Polska piastowska czasów Mieszka III Starego i Kazimierza Sprawiedliwego

Ostatnia aktualizacja: 09.11.2020 22:00
Mieszko III Stary, jako jedyny z braci-synów Bolesława Krzywoustego, bił monety z napisem "Król Polski". Kazimierz Sprawiedliwy z kolei został sportretowany przez Wincentego Kadłubka jako władca idealny.
Mieszko III Stary i Kazimierz Sprawiedliwy
Mieszko III Stary i Kazimierz SprawiedliwyFoto: Rysunki Jana Matejki z cyklu Poczet królów i książąt polskich

Książę Bolesław Krzywousty pozostawił po swojej śmierci w 1138 roku grono spadkobierców. W audycji "Historia żywa" mówiliśmy już o dwóch najstarszych: Władysławie Wygnańcu i Bolesławie Kędzierzawym. Zapraszamy na opowieść o Mieszku III Starym, który w testamencie otrzymał Wielkopolskę i o Kazimierzu Sprawiedliwym, najmłodszym z potomków, który został pominięty w ustawie sukcesyjnej. 


Posłuchaj
41:36 [ PR1]PR1 (mp3) 9 listopad 2020 21_07_39.mp3 Polska piastowska czasów Mieszka III Starego i Kazimierza Sprawiedliwego (Historia żywa/Jedynka)

 

Który z nich byłby lepszym królem?

historia.skiazka1200x660.jpg
Historia w Programie 1 Polskiego Radia

Mieszko III Stary w historii zapisał się jako bezwzględny, choć sprawny polityk, który przez całe swoje życie, niespełna 80-letnie, do 1202 roku walczył o przywództwo nad braćmi. Najpierw doprowadził do wypędzenia najstarszego Władysława Wygnańca, a po śmierci Bolesława Kędzierzawego objął władzę w dzielnicy krakowskiej. 

- On należał do tych władców piastowskich, którzy chcieli sprawować władzę w sposób absolutny. Potężny władca, który uważa się za jedynego reprezentanta interesu nie tylko całej rodziny, ale całego państwa. Każde uszczuplenie tej władzy przez społeczeństwo uznaje za bunt. Oczywiście daje to możliwość wyzysku, nieograniczonego fiskalizmu - powiedział w Programie 1 Polskiego Radia prof. Andrzej Nowak.

- Mistrz Wincenty zwany Kadłubkiem nie szczędzi mu krytycznych określeń. Z drugiej jednak strony, mamy obraz wysiłków, które Mieszko konsekwentnie podejmuje, nie tylko w obronie władzy dla niej samej, ale po to, żeby realizować interes polityczny państwa piastowskiego. To są ważne karty w historii tego władcy - wskazał ekspert.

- To nas stawia przed swego rodzaju dylematem, z którym wielokrotnie mamy do czynienia później w naszej historii  - czy jesteśmy za silną władzą, która może skuteczniej reprezentować Polskę na arenie zewnętrznej, czy jesteśmy za zabezpieczeniem się przed nadużyciami władzy, a więc jesteśmy za jej pewnego rodzaju osłabieniem - zauważył.

Czytaj także:


polski_historia_663.jpg
Nowy cykl: "Poczet – odnowa: od Leszka do Leszka"

Po stronie silnej władzy jest Mieszko III Stary, zaś po przeciwnej - Kazimierz Sprawiedliwy, którego Wincenty Kadłubek nazwał księciem sprawiedliwości i najdzielniejszym z książąt. Od 1186 roku był najpotężniejszym z żyjących książąt piastowskich. Sprawował władzę nad Mazowszem, ziemią krakowską i sandomierską, w Łęczycy i Sieradzu, urządzał wyprawy na Jaćwież chcąc zabezpieczyć północno-wschodnie rubieże swojego władztwa.

Zapraszamy do wysłuchania całej audycji.

***

Tytuł audycji: Historia żywa

Prowadzi: Dorota Truszczak 

Gość: prof. Andrzej Nowak

Data emisji: 9.11.2020 

Godzina emisji: 21.05

kk

Czytaj także

Mieszko I i początki państwa polskiego

Ostatnia aktualizacja: 15.09.2020 08:30
Mieszko - pierwszy poświadczony w źródłach przedstawiciel dynastii Piastów, władca Polan, uważany za twórcę państwowości polskiej na terenach obecnej Wielkopolski. Zaskakujący jest fakt, że jego postać wyłania się z materiałów źródłowych nagle jako władca dużego, dobrze zorganizowanego i silnego militarnie państwa.  
rozwiń zwiń

Czytaj także

Bolesław Chrobry. Król o przydomku Wielki

Ostatnia aktualizacja: 22.09.2020 08:30
Dla wielu pokoleń Polaków Bolesław Chrobry był twórcą idei naszej wielkości, podobnie jak Karol Wielki dla Zachodniej Europy. W jaki sposób sprawił, że państwo, o którym pierwsze wzmianki pojawiły się zaledwie kilkadziesiąt lat wcześniej, stało się znaczącym królestwem w Europie?
rozwiń zwiń

Czytaj także

Mieszko II, Rycheza, Kazimierz Odnowiciel, czyli dzieje niezwykłej rodziny królewskiej

Ostatnia aktualizacja: 29.09.2020 09:30
Rodzina królewska w burzliwych czasach piastowskich: Mieszko II, jego żona Rycheza i ich syn Kazimierz nazwany Odnowicielem to bohaterowie opowieści w kolejnej audycji z cyklu "Historia żywa".
rozwiń zwiń

Czytaj także

Historia konfliktu Bolesława II Szczodrego z biskupem Stanisławem

Ostatnia aktualizacja: 06.10.2020 10:15
Zapraszamy na opowieść o długo budowanej potędze i szybkim upadku króla Bolesława II Szczodrego (Śmiałego), a także o narodzinach kultu biskupa Stanisława ze Szczepanowa - świętego Kościoła katolickiego i jednego z głównych patronów Polski. Jak ich losy wpłynęły na dzieje Polski?
rozwiń zwiń

Czytaj także

Kto sprawował władzę w XI-wiecznej Polsce: książę Władysław Herman czy jego palatyn Sieciech?

Ostatnia aktualizacja: 20.10.2020 08:30
Niemal cała wiedza o Władysławie Hermanie pochodzi z kroniki Galla Anonima, a ten był niechętny temu władcy. Na długi czas utrwaliła się opinia, że książę to nie był rzutki polityk, lecz człowiek nieporadny, o chorobliwym braku woli, marionetka sterowana przez Sieciecha, możnowładcę małopolskiego.
rozwiń zwiń