Konflikt ws. umowy brexitowej. Prof. Żukrowska: ta sprawa jest nie do rozwiązania

Ostatnia aktualizacja: 16.03.2021 18:19
Komisja Europejska rozpoczęła postępowanie przeciwko Wielkiej Brytanii, zarzucając jej łamanie umowy brexitowej ws. kontroli celnych. - Wielka Brytania, przedłużając okres, w którym nie wprowadza się kontroli, powinna była porozumieć się z Unią Europejską - mówi w Programie 1 Polskiego Radia prof. Katarzyna Żukrowska ze Szkoły Głównej Handlowej.
Boris Johnson
Boris JohnsonFoto: PAP/EPA/ANDY RAIN


szczepionka PAP 1200.jpg
Szczepionki przeciw COVID-19. Dr Paweł Kowalski: tylko kilka krajów jest przed UE
Posłuchaj
19:53 Jedynka/Więcej świata - 16.03.2021 Konflikt UE i Wielkiej Brytanii ws. umowy brexitowej, polityczny kryzys na Słowacji, światowa sprzedaż broni, projekt duńskich architektów (Jedynka/Więcej świata)

Konflikt zaczął się jednak od tego, że Charles Michel oskarżył Wielką Brytanię o jawny zakaz eksportu szczepionek, co spotkało się z ostrą reakcją premiera Borisa Johnsona, który zaprzeczył słowom przewodniczącego Rady Europejskiej.

- W wielu krajach mówi się o problemie nacjonalizmu szczepionkowego. Z kolei Brytyjczycy powiedzieli, że zostali wykluczeni z powodu wyjścia z Unii Europejskiej, ponieważ zakup szczepionek był wspólny. W związku z tym normalną rzeczą jest, że szukają innych dostawców poza tymi, którzy oficjalnie mają dostarczać szczepionkę do krajów UE - twierdzi prof. Katarzyna Żukrowska.

Problem z wymianą handlową

Ekspert Jedynki zauważa, że nie jest to jednak jedyne napięcie pomiędzy UE a Wielką Brytanią. - Największym problemem jest chyba sprawa zawieszenia stosowania kontroli na granicach i przestrzegania umowy dotyczącej wymiany handlowej - zauważa prof. Katarzyna Żukrowska.

Najpierw brytyjski rząd ocenił, iż przedsiębiorstwa nie będą gotowe na wprowadzenie nowych procedur od 1 stycznia (towary wysyłane z Anglii, Szkocji i Walii do Irlandii Północnej powinny podlegać kontrolom celnym) i ustalił z UE, że przez pierwsze trzy miesiące tego roku będą one uproszczone, a pełne kontrole zaczną się od 1 kwietnia. Jednak w tym tygodniu jednostronnie ogłosił, że wejdą one w życie dopiero 1 października, co UE uznała za złamanie poczynionych ustaleń.

- To jest bardzo skomplikowana sytuacja. Przez cały czas obowiązuje umowa z 1998 roku pomiędzy częścią Wielkiej Brytanii, czyli Irlandią Północną, a Republiką Irlandii (…). Chodzi o granice na morzu i na lądzie pomiędzy dwiema Irlandiami. Tego rodzaju umowę zawarto wcześniej, co oznacza dostęp do rynku brytyjskiego, nakładanie się struktur unii celnej i rynku wewnętrznego Unii Europejskiej. Ta sprawa jest nie do rozwiązania. Wielka Brytania, przedłużając okres, w którym nie wprowadza się kontroli, powinna była porozumieć się z UE - komentuje prof. Katarzyna Żukrowska.

Jakie będą przyszłe relacje?

Jak będą wyglądały relacje między Londynem i Brukselą w kolejnych latach? - Bardzo trudno ocenić, ponieważ im jest dłuższy okres od rozpoczęcia formalnego brexitu, tym więcej widzimy, jakie przynosi to koszty dla obu stron, które do tej pory handlowały na zasadzie wolnej wymiany. Ocenia się na przykład, że nastąpił spadek o 20 proc. wymiany z Francją czy Niemcami, ale ciężko ocenić, co jest bezpośrednią przyczyną: umowa, brexit czy jednak COVID-19 - uważa prof. Katarzyna Żukrowska.

Czytaj także:

Ponadto w audycji:

- dwie z czterech partii tworzących rząd Igora Matovicza wezwały premiera Słowacji do rezygnacji. Ich liderzy zadeklarowali swoją dymisję z rządowych stanowisk. Gwałtowny kryzys w koalicji spowodowało tajne sprowadzenie przez premiera rosyjskiej szczepionki Sputnik V. Nie wiedziała o tym ani prezydent, ani partnerzy w rządzie. Korespondencja Wojciecha Stobby;

- według danych Sztokholmskiego Instytutu Badań nad Pokojem (SIPRI), światowa sprzedaż broni po raz pierwszy od kilkunastu lat przestała wzrastać. W grupie pięciu największych eksporterów odsetek wysłanej za granicę broni spadł w Chinach i w Rosji, jednak znacznie zwiększył się w Stanach Zjednoczonych, Francji i Niemczech. Rozmowa z Andrzejem Talagą z Warsaw Enterprise Institute;

- duńscy architekci, którzy spędzili dwa miesiące na Grenlandii w ośrodku imitującym życie na Księżycu, teraz zamierzają zbudować podobną konstrukcję symulującą warunki na Marsie. Lokalizacją ma być pustynia w emiracie Dubaju. Felieton Michała Strzałkowskiego.

***

Tytuł audycji: Więcej świata 

Prowadził: Paweł Lekki

Goście: prof. Katarzyna Żukrowska (Szkoła Główna Handlowa), Andrzej Talaga (Warsaw Enterprise Institute)

Data emisji: 16.03.2021

Godzina emisji: 17.32

DS

Czytaj także

Białoruś wydala polskiego konsula. Eberhard: Łukaszenka pokazuje Polskę jako wroga

Ostatnia aktualizacja: 10.03.2021 19:19
Konsul z konsulatu generalnego RP w Brześciu Jerzy Timofiejuk ma opuścić Białoruś. Powodem jest udział konsula w uroczystości upamiętniającej Żołnierzy Wyklętych. Dr Adam Eberhardt, dyrektor Ośrodka Studiów Wschodnich podkreśla, że to pretekst.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Preparat firmy Johnson & Johnson. Dr Michał Sutkowski: szczepionka jest bezpieczna i skuteczna

Ostatnia aktualizacja: 11.03.2021 19:00
Komisja Europejska dopuściła do obrotu na terytorium Unii Europejskiej szczepionkę przeciw COVID-19 firmy Johnson & Johnson. W czwartek zielone światło dla autoryzacji dała Europejska Agencja Leków, uznając, że preparat jest bezpieczny i może być podawany osobom powyżej 18 roku życia. 
rozwiń zwiń

Czytaj także

USA i UE razem chcą chronić klimat. Jakub Wiech: mają wspólne cele

Ostatnia aktualizacja: 12.03.2021 17:32
Specjalny wysłannik prezydenta USA ds. klimatu John Kerry ocenił, że koszt przystosowania światowej gospodarki, by ograniczyć zmiany klimatyczne, wynosi 2,5-4 bilionów dolarów. Podczas spotkania z francuskimi politykami Kerry wezwał największe gospodarki świata do szybszych redukcji emisji gazów cieplarnianych i zapewnienia, że do 2050 r. osiągną neutralność klimatyczną. Ekspert energetyczny Jakub Wiech ocenia, że USA i UE mają te same cele.
rozwiń zwiń