X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem

Osiągnięcia naukowe w 2019 roku w Polsce i na świecie

Ostatnia aktualizacja: 02.01.2020 13:47
Wybitni polscy uczeni opowiadają o najważniejszych światowych i polskich osiągnięciach naukowych ostatnich miesięcy. Przedstawiamy astronomiczne i astrofizyczne odkrycia i wydarzenia ubiegłego roku, udział polskich badaczy w poznawaniu tajemnic Wszechświata, a także odkrycia związane z poznawaniem naszej planety i zmian klimatu.
Audio
  • Największe dokonania naukowe 2019 roku (Eureka/Jedynka)
Zdjęcie czarnej dziury, uznane przez magazyn Science za największe dokonanie w astronomii w 2019 roku
Zdjęcie czarnej dziury, uznane przez magazyn "Science" za największe dokonanie w astronomii w 2019 rokuFoto: Event Horizon Telescope

Dowiadujemy się, jak udało się sfotografować to, co niewidzialne, czyli czarna dziurę. To osiągnięcie zostało uznane przez magazyn "Science" za największe dokonanie w astronomii w 2019 roku. Mówimy o obserwacji ciekawych planetoid, rejestracji fal grawitacyjnych i obrazie galaktyki, stworzonym przez polskich astronomów.

Z Kosmosu schodzimy na Ziemię i zastanawiamy się nad konsekwencjami pożarów lasów w Amazonii oraz rozmawiamy o klimacie, a więc dlaczego wzrasta poziom mórz, co dzieje się z lodowcami i wodą na Ziemi, a także co wynika z opracowanej w ubiegłym roku syntezy 23 nierozwiązane problemy w hydrologii.

Czarne dziury są niezwykłymi obiektami kosmicznymi o ogromnych masach, ale niezwykle kompaktowych rozmiarach. Obecność tych obiektów wpływa na ich otoczenie w ekstremalny sposób, między innymi wypaczając czasoprzestrzeń, co zgadza się z teorią względności Alberta Einsteina. W ich pobliżu możemy zaobserwować pewne zjawisko, które nosi nazwę horyzontu zdarzeń. Jest to strefa otaczająca czarną dziurę, która oddziela obserwatora od zdarzeń, o których zapewne nigdy nie będzie miał on pojęcia. Obserwator może przeniknąć do wnętrza horyzontu, ale żaden sygnał, żadna fala elektromagnetyczna, nawet światło tej strefy opuścić nie może.

Zdjęcie zostało wykonane przez teleskop o nazwie Horyzont Zdarzeń. To niezwykły projekt, który łączy teleskopy na całym świecie, tworząc jedno wirtualne urządzenie o niespotykanej dotąd czułości i rozdzielczości. - Jego rozdzielczość jest tak wielka, że gdybyśmy chcieli oglądać pomarańczę na Księżycu, to jej obraz zajmie całe pole widzenia - mówi prof. Kazimierz Stępień. Teleskop ten został wycelowany w centrum galaktyki M87, gdzie zarejestrował jasne zagięcia światła w intensywnej grawitacji wokół czarnej dziury, która jest 6,5 miliarda razy masywniejsza od Słońca. Co nie znaczy, że zrobił zdjęcie czarnej dziury, bo ta pochłonęła całe promieniowanie i jest tylko ciemną kropką na jasnym tle. Na zdjęciu, które obiegło cały świat, teleskop zarejestrował materię kosmiczną, która wpada do czarnej dziury. Materia ta w gigantycznej grawitacji silnie rozpędza się, nagrzewa i zaczyna świecić. Właśnie to światło do nas dociera i to ono zostało zarejestrowane przez Teleskop Horyzontu Zdarzeń. To podróż w czasie, bo zdarzenia, które obserwujemy miały miejsce 55 milionów lat temu.

Z kolei prof. Paweł Rowiński mówi o pożarach w Amazonii. Zwraca uwagę, że ta katastrofa ekologiczna została silnie uwikłana w politykę, a to z uwagi na osobę prezydenta Brazylii Jairo Bolsonaro, który nawet nie ukrywa, że jest zwolennikiem wycinania lasów. - W 2019 zaobserwowano niemal 80 tys. ognisk pożaru - mówi naukowiec. Obok naturalnych przyczyn pożarów, którym sprzyja przesuszenie materii roślinnej, zaobserwowano celowe podpalanie lasów przez farmerów w celu zwiększenia powierzchni pól uprawnych i pastwisk. Profesor wyjaśnia, jak pożary lasów Amazonii i topnienie lodowców mają wpływ na klimat.

Posłuchaj całej audycji.

***

Tytuł audycji: Eureka

Prowadzi: Krzysztof Michalski

Goście: prof. Paweł Rowiński (wiceprezes Polskiej Akademii Nauki, wieloletni dyrektor Instytutu Geofizyki PAN), prof. Kazimierz Stępień (Obserwatorium Astronomiczne Uniwersytetu Warszawskiego, b. Przewodniczący Rady Nauki)

Data emisji: 1.01.2020 r. 

Godzina emisji: 19.07

ag



   


Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Gwiazda Betlejemska - zjawisko astronomiczne czy cudowny znak?

Ostatnia aktualizacja: 23.12.2019 09:00
- Na przełomie XVI i XVII wieku nastąpił ciąg ciekawych wydarzeń astronomicznych, który sprawił, że wielki astronom tamtej epoki Jan Kepler postawił bardzo ciekawą hipotezę dotyczącą Gwiazdy Betlejemskiej - opowiada prof. Jarosław Włodarczyk.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Z Jedynką w Wielkim Zderzaczu Hadronów. Tam badany jest początek Wszechświata

Ostatnia aktualizacja: 05.11.2019 19:10
W Europejskim Ośrodku Badań Jądrowych CERN pod Genewą, powstałym w 1954 roku, trwają przygotowania do zwiększenia tzw. świetlności w największej na świecie maszynie do badań fizycznych, czyli w akceleratorze LHC. Naukowcy chcą uzyskać jeszcze większą energię zderzeń cząstek, aby odkryć nieznane dotąd składniki materii i jeszcze pełniej odpowiedzieć na pytanie, z czego składa się wszechświat.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Pirx i Solaris to nazwy planety i gwiazdy odkrytych przez Polaków

Ostatnia aktualizacja: 17.12.2019 20:41
Odkryta przez polskich astronomów egzoplaneta (czyli planeta poza Układem Słonecznym) będzie nosiła nazwę Pirx, a gwiazda, wokół której krąży Solaris. Taką decyzję oficjalnie ogłosiła Międzynarodowa Unia Astronomiczna, która zorganizowała konkurs na nazwy. Najwięcej głosów internautów zdobyły nazwy Geralt i Ciri, ale były też bigos i pierogi.
rozwiń zwiń