X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem

Sygnały Dnia 5 listopada 2018 roku, rozmowa z Adamem Hlebowiczem

Ostatnia aktualizacja: 05.11.2018 08:15
Audio
  • Adam Hlebowicz: kilka pokoleń dochodziło do niepodległości (Sygnały dnia/Jedynka)

Katarzyna Gójska: Gościem Sygnałów Dnia jest pan Adam Hlebowicz, Instytut Pamięci Narodowej. Witam bardzo serdecznie, dzień dobry.

Adam Hlebowicz: Dzień dobry.

Tydzień Niepodległości to w Warszawie na Przystanku Historia, taki jest pomysł Instytutu Pamięci Narodowej, żeby te ostatnie dni przed setną rocznicą odzyskania niepodległości uczcić. Proszę powiedzieć, czego już dzisiaj mogą się spodziewać i mieszkańcy Warszawy, ale ci również, którzy będą chcieli przyjechać na to wydarzenie?

Chcę państwa namówić do wspólnego świętowania, bo sto lat odzyskania niepodległości to po prostu święto, to długi proces, w którym kilka pokoleń Polaków dochodziło do tego momentu. My przez te sto lat od tego czasu, te sto lat, przypomnijmy, kiedy Polska z owych stu lat większość czasu była też zniewolona, więc to ciągle jest ten czas, który trzeba podkreślać, jak ważne jest to świętowanie, umiejętność świętowania. Tak, dzisiaj zaczynamy na Przystanku Historia wydarzenie takie, które zmieni Przystanek Historia na Przystanek Niepodległość. Jak pamiętamy, słynne i znane powiedzenie marszałka Józefa Piłsudskiego, to tak o nim powiedziano, że na Przystanku Niepodległość wysiadł z czerwonego tramwaju. Dzisiaj właśnie to chcemy zainscenizować w Warszawie przy Marszałkowskiej 21/25, marszałek Piłsudski rzeczywiście o godzinie 11 mniej więcej przyjedzie do nas, wysiądzie z czerwonego tramwaju, powitają go legioniści, będzie orkiestra i to będzie początek wydarzeń, które będą się działy właśnie tam przez cały tydzień. To jest taki nasz pomysł na to, żeby zaprosić państwa, ludzi w różnym wieku, różnych pokoleń, od dzieci, od najmłodszych po najstarszych, żebyśmy się spotkali i żebyśmy przeżywali tę setną rocznicę odzyskania niepodległości.

Dobrze. Czego się możemy spodziewać? Wiemy z zapowiedzi, że będą rekonstrukcje, będą pokazy, przegląd wojska, podobno marszałek Józef Piłsudski będzie tego przeglądu dokonywał, będą też premiery gry, filmów, filmu animowanego „Gra o niepodległość”. I co jeszcze? Jak to będzie rozłożone w czasie? Kiedy będzie taki moment kulminacyjny?

Zapraszamy państwa każdego dnia od godziny 10, dzisiaj od 11 do godzin wieczornych. W zależności od tego, kiedy macie państwo czas, to jest właśnie ten moment, żeby przeżyć po prostu tę setną rocznicę. Wydarzenia są bardzo różne, tak jak pani już słusznie wymieniła, dla każdego coś miłego, tak mamy nadzieję, no bo obok tychże...

To się okaże, zobaczymy, jaka będzie frekwencja.

Właśnie. Od rzeczy zabawowych. Powiem tyle, że na spotkania z marszałkiem Piłsudskim, przygotowaliśmy takie spotkania dla dzieci specjalnie, dla tych najmłodszych dzieci, zgłosiło się ponad tysiąc dzieci, więc nie jesteśmy w stanie przyjąć aż tylu dzieci, więc musieliśmy trochę to inaczej porozkładać, ale to świetny odzew, z tego się bardzo cieszymy, że rodzice, no bo oczywiście to rodzice w tym wypadku decydują o tym, żeby te dzieci przysłać, żeby one przeżyły taką przygodę, spotkanie, oczywiście z rekonstruktorem, ale przeżycie z wielką historią, z człowiekiem ubranym w mundur marszałka, który potrafi z nimi świetnie nawiązać kontakt, przeprowadzić lekcję. Będą też rzeczy nazwijmy to poważniejsze, to znaczy wykłady profesorów: Jana Żaryna, Odziemkowskiego. Wysockiego, będą dyskusje panelowe, wideoczat, więc chcemy, żeby ta nasza oferta rzeczywiście trafiła do różnych ludzi na różne potrzeby, także tych, którzy poszukują czegoś więcej. Cały czas są ludzie, którzy zadają sobie pytania o niepodległość, jak do niech dochodziło, jacy ludzie ją tworzyli, jacy wtedy byliśmy. To wszystko są ważne pytania, na które będziemy próbowali odpowiedzieć.

A proszę powiedzieć, bo ja o to pytałam, ale chciałabym jeszcze dopytać, czy będzie taki moment kulminacyjny, kiedy będzie coś z państwa punktu widzenia najbardziej takiego spektakularnego, co będzie adresowane do najszerszego grona odbiorców? Wiemy też, że będzie festyn czy być może festyny. Czy być może w takim razie jest przygotowany jakiś taki moment, który zdaniem pana, zdaniem organizatorów będzie tym momentem najważniejszym?

Ten moment startu jest dla nas najważniejszy...

Czyli marszałek przyjeżdża, tak?

...czyli marszałek Piłsudski, tak. Ten tramwaj, dodam jeszcze, będzie jeździł przez pełnych 6 dni...

No właśnie, powiedzmy, bo będzie tramwaj, to jest specjalnie oklejony...

Tak.

...ci, którzy w Warszawie dzisiaj będą się poruszać czy w niej mieszkają, czy przyjadą, to będą mogli już dzisiaj ten tramwaj zobaczyć?

Tramwaj zobaczyć, ale mało tego...

Z literką N, tak?

Z literką N, będzie odpowiednio obanerowany, będzie tam marszałek Piłsudski już na plakacie i okna będą szczelnie zapełnione, natomiast...

A to stary tramwaj czy nowy?

To stary tramwaj, ale nie aż tak stary, nie z 1918 roku, trochę młodszy, ale jednocześnie zabytkowy. Natomiast co ważne w tym tramwaju, że to nie tylko sam tramwaj, ale w tramwaju będą także toczyły się zajęcia edukacyjne. Więc ci z państwa, którzy trafią na tramwaj linii N, rzeczywiście będą mogli tam przeżyć lekcję historii. Jeżeli są państwo zupełnie przypadkowymi przechodniami czy w tym wypadku pasażerami tegoż tramwaju, no to każdego dnia nasi edukatorzy będą prowadzić zajęcia wewnątrz tramwaju. To też nasz pomysł na to, żeby ten tramwaj wykorzystać do tego celu...

Warszawa mała nie jest, więc od razu powiedzmy, na jakiej trasie ten tramwaj będzie się poruszał, żeby ci, którzy nie chcą być nawet przypadkowymi pasażerami, a po prostu chcą się tym tramwajem przejechać, żeby mogli go odnaleźć.

Ci, którzy przejeżdżają przez Marszałkowską, krótko mówiąc, czyli koło naszego Przystanku Historia, który zamieni się dzisiaj w Przystanek Niepodległość, czyli od placu Bankowego do stacji Wilanowska, można w różnych godzinach, oczywiście, korzystać z tego tramwaju...

Przez centrum miasta tramwaj będzie przejeżdżał.

Ten tramwaj będzie jeździł do soboty włącznie, natomiast pięć tramwajów obanerowanych jedenastym listopada i Przystankiem Niepodległość będą jeździły do 12 listopada, czyli do tego dodatkowego dnia wolnego. To jedna właśnie z tych ofert, które dla państwa chcieliśmy zaoferować. Ktoś powie: to jest oferta dla Warszawy, to jest oferta dla mieszkańców stolicy. To prawda, ale wszystkich przyjezdnych, oczywiście, też zapraszamy. Ja tylko dodam, że Instytut Pamięci Narodowej rozpoczął swoje przygotowania do stulecia niepodległości 5 listopada 2016 roku, czyli dokładnie dwa lata temu. Tych wydarzeń, jak żeśmy policzyli, mniej więcej jest około tysiąca. Mówimy tutaj o skali całego kraju. Dam przykład wystaw dwóch. Powstała duża wystawa na temat niepodległości, która była otwarta w maju tego roku na dziedzińcu Zamku Królewskiego w Warszawie, ta wystawa jeździ przez duże miasta w Polsce. Natomiast druga wystawa „Ojcowie niepodległości” trafiła do Polski powiatowej, do 130 miejscowości, taką trasę żeśmy sobie przyjęli i to był plan i pomysł Instytutu Pamięci Narodowej, żeby trafiać do różnych środowisk, że, oczywiście, duże miasta są ważne, natomiast małe miasteczka, małe ośrodki są równie ważne, tam żyją Polacy, oni też chcą przeżywać Święto Niepodległości. Mamy taką nadzieję i chcemy do tego namawiać.

Ja dopytam jeszcze o tę grę, „Gra o Niepodległą”, tak się nazywa, przynajmniej tak ją w tej chwili państwo przedstawiają, proszę powiedzieć coś więcej na temat tych gier, bo to rzeczywiście Instytut Pamięci Narodowej ma już pewną renomę, jeżeli chodzi o wprowadzanie i proponowaniem tym, którzy się interesują historią bez względu na wiek, właśnie gier. To jeszcze tradycja świętej pamięci pana profesora Janusza Kurtyki, który właśnie takie działanie Instytutu Pamięci Narodowej rozpoczął, a „Gra o Niepodległą”  i coś więcej, informacji.

„Gra o Niepodległą” rzeczywiście tak jak słusznie pani zauważyła, gry planszowe to jest jedna z domen Instytutu Pamięci Narodowej, to nowa gra, która zostanie zainaugurowana w piątek właśnie na Przystanku Historia, na Przystanku Niepodległość. Gry planszowe często nam się kojarzą z dziećmi, z młodzieżą. To jest gra, którą oferujemy dla młodych odbiorców, ale i dorosłych. Są tam, można powiedzieć, dwa systemy gier – jeden bardziej uproszczony, drugi bardziej skomplikowany. Zapewniam, że ta gra wizualnie jest bardzo efektowna. Będziemy rzeczywiście mogli się wcielić w postać marszałka Piłsudskiego, Jana Ignacego Paderewskiego, Wincentego Witosa, szereg innych postaci, które będziemy mogli niejako wziąć do ręki, popatrzeć na nich i wczuć się  i poczuć się w tej roli każdego z tych mężów stanu jednych z ojców niepodległości. Tych postaci jest więcej, wydarzeń jest również więcej. Zapraszam serdecznie, piątek, sobota, tę grę będziemy inaugurować, odbędą się turnieje dla szkół, dla wszystkich chętnych. Myślę, mam nadzieję taką, że ta gra okaże się po prostu swoistym przebojem nie tylko z uwagi na stulecie niepodległości, ale po prostu dlatego, że będzie ciekawa, trafi do wielu odbiorców. To jest taki pomysł na to, jak edukować, jak docierać do ludzi może niekoniecznie na co dzień zainteresowanych historią, żeby poprzez grę, pewnego rodzaju rozrywkę naprowadzić na te tropy historyczne, na rzeczy ważne dla Polski.

Dobrze, to ja jeszcze na koniec zapytam o coś może, co pozostawia taki głębszy ślad, bo oczywiście Tydzień Niepodległości to seria takich propozycji, które są i atrakcyjne, i aktualne, i pewno przyciągną bardzo szerokie rzesze odbiorców, ale jednak to jest pewna chwila. Chciałam się zapytać, co Instytut Pamięci Narodowej przygotował, jeżeli chodzi o właśnie uczczenie stulecia odzyskania niepodległości, ale co może pozostać na dłużej, co będzie takim świadectwem tej postawy naszych czasów, naszej historii. Czy jest taka publikacja pamiątkowa związana właśnie z setną rocznicą odzyskania niepodległości?

Właśnie dwie serie będą miały inaugurację teraz na Przystanku Niepodległość, już jutro zaprezentujemy serię „Bohaterowie Niepodległej”. To są broszury kiedyś wspomniane przez... Pan prezes Janusz Kurtyka zainaugurował taką serię „Patroni naszych ulic”. Broszury, które miały informować o ważnych postaciach, którymi możemy nazwać ulice w naszych miastach, w naszych gminach, w naszych miejscowościach. Teraz rozpoczynamy nową serię „Bohaterowie Niepodległej” obok tych postaci znanych: Piłsudskiego, Dmowskiego, innych, w tej serii pojawią się postacie na przykład Stanisław „Król” Kaszubski, pierwszy oficer Legionów, który został rozstrzelany przez wojska rosyjskie tylko dlatego, że był obywatelem czy poddanym cesarstwa rosyjskiego. Niezwykła postać, zapomniana, mało znana, a to też jeden z bohaterów Niepodległej. To ta seria, która będzie się toczyć przez kolejne lata.

Natomiast tą chyba najbardziej fundamentalną i monumentalną serią wydawniczą to jest 6 albumów o ojcach niepodległości. W tym tygodniu pokażemy część z tych albumów, niektóre już wcześniej były znane, na przykład monografia o Wincentym Witosie. Natomiast zdawałoby się, że taka postać, jak marszałek Józef Piłsudski, jest już znana ze wszystkich stron, że powstało tyle publikacji. Marek Gałęzowski, Jerzy Kirszak napisali książkę–album, potężny, naprawdę, półtora kilograma, trzymałem w ręku i to jest niezwykłe. Natomiast to nie chodzi o to, żeby to była kolejna cegła, którą sobie postawimy na półce. Ta książka w moim przekonaniu, jestem po uważnej lekturze, tam jest, oczywiście, dużo zdjęć, ale te zdjęcia autorzy można powiedzieć przewietrzyli, opisali na nowo, odkryli mnóstwo tajemnic. Widzimy marszałka Piłsudskiego czasami w sytuacjach, których byśmy się nie spodziewali. I myślę, że to jest ważny powrót do tego, żeby spojrzeć na tę wielką postać, na tych pozostałych pięciu ojców niepodległości właśnie przez pryzmat tych publikacji, nowych badań, także fotografii, które dokumentowały ich życie.

Kiedy cała ta seria będzie dostępna?

Ona już właściwie się ukazuje w tych dniach. Oczywiście, pełen nakład taki, dostępny dla publiczności to pewnie myślę następne tygodnie, tak żeby spokojnie w to wejść, natomiast z całą pewnością 17 listopada, kiedy będzie podsumowanie debat belwederskich na Zamku Królewskim w Warszawie, prezes Jarosław Szarek wręczy uroczyście te 6 tomów prezydentowi Andrzejowi Dudzie.

Bardzo dziękuję. Adam Hlebowicz, Instytut Pamięci Narodowej, był gościem Sygnałów Dnia.

Bardzo dziękuję.

JM

 

 

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak