X
Паважаны карыстальнік!
25 траўня 2018 году ўвайшло ў сілу Распараджэнне Еўрапейскага парламента і Еўрапейскага савета (ЕС) 2016/6/79 за 27 красавіка 2016 (RODO). Прапануем азнаёміцца з інфармацыяй пра апрацоўку асабістых дадзеных на сайце Polskieradio.pl
1.Адміністратарам асабістых дадзеных з'яўляецца Polskie Radio S.A з сядзібай у Варшаве, Al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa
2.Па пытанню, звязаным з вашымі дадзенымі, звяртайцеся да Інспэктара аховы асабістых дадзеных па электроннай пошце iod@polskieradio.pl альбо па тэл. (0048) 22 645 34 03.
3.Асабістыя дадзеныя апрацоўваюцца ў маркетынгавых мэтах на падставе дазволу карыстальніка.
4.Асабістыя дадзеныя могуць быць даступныя толькі для выканання паслуг, указаных у палітыцы прыватнасці.
5.Асабістыя дадзеныя не будуць перададзены за межы Еўрапейскай эканамічнай прасторы або міжнародным арганізацыям.
6.Асабістыя дадзеныя будуць захоўвацца на працягу 5 гадоў пасля адключэння профіля ў адпаведнасці з законам.
7.Вы маеце права атрымаць доступ да вашых асабістых дадзеных, выпраўляць іх, выдаляць або абмяжоўваць апрацоўку.
8.Вы маеце права забараніць далейшую апрацоўку; у выпадку, калі вы раней далі згоду на апрацоўку вашых асабістых дадзеных, вы можаце яе адклікаць. Ажыццяўленне права на адмену згоды не ўплывае на апрацоўку, якая адбылася да адклікання згоды.
9.Вы маеце права падаць скаргу ў назіральны орган.
10.Polskie Radio S.A. паведамляе, што падчас апрацоўкі асабістых дадзеных аўтаматычныя рашэнні не прымаюцца, а прафіляванне не ўжываецца.
Больш падрабязная інфармацыя знаходзіцца на старонках dane osobowe, а таксама polityka prywatności.
ЗГОДЗЕН
Беларуская Служба

Гістарычнае знаёмства: польская пісьменніца і нараджэнка Беларусі Марыя Радзевічуўна

14.02.2020 09:37
У жыцці Марыя Радзевічуўна паводзілася і апраналася як мужчына: у яе была кароткая стрыжка, яна насіла мужчынскія касцюмы і гальштукі, і кіравала маёнткам цвёрдай рукой. 
Аўдыё
  • Сённяшняя гістарычная рубрыка будзе прысвечаная Марыі Радзевічуўне – польскай пісьменніцы і навелістцы, адной з самы вядомых празаікаў міжваеннага перыяду
 , 1911
Марыя Радзевічуўна, 1911 год Narodowe Archiwum Cyfrowe

Сённяшняя гістарычная рубрыка будзе прысвечаная Марыі Радзевічуўне – польскай пісьменніцы і навелістцы, адной з самы вядомых празаікаў міжваеннага перыяду. Яна з’яўляецца адным з вядучых прадстаўнікоў пазітывізму ў польскай літаратуры. І большасць жыцця пісьменніца была звязаная з беларускай зямлёй.
Нарадзілася будучая пісьменніца 2 лютага 1863 года на Гродзеншчыне. У 1881 годзе, пасля смерці бацькі, атрымала ў спадчыну маёнтак Грушава каля Кобрына, якім займалася практычна ўсё жыццё.

Дэбютавала ў літаратуры ў 1882 годзе, апублікаваўшы пад псеўданімам дзве навелы. Пачынаючы з 1884 года таксама пад псеўданімам пачала публікаваць апавяданні. Аднак сапраўдная папулярнасць да яе прыйшла пасля перамогі ў літаратурным конкурсе часопіса «Świt» са сваім раманам «Страшны дзядуля» (1886 год). Гэтую папулярнасць узмацніла чарговая перамога Радзевічуўны ў конкурсе раманаў: у 1888 годзе быў апублікаваныя яе твор «Dewajtis». У 1889 годзе раман выйшаў у кніжным выдавецтве і быў перакладзены на 9 еўрапейскіх моў (1890-1891 г.г.).

Раман «Dewajtis» быў вельмі добра прыняты тагачаснай літаратурнай крытыкай, яго заўважылі ўсе буйныя часопісы і рэцэнзенты, у тым ліку вядомыя пісьменнікі, напрыклад, Марыя Канапніцкая. І з таго моманту кожны твор Марыі Радзевічуўны, які выходзіў, карыстаўся вялікім зацікаўленнем чытачоў.

Дарэчы, у жыцці Марыя Радзевічуўна паводзілася і апраналася як мужчына: у яе была кароткая стрыжка, яна насіла мужчынскія касцюмы і гальштукі, і кіравала маёнткам цвёрдай рукой. Была нават такая гісторыя, што пісьменніца пабіла пастуха, які ў яе служыў. За гэта ўладальніцы маёнтка пагражала нават два тыдні арышту, але справу вырашылі палюбоўна: Радзівічуўна заплаціла пастуху 5 рублёў (гэта было да рэвалюцыі).

У маёнтку пісьменніцы пастаянна жылі прыгожыя і маладзейшыя за яе жанчыны, якія ёй дапамагалі кіраваць гаспадаркай і ўвогуле былі блізкімі да вядомай кабеты. Гэта спарадзіла чуткі пра тое, што Марыя Радзівічуўна – лесбіянка. Дарэчы, паводле часткі гісторыкаў, у гэтых чутак – вялікая доза праўды.

Пасля Першай сусветнай вайны, калі частка Палесся, у тым ліку і маёнтак Грушава, увайшла ў склад Польшчы, Радзівічуўна развівала гаспадарку, у тым ліку і за грошы з літаратуры, адначасова прымаючы актыўны ўдзел у грамадскім жыцці. Здаралася, што яна крытыкавала польскія ўлады за палітыку адносна мясцовага непольскага насельніцтва, але пры гэтым падтрымлівала каталіцкі касцёл і памешчыкаў, якіх лічыла аплотам польскасці на Палессі.

Калі пачалася Другая сусветная вайна, Марыя Радзівічуўна была ўжо пажылой жанчынай. Па падробленых паперах яна пакінула маёнтак, заняты саветамі, і пасля скітанняў трапіла ў Варшаву. На ўсім шляху людзі, даведаўшыся пра тое, што гэта – вялікая пісьменніца, ёй дапамагалі. Памерла Марыя Радзівічуўна ў лістападзе 1944 года ў адным з маёнткаў каля Варшавы. У 1948 годзе яе парэшткі былі перанесеныя на варшаўскія прэстыжныя могілкі «Павонзкі» ў месца, дзе пахаваныя лепшыя дочкі і сыны польскай зямлі.

Валеры Саўко

слухайце аўдыёфайл

Больш на гэтую тэму: Машына часу