Section33
Section36
Kalendarium
27Maja
Polska: Dzień Samorządu Terytorialnego
1960 – Emisja w Programie I Polskiego Radia premierowego odcinka powieści radiowej W Jezioranach - 55 lat temu
1990 – Pierwsze w Polsce - po przywróceniu instytucji samorządu - wybory do samorządu terytorialnego - 25 lat temu
1961 – Odkryto skarb ze Skrwilna - ponad 2 kg złota w wyrobach jubilerskich ukrytych podczas potopu szwedzkiego - 55 lat temu
1525 – Stracenie Thomasa Müntzera - przywódcy powstania w chłopskiego w Niemczech - 490 lat temu
1850 –Prezentacja przez Louisa Désiré Blanquart-Evrarda przed członkami Francuskiej Akademii Nauk techniki utrwalania obrazu na odbitce albuminowej - 165 lat temu
1905 – Początek bitwy pod Cuszimą podczas wojny rosyjsko-japońskiej (zakończonej następnego dnia zwycięstwem floty Japonii) - 110 lat temu
1930 – Otwarcie Chrysler Building - przez rok najwyższego budynku świata (305m), do dziś wizytówki Nowego Jorku - 85 lat temu
1940 – II wojna światowa - Zamordowanie w wiosce Le Paradis we Francji przez żołnierzy SS 97 brytyjskich jeńców wojennych - 75 lat temu
1995 – Amerykański aktor Christopher Reeve, odtwórca m.in. roli Supermana, doznał całkowitego paraliżu po upadku z konia - 20 lat temu
1606 – Atak na moskiewski Kreml rebeliantów pod wodzą Wasyla Szujskiego (zamordowanie cara Dymitra Samozwańca I i polskich żołnierzy z załogi Kremla) - 410 lat temu
1931 – August Piccard i Paul Kipfer wznieśli się z niemieckiego Augsburga balonem stratosferycznym na rekordową wysokość 15 785 m - 85 lat temu
1941 – II wojna światowa - Zatopienie przez Brytyjczyków niemieckiego pancernika Bismarck - 75 lat temu
1956 – Przeprowadzenie na atolu Bikini przez Amerykanów pierwszego wybuchu trójfazowej bomby atomowej - 60 lat temu
1981 – Złota Palma w Cannes dla filmu Andrzeja Wajdy Człowiek z żelaza - 35 lat temu
1835 – Antoni Trusow, rosyjski i białoruski rewolucjonista, dowódca polskiego oddziału w Powstaniu Styczniowym, zaocznie skazany na karę śmierci, po upadku powstania w Paryżu, 1869 w Genewie - redaktor, później właściciel gazety Narodnoje Dieło, 1870 czło
1885 – Zbigniew Pronaszko, malarz, rzeźbiarz, scenograf, współtwórca teatru awangardowego Cricot, współzałożyciel grupy artystycznej Ekspresjoniści Polscy, przemianowanej na Formistów, profesor na ASP w Krakowie, tworzył w stylu formizmu i kapizmu (zm. 19
1895 – Karol Ziemski, ps. Wachnowski, generał WP, uczestnik wojny polsko-bolszewickiej 1920, wojny obronnej 1939, odznaczony Orderem Virtuti Militari za obronę Modlina, oficer KG AK, dowódca obrony Starego Miasta w Powstaniu Warszawskim (ponownie odznaczo
1935 – Stefan Starczewski, socjolog, opozycjonista w PRL, współpracownik KOR, 1978-81 redaktor kwartalnika Krytyka, 1981 internowany, 1982 członek Komitetu Helsińskiego w Polsce, 1982-89 redaktor KOS-a, 1989 uczestnik Okrągłego Stołu, 1989 wiceminister ku
1781 – Feliks Bentkowski, historyk literatury, bibliograf, językoznawca, archiwista, nauczyciel Liceum Warszawskiego, 1813 członek Towarzystwa Przyjaciół Nauk, autor - 1814 pierwszej Historii literatury polskiej, uczestnik prac nad polską ortografią, 1815
1871 – Georges Rouault, francuski malarz okresu fowizmu, absolwent École des beaux-arts, czeladnik w pracowni witraży (wpływ na jego styl grubej kreski), autor scen rodzajowych z paryskiego półświatka, grafik i pejzaży, cyklu pasyjnego Miserere m.in. 1954
1911 – Maria Kaniewska, aktorka, reżyser i scenarzysta filmowy, pedagog, 1933 debiut teatralny w Toruniu, 1948 pierwszy w Polsce reżyser dubbingu, twórca filmów fabularnych (1959 Awantura o Basię), telewizyjnych i spektakli teatralnych, 1949-89 profesor ł
1525 – Thomas Müntzer (Münzer), niemiecki anabaptysta, teolog ewangelicki, jeden z przywódców reformacji protestanckiej, 1524 współtwórca programu zniesienia feudalizmu na drodze rewolucji, 1525 przywódca powstania chłopskiego w Turyngii, w bitwie pod Fra
1840 – Niccoló Paganini, włoski wirtuoz skrzypiec, altowiolista, i kompozytor, w dzieciństwie zmuszany przez ojca do wielogodzinnych ćwiczeń, później wirtuoz europejskiej sławy, 1829 koncerty w Poznaniu i Warszawie, autor m.in. 24 Kaprysów na skrzypce sol
1910 – Robert Koch, niemiecki lekarz i bakteriolog, odkrywca zarazka gruźlicy, współtwórca nowoczesnej bakteriologii i nauki o chorobach zakaźnych, 1905 laureat Nagrody Nobla w dziedzinie fizjologii lub medycyny za badania nad gruźlicą (ur. 1843) - 105 la
2000 – Kazimierz Leski, inżynier, wynalazca, oficer AK, 1936 praktyka w Holandii, m.in. przy budowie okrętów podwodnych dla Polski Sęp i Orzeł, we wrześniu 1939 pilot zestrzelony przez Rosjan, ucieczka z niewoli, oficer wywiadu KG AK, dowódca kompanii Bra
1606 – Dymitr Samozwaniec I, 1605-06 car Rosji, rzekomo cudownie ocalały syn Iwana IV Groźnego, 1604 wyruszył na Moskwę przy wsparciu 2500 żołnierzy polskich i 2000 kozaków dońskich, 1605 koronowany na cara, 1606 zamordowany wraz z 500 Polakami podczas po
1831 – Jedediah Smith (Strong), amerykański traper i podróżnik, w kolejnych wyprawach przekroczył Góry Skaliste i dotarł do meksykańskiej (hiszpańskiej) Kalifornii (ur.1799) - 185 lat temu
1916 – Joseph Gallieni, francuski generał, 1870-71, dowódca francuskich wojsk kolonialnych -1886 w Sudanie, 1891 w Wietnamie, 1896-1905 gubernator Madagaskaru, 1914 po wybuchu wojny komendant twierdzy Paryż, współtwórca cudu nad Marną, 1921 pośmiertnie ma
2011 – Małgorzata Dydek, koszykarka, grająca w ligach - polskiej, europejskich i amerykańskiej, 1999 mistrzyni Europy, dziewięciokrotna mistrzyni Polski, dwukrotna mistrzyni Hiszpanii, 1998-2008 w amerykańskiej lidze WNBA (ur.1974) - 5 lat temu
Section37