Урад Ісландыі вызначыў на 29 жніўня правядзенне рэферэндуму, на якім грамадзяне вырашаць, ці краіна павінна аднавіць перапыненыя перамовы аб далучэнні да Еўрапейскага Саюза. Гэта сведчыць пра змену палітычнага меркавання жыхароў гэтай паўночнай краіны, якая больш за 10 гадоў таму перапыніла перамовы аб далучэнні да ЕС, паведамляе партал WP.
— Сітуацыя кардынальна змянілася. Крызіс у Грэнландыі і агрэсіўная рыторыка Трампа падштурхнулі Ісландыю да збліжэння з Еўрапейскім Саюзам, — лічыць Мацей Букоўскі, генеральны дырэктар аналітычнага інстытуту WiseEuropa.
Узрастаючае значэнне Арктыкі ў геапалітычнай гульні, а таксама прэтэнзіі Дональда Трампа на Грэнландыю прымусілі прэм'ер-міністра Ісландыі Крыструна Фростадоціра яшчэ ў сакавіку заявіць, што аднаўленне перамоваў з ЕС зʼяўляецца рашэннем стратэгічнага значэння.
— Рэгіён паміж Вялікабрытаніяй, Грэнландыяй і Ісландыяй зʼяўляецца ключавым стратэгічным раёнам. Гэта ставіць яго ў сферу інтарэсаў Трампа. У Рэйкʼявіку за падзеямі вакол Грэнландыі назіралі з занепакоенасцю. Ісландцы дагэтуль памятаюць пра акупацыю ЗША іх вострава падчас Другой сусветнай вайны. Прычым гэта не самыя прыемныя ўспаміны, — гаворыць Томаш Здуньчык, аналітык па справах Балтыі і Паўночных краін у Польскім інстытуце міжнародных спраў.
У Ісландыі няма ўласнай арміі. Яна зʼяўляецца членам НАТА, але таксама мае абароннае пагадненне з ЗША. Гадамі гэта было эфектыўнай гарантыяй бяспекі. Сёння гэтага больш няма. Мытныя тарыфы, уведзеныя Трампам на ісландскія тавары, ціск з мэтай анексіі Грэнландыі і палітычныя атакі амерыканскага прэзідэнта на саюзнікаў прывялі Рэйкʼявік да пошуку больш надзейных партнёраў.
Сваю ролю ў праеўрапейскім памкненні Ісландыі адыграў таксама Білі Лонг, якога Трамп прызначыў паслом у Ісландыі. Ён жартам сказаў, што Ісландыя стане 52-м штатам ЗША (Грэнландыя, ці, магчыма, Канада, маюць быць 51-м), і што ён стане яе губернатарам. Гэта вельмі абурыла грамадскую думку на востраве, і тэма аднаўлення перамоваў з ЕС стала яшчэ больш актуальнай.
вс