledwie ok. 4 procent w Bieszczadach. Można powiedzieć, że nie było to wiele: najbardziej widowiskowe, całkowite zaćmienie Słońca, można było obserwować nad Polską w czasie wakacji w roku 1999.


Posłuchaj
03:09 TROJKA Trojka do trzeciej 2021_06_10 12-29-52.mp3 Zaćmienie Słońca (Trójka do trzeciej)

– W Polsce jest to tylko częściowe zaćmienie Słońca. Bardziej na północy Europy widzielibyśmy mniej więcej w połowie wygryzione Słońce – komentował Jerzy Rafalski z Planetarium w Toruniu. – A gdybyśmy byli teraz na biegunie północnym, to dopiero byśmy się cieszyli: widzielibyśmy zawieszony nad horyzontem jasny krąg, obrączkę. Bo to zaćmienie należy do zaćmień obrączkowych – tłumaczył.

– Księżyc jest trochę dalej od Ziemi i z tego powodu jest za mały, aby zakryć całą tarczę słoneczną. I dlatego pozostaje taka świecąca obrączka. Tak właśnie teraz zdarzyło się na biegunie północnym i północnej Grenlandii – dodaje.

– Oczywiście, najbardziej spektakularne jest całkowite zaćmienie Słońca: wtedy naprawdę robi się ciemno. Wrażenia są ogromne: niby wszystko wiemy, bo zmrok zapada co wieczór, jednak to są zupełnie inne ciemności – opowiada Trójkowy gość. – Zapadają bardzo szybko, w ciągu kilku sekund, są naprawdę straszne i wywołują ogromne emocje – wylicza.

Również u naszych przodków zaćmienie Słońca zawsze budziło lęk. – Słońce oznacza życie, więc nie tylko dla Słowian Słońce było bogiem – potwierdza dyrektor Muzeum Początków Państwa Polskiego w Gnieźnie Michał Bogacki. – A na zaćmienie reagowali krzykiem, gdyż skutki zaćmienia dla ówczesnych ludzi były katastrofalne: wierzono, że w czasie zaćmienia dzieci w kołysce umierają, zwierzęta stają się bezpłodne, a złe moce uaktywniają się – opowiada.


Posłuchaj
03:39 TROJKA Zapraszamy do Trojki 2021_06_10 15-38-27.mp3 Czy Słowianie bali się zaćmień? (Zapraszamy do Trójki)

 

I przyznaje, że całkowite zaćmienie słońca z 1999 roku będzie pamiętał do końca życia: – Dwie sekundy przed tym zaćmieniem uderzyłem się dużym młotkiem w palec. To był duży, 3-kilowy młotek i bardzo bolało - opowiada dyrektor Bogacki. – Pojechałem więc do szpitala: na SOR-ze było pięciu czy sześciu mężczyzn, którzy mniej więcej w tym samym czasie uderzyli się młotkiem w palec! – wspomina.

Natomiast Jerzy Rafalski zachęca, by już sobie planować wakacje, z kilkuletnim wyprzedzeniem: – Już możemy się umawiać do Hiszpanii na rok 2026 i 2027, kiedy całkowite zaćmienia Słońca będą w lecie: wtedy będzie dobry czas na obserwacje – zapewnia.

Częściowe zaćmienie Słońca nad Polską | LIVE/YouTube Z głową w gwiazdach


***

Tytuł audycji: Trójka do trzeciej, Zapraszamy do Trójki
Prowadzi: Piotr Łodej, Mateusz Drozda
Gość: Jerzy Rafalski (astronom, Planetarium w Toruniu), Michał Bogacki (dyrektor Muzeum Początków Państwa Polskiego w Gnieźnie) 
Data emisji:
10.06.2021
Godzina emisji: 12.26, 15.38

pr

Czytaj także

Energia ze słońca coraz bardziej popularna i opłacalna

Ostatnia aktualizacja: 20.04.2021 11:30
Rośnie świadomość ekologiczna Polaków, rosną także inwestycje w fotowoltaikę – to prawdziwy hit ostatnich dwóch lat. Jak grzyby po deszczu powstają niewielkie, przydomowe instalacje, ale także olbrzymie, liczące nawet 100 ha farmy słoneczne. Jednak każda z takich inwestycji wymaga zaawansowanych rozwiązań przy planowaniu i zarządzaniu.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Panele zintegrowane i emulsja fotowoltaiczna. Świetlana przyszłość fotowoltaiki

Ostatnia aktualizacja: 06.05.2021 13:35
Według danych Instytutu Energetyki Odnawialnej w ubiegłym roku dzięki fotowoltaice przybyło nam 2,5 gigawata mocy, co oznacza, że cała branża fotowoltaiczna wygenerowała inwestycje rzędu 10 mld złotych. Tę formę pozyskiwania energii elektrycznej czeka jeszcze bardziej świetlana przyszłość, a to za sprawą tzw. paneli zintegrowanych oraz emulsji fotowoltaicznej.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Czego w kosmosie szukają Chińczycy i Elon Musk?

Ostatnia aktualizacja: 12.05.2021 12:45
Ostatnio emocjonowaliśmy się lotami helikoptera na Marsie, tymczasem stosunkowo niedaleko, bo na okołoziemskiej orbicie dzieją się równie ciekawe rzeczy. Warto się im bliżej przyjrzeć, gdyż na pewno będą miały w przyszłości poważny wpływ na nasze życie.
rozwiń zwiń