Grażyna Barszczewska: po ulicach wciąż chodzą Dulskie i Dulscy

Ostatnia aktualizacja: 03.09.2021 11:12
W warszawskim Ogrodzie Saskim w sobotę (4 września) rozpocznie się kolejna edycja Narodowego Czytania. Tegoroczną lekturą jest "Moralność pani Dulskiej" Gabrieli Zapolskiej. W rolę tytułowej Dulskiej wcieli się aktorka Grażyna Barszczewska.
Grażyna Barszczewska
Grażyna BarszczewskaFoto: Polskie Radio

Akcja Narodowe Czytanie organizowana jest przez Prezydenta RP od 2012 roku. Została zainicjowana wspólną lekturą "Pana Tadeusza" Adama Mickiewicza. W 2013 roku w całej Polsce odbyło się czytanie dzieł Aleksandra Fredry, a podczas następnych edycji czytano m.in. "Potop" i "Quo vadis" Henryka Sienkiewicza, "Lalkę" Bolesława Prusa, "Wesele" Stanisława Wyspiańskiego, "Przedwiośnie" Stefana Żeromskiego oraz polskie nowele.

W tym roku prezydent Andrzej Duda zaproponował "Moralność pani Dulskiej" Gabrieli Zapolskiej, a w liście, w którym zaprasza wszystkich do udziału w czytaniu, napisał, że "to wyjątkowy utwór, który piętnuje obłudę i zakłamanie. [...] Odnajdujemy w nim komizm i gorzką ironię, mistrzowskie odmalowanie postaci i wyczucie języka, ale przede wszystkim uniwersalne przesłanie moralne, które w imię uczciwości i sprawiedliwości każe potępiać zło".

Po ulicach wciąż chodzą Dulskie

Posłuchaj
08:11 Jedynka/Cztery pory roku - 2.09.2021 dulska Grażyna Barszczewska: po ulicach wciąż chodzą Dulskie i Dulscy (Cztery pory roku/Jedynka)

 

Narodowe Czytanie rozpocznie się w sobotę (4 września) w południe w warszawskim Ogrodzie Saskim. Za reżyserię wydarzenia odpowiada dyrektor Teatru Polskiego Radia Janusz Kukuła, a za muzykę - Stanisław Skoczyński. W roli pani Dulskiej zobaczymy/usłyszymy: Grażynę Barszczewską, Edytę Jungowską i Annę Dereszowską. W pana Dulskiego wcieli się Andrzej Pankowski, a w jego syna Zbyszka - Krzysztof Szczepaniak. Hesię zagra Joanna Pach-Żbikowska, Melę - Angelika Kurowska, Juliasiewiczową - Anna Cieślak, Lokatorkę - Lucyna Malec, Hankę - Lidia Sadowa, a Tadrachową - Małgorzata Rożniatowska.

Grażyna Barszczewska - która była gościem audycji "Cztery pory roku" - zwróciła uwagę, że akcja Narodowe Czytanie rozpoczęła się osiem lat temu i trwa do dziś. - Ja się bardzo z tego cieszę. To ważne dla nas twórców, aktorów, czytających tę literaturę. Może też dla tych, dla których trzeba ocalić te tytuły przed zapomnieniem. (...) Piękne, że to trwa i oby tak dalej - podkreśliła aktorka, dla której to nie będzie pierwszy udział w Narodowym Czytaniu.
- Dla mnie "Moralność pani Dulskiej" to sztuka tragiczna. Ona mówi o naszych cechach, które, niestety, się nie zmieniają. Zapolska, podobnie jak Wyspiański, przewidziała to. Genialność tej sztuki polega na tym, że po ulicach ciągle chodzą te Dulskie, również w spodniach, i Dulscy. Mają gęby pełne frazesów, a prywatnie - prywata, hipokryzja. Te najgorsze nasze cechy, które tkwią w nas - wskazała.

Gość radiowej Jedynki zauważyła, że w przypadku dramatu Zapolskiej zastosowanie ma cytat z "Rewizora" Gogola: "Z czego się śmiejecie? Z samych siebie się śmiejecie". - Te paskudne cechy Dulskiej, ta "dulszczyzna", ta "moralność", są w nas. Często myślimy, że ta fałszywa moralność to jest gdzieś tam, poza nami, w naszych partnerach, u naszych sąsiadów. Tymczasem, gdyby tak pogrzebać, rozdrapać własną osobowość, to byśmy się dowiedzieli, że mamy ją w sobie - powiedziała.


jedynka dulska.jpg
Narodowe Czytanie 2021. Dziennikarze Programu 1 PR czytają "Moralność pani Dulskiej"

Dziennikarze Programu 1 Polskiego Radia włączają się do akcji

Do akcji wspólnego czytania postanowili włączyć się dziennikarze radiowej Jedynki. Z tej okazji przygotowali swoją własną, wyjątkową radiową adaptację. Powstała ona pod czujnym okiem reżysera, dyrektora Teatru Polskiego Radia Janusza Kukuły. Z tekstem Zapolskiej zmierzyli się m.in.: p.o. dyrektor Programu 1 PR Marcin Kusy, Magda Mikołajczuk, Anna Stempniak, Dorota Truszczak i Daniel Wydrych.

Wybrane fragmenty adaptacji zostaną wyemitowane w sobotę, 4 września, oczywiście na antenie Programu 1 Polskiego Radia (godz. 9.50, 10.50, 14.50, 16.50, 17.50, 18.50, 19.50). Od godz. 12.00 zapraszamy zaś na transmisję z Ogrodu Saskiego.

"Moralność pani Dulskiej"

Gabriela Zapolska napisała "Moralność pani Dulskiej" jesienią 1906 roku. Utwór bardzo szybko stał się popularny i jest uważany za jedno z najważniejszych osiągnięć twórczych pisarki. Dzieło cechują komizm, bogactwo obserwacji obyczajowych, a zwłaszcza silna wymowa społeczna.


Czytaj także:


Prapremiera sztuki odbyła się 15 grudnia 1906 roku w Teatrze Miejskim w Krakowie. Kilka tygodni później wystawiono ją w Warszawie, a następnie we Lwowie. Wszystkie te inscenizacje przyjęto z wielkim aplauzem. Dużym zainteresowaniem cieszyły się również pokazywane w wielu miastach przedstawienia teatrów objazdowych, m.in. realizacje Teatru Gabrieli Zapolskiej, podróżującego po całej Galicji.

"Moralność pani Dulskiej" weszła do żelaznego repertuaru polskich teatrów, wznawiano ją wielokrotnie i zawsze z powodzeniem. Odnosiła też sukcesy za granicą. Na podstawie dramatu powstały również filmy, w tym obraz z 1930 roku, uznawany za pierwszy polski film dźwiękowy.

1200x660 narodowe czytanie.jpg

***

Tytuł audycji: "Cztery pory roku"

Prowadzi: Joanna Racewicz

Gość: Grażyna Barszczewska (aktorka)

Data emisji: 3.09.2021 r. 

Godzina emisji: 9.35

kk

Czytaj także

Narodowe Czytanie 2021. Krzysztof Szczepaniak: to będą niezapomniane dwie i pół godziny

Ostatnia aktualizacja: 30.08.2021 14:00
Lekturą tegorocznej odsłony akcji Narodowe Czytanie jest "Moralność pani Dulskiej" Gabrieli Zapolskiej. - Zapraszam 4 września w południe do warszawskiego Ogrodu Saskiego - powiedział w Programie 1 aktor Krzysztof Szczepaniak, który wcieli się w rolę Zbyszka, syna Dulskich.
rozwiń zwiń