Nauka

Biegun na wulkanach stoi

Ostatnia aktualizacja: 22.07.2011 10:30
Naukowcy z brytyjskiej organizacji badawczej British Antarctic Survey odkryli dwanaście nieznanych dotąd, podwodnych wulkanów w wodach Atlantyku - w tym siedem wciąż aktywnych.
Audio

Wulkany znajdują się nieopodal wysp South Sandwich Islands, czyli w pobliżu południowego koła podbiegunowego. W trakcie ekspedycji statkiem badawczym James Clark Ross naukowcy z BAS opracowywali mapę morskiego dna. Pod powierzchnią wody wykryli aż dwanaście nieznanych dotąd wulkanów, z których kilka ma około trzech kilometrów wysokości - dla porównania, włoska Etna mierzy 3340 metrów. Siedem jest wciąż aktywnych. Część wulkanów wystaje ponad wodę, sprawiając wrażenie łańcucha małych wysp. Na morskim dnie naukowcy odkryli też kratery o średnicy pięciu kilometrów - pozostałość po starszych, dziś zapadniętych wulkanach.

Można sądzić, że nowo odkryte wulkany wybuchły ostatni raz w 1962 roku. Załoga brytyjskich okrętów wojennych pływająca w ich okolicy natrafiła wówczas na dryfujące, duże fragmenty pumeksu - czytamy w "New Scientist".

Skąd wziął się pumeks? To skała wulkaniczna, stężała piana. Kiedy lawa wydostaje się na powierzchnię, na skutek obniżenia ciśnienia rozpuszczone w niej gazy wydzielają się w postaci pęcherzyków (podobnie jak po odkręceniu butelki z gazowanym napojem). Jednocześnie lawa gęstnieje i powstaje owa "piana", porowata skała, którą można dzisiaj szorować pięty. Pumeks ma najczęściej jasne kolory: jasnobrunatny, jasnoszary, białawy, niebieskawy. Skład chemiczny to kwarc, plagioklaz i biotyt.

Zdaniem dra Philipa Leata z BAS "istnieje wyraźne ryzyko przyszłych erupcji". Choć wulkany znajdują się z dala od osiedli i nie grożą ludziom bezpośrednim wybuchem, naukowcy zastanawiają się, czy mogłyby wywołać groźne tsunami. - Wciąż niezbyt rozumiemy aktywność wulkaniczną na dnie morza niewykluczone, że przez cały czas następują tam erupcje i zapadają się wulkany - mówił Leat na międzynarodowym sympozjum Antarctic Earth Sciences w Edynburgu.

Badacze interesują się wulkanami także dlatego, że ogrzewają one wodę morską, tworząc środowisko życia dla unikalnych gatunków podobnie, jak hydrotermalne kominy.

(ew/pap)

Zobacz więcej na temat: pływania
Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Wybuchowy i nieprzewidywalny

Ostatnia aktualizacja: 18.05.2010 14:53
Przewidywanie erupcji wulkanów jest bardzo trudne - podkeślają naukowcy.
rozwiń zwiń

Czytaj także

7 zaskakujących faktów o wulkanach

Ostatnia aktualizacja: 27.01.2011 06:00
Na Ziemi znajduje się co najmniej 1500 aktywnych wulkanów. Często niosą śmierć i zniszczenie, ale mają i inne zaskakujące cechy. Dowiedz się, jakie.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Islandia czeka na wybuch

Ostatnia aktualizacja: 11.07.2011 10:40
"Wszytko się uspokoiło, nie ma erupcji Katli" - takim tytułem komentuje sytuację wokół wulkanu islandzki dziennik "Morgunbladid" w swym wydaniu internetowym.
rozwiń zwiń