Dlaczego 19-letni Grzegorz Przemyk zginął?

Ostatnia aktualizacja: 13.05.2018 15:17
Maj 1983 roku był wyjątkowo gorący. 1 i 3 maja przez całą Polskę przetoczyła się fala demonstracji przeciw rządom generała Wojciecha Jaruzelskiego.
Audio
  • Dlaczego 19-letni Grzegorz Przemyk zginął? (Labirynt historii/Jedynka)
Grób Grzegorza Przemyka na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie
Grób Grzegorza Przemyka na Cmentarzu Powązkowskim w WarszawieFoto: PAP/Bartłomiej Zborowski

19-letni Grzegorz Przemyk był uczniem XVII LO im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. 12 maja świętował z kolegami na warszawskiej Starówce zdaną maturę. Na placu Zamkowym wskoczył na plecy starszego o cztery lata Czarka Filozofa.

- Zobaczyłem kątem oka jak biegnie prosto na nas funkcjonariusz. Zażądał dokumentów. Grześ, choć je miał przy sobie, to ich nie okazał - powiedział w audycji "Labirynt historii" Cezary Filozof.

Przemyk został odwieziony na komisariat przy ul. Jezuickiej. Na miejscu został pobity. Wezwana przez milicję karetka odwiozła go na pogotowie ratunkowe. Świadkowie zeznali, że 19-latek już wtedy sprawiał wrażenie nieprzytomnego.

Okoliczności śmierci maturzysty badał prokurator IPN Marcin Gołębiewicz. Według niego zatrzymanie Przemyka mogło być reakcją na działalność opozycyjną jego matki Barbary Sadowskiej. Mogło też mieć też na celu zastraszenie i zwerbowanie 19-latka przez SB.

14 maja Grzegorz Przemyk zmarł w szpitalu. Ta informacja wstrząsnęła całą Polską. Jego pogrzeb stał się demonstracją. Władze komunistyczne winą za śmierć maturzysty obciążyły... ekipę karetki pogotowia.

Jakie były dalsze losy śledztwa w sprawie licealisty? Kto poniósł odpowiedzialność za to zabójstwo? Czy udało się ukarać prawdziwych sprawców? Zapraszamy do wysłuchania całej audycji.

***

Tytuł audycji: Labirynt historii

Prowadzi: Jacek Raginis-Królikiewicz

Czytał: Zbigniew Moskal

Współpraca reporterska: Ewa Tylus

Goście: Cezary Filozof (kolega Grzegorza Przemyka), Marcin Gołębiewicz (prokurator Instytutu Pamięci Narodowej), dr Patryk Pleskot (historyk Instytutu Pamięci Narodowej), Michał Wysocki (kierowca karetki obciążony winą za śmierć Grzegorza Przemyka), Ewa Milewska-Celińska (adwokat), ksiądz Jan Sikorski

Realizacja dźwięku i oprawa muzyczna: Dariusz Sałajczyk

Data emisji: 13.05.2018

Godzina emisji: 14.10

W audycji wykorzystano materiały archiwalne Polskiego Radia oraz fragmenty książki Michała Wysockiego "Osaczony złem".

kk

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Powstanie w getcie i samobójstwo Szmula Zygielbojma

Ostatnia aktualizacja: 22.04.2018 15:34
19 kwietnia 1943 r w warszawskim getcie rozpoczęło się powstanie, które trwało do połowy maja. Była to odpowiedź na niemiecką akcje ostatecznej likwidacji getta, w którym mieszkało wciąż jeszcze 50 do 70 tysięcy żydów. 19 kwietnia o 6 rano niemieckie oddziały wkraczające do getta zostały ostrzelane.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Postawy Polaków wobec eksterminacji Żydów

Ostatnia aktualizacja: 29.04.2018 15:14
20 stycznia 1942 roku w Berlinie zapadła decyzja o rozpoczęciu masowej eksterminacji ludności żydowskiej. Kierował nią szef Głównego Urzędu Bezpieczeństwa Rzeszy, Reinhard Heidrich. Operacja zagrażała przede wszystkim Żydom, ale także wszystkim, którzy chcieli im pomagać.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Prekursorzy Solidarności - Wolne Związki Zawodowe na Wybrzeżu

Ostatnia aktualizacja: 06.05.2018 15:00
Niecałe sześć tygodni po grudniowej masakrze 70 roku w Stoczni Gdańskiej spotkał się z robotnikami nowy przywódca komunistycznej partii Edward Gierek. Bezpośredni i uśmiechnięty zapewniał, że w stosunkach między władzą a obywatelami rozpoczęła się właśnie nowa era.
rozwiń zwiń