X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem

Oni nie mieli próchnicy. Warto wiedzieć, dlaczego

Ostatnia aktualizacja: 11.01.2012 15:33
Człowieka pierwotnego nie trapiły powszechnie problemy z uzębieniem, z którymi walczy człowiek współczesny.
Audio
  • Oni nie mieli próchnicy. Warto wiedzieć, dlaczego
Rekonstrukcja głowy dziecka neandertalskiego
Rekonstrukcja głowy dziecka neandertalskiegoFoto: źr. Wikiepedia, Vugluskr

Pierwszy szkielet neandertalczyka został odnaleziony w Niemczech w 1856 roku. Od tego czasu odnaleziono wiele innych szkieletów, a obraz neandertalczyka uległ szalonym zmianom. Z nieokrzesanego osiłka ganiającego z maczugą stał się bardzo bliski homo sapiens, czyli nam, współczesnym ludziom, głównie pod względem kulturowym. Choć różnice fizyczne pozostają.

Odnaleziono oczywiście wiele zębów: blisko 2 tysiące. Wśród nich zaledwie pięć (!) miało ubytki spowodowane próchnicą. Dlaczego człowieka pierwotnego nie trapiły powszechnie problemy, z którymi walczy człowiek współczesny?

– Początkowo sądzono, że brak próchnicy był spowodowany tym, iż neandertalczycy jedli dużo mięsa, a ono nie sprzyja rozwojowi próchnicy – mówi dr Arkadiusz Sołtysiak. Wyjaśnia, że mięso nie zawiera cukrów, które mogą być fermentowane przez bakterie żyjące w jamie ustnej. Ale okazało się, że brak cukrów nie jest wytłumaczeniem. Bliskowschodni neandertalczycy zajadali się daktylami, które sprzyjają rozwojowi próchnicy, zaś neandertalczycy z terenów obecnej Belgii jedli dużo skrobi. Także oni nie mieli próchnicy!

Jakie jest zatem rozwiązanie tej zagadki? Okazuje się, że cukry to nie wszystko. Aby rozwinęła się próchnica w jamie ustnej, muszą być bakterie, które rozłożą resztki pożywienia na kwas mlekowy. To on doprowadza do niszczenia szkliwa i zębów. Genetycy ustalili, że takie bakterie pojawiły się ok. 20 tysięcy lat temu. A wtedy neandertalczyków już nie było, więc brak próchnicy był spowodowany raczej tym, że ich flora bakteryjna miała inny skład.

O nowej hipotezie wspartej badaniami genetycznymi, a także o ostatnich odkryciach związanych z dietą i trybem życia neandertalczyków opowiadają antropolodzy z Instytutu Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego - dr Arkadiusz Sołtysiak i dr Wiesław Więckowski.

Rozmawiała Katarzyna Kobylecka.

(ag)

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Trzy zęby, które wstrząsnęły prehistorią

Ostatnia aktualizacja: 01.02.2010 13:51
Przeczytaj wywiad z drem Mikołajem Urbanowskim, ktorego zespół znalazł pierwsze polskie szczątki neandertalczyka.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Hiszpania: zbiorowy pochówek neandertalczyków

Ostatnia aktualizacja: 07.05.2011 06:00
Debata o to, czy neandertalczycy chowali swoich zmarłych, wkracza w decydująca fazę. Coraz trudniej zaprzeczyć, że tak właśnie było.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Neandertalczycy wcześniej polubili owoce morza

Ostatnia aktualizacja: 24.09.2011 05:00
Nasi wymarli krewniacy, neandertalczycy, żywili się owocami morza już 150 tys. lat temu. Świadczą o tym znaleziska dokonane w Hiszpanii - informują archeolodzy na łamach "Public Library of Science".
rozwiń zwiń

Czytaj także

Neandertalczycy także budowali z kości

Ostatnia aktualizacja: 08.12.2011 02:00
Na Ukrainie odkryto pozostałości chaty na planie koła, zbudowanej z kości mamutów. Budowla pochodzi sprzed 44 tys. lat i być może została wzniesiona przez neandertalczyków.
rozwiń zwiń

Czytaj także

600-letnie jaja na wystawie w Krośnie

Ostatnia aktualizacja: 04.01.2012 10:04
Sześć kurzych jaj, prezentowanych na stałej wystawie archeologicznej w Muzeum Podkarpackim w Krośnie na około 600 lat.
rozwiń zwiń