Reportaż

"Wypędzeni" - reportaż Grażyny Wielowieyskiej

Ostatnia aktualizacja: 15.10.2021 13:50
Jesienią 1939 roku zostało wysiedlonych z Gdyni ponad 50 tysięcy polskich mieszkańców tego miasta. Gdynia była pierwszym z większych wówczas miast w Europie, które zostały dotknięte w tak dużym stopniu tą formą represji okupanta.
Audio
Pomnik wysiedlonych Gdynian
Pomnik wysiedlonych GdynianFoto: Grażyna Wielowieyska

Niemcy, po wkroczeniu do Gdyni 14 września, postanowili pozbyć się z miasta jego polskich mieszkańców. W pierwszym okresie, zanim jeszcze zorganizował się niemiecki aparat państwowy, wysiedlenia były organizowane przez miejscowe władze niemieckie w sposób chaotyczny, bez określonego planu. Rozpoczęto je w połowie października 1939 roku. Pomiędzy 12-16 października w Orłowie wypędzonych zostało 4 tysiące osób.


. zbiory Muzeum Miasta Gdyni 

Wysiedlanych doprowadzano na Dworzec Główny w Gdyni. Po kilku dniach ładowano ludzi do towarowych wagonów, które zawoziły ich do różnych miejsc w Generalnym Gubernatorstwie. Jazda trwała kilka, czasem nawet kilkanaście dni. Tam po wysadzeniu na peron, rodziny mogły liczyć tylko na pomoc miejscowej ludności. Po zakończeniu wojny znaczna część wysiedlonych, powróciła do swojego miasta i na nowo zaczęła układać sobie życie.


. zbiory Muzeum Miasta Gdyni 

Od kilku lat w okolicy Dworca Głównego w Gdyni stoi pomnik upamiętniający tamte wydarzenia. Działa również Stowarzyszenie Gdynian Wysiedlonych, spotykają się tam dzieci, które razem ze swoimi rodzicami zostały wypędzone z miasta jesienią 1939 roku.

***

Reportaż "Wypędzeni" autorstwa Grażyny Wielowieyskiej został wyemitowany w piątek (15.10) o godz. 0.35 na antenie Programu 1.

Czytaj także

"Lema Lwów" - dokument Jakuba Tarki [POSŁUCHAJ]

Ostatnia aktualizacja: 03.10.2021 17:10
Stanisław Lem wielokrotnie powtarzał, że Lwów jest częścią jego, a on jest częścią Lwowa. I tak pozostanie na zawsze. Pisarz mieszkał w nim do 26. roku życia. Wywiady dla niemieckiej telewizji czy prasy zaczynał słowami "jestem wypędzony". Posłuchaj dokumentalnej wędrówki po Lwowie Stanisława Lema! 
rozwiń zwiń

Czytaj także

"Podróż do Łopienki" - reportaż Julii Rozbieckiej [POSŁUCHAJ]

Ostatnia aktualizacja: 08.10.2021 09:05
Łopienka to niezamieszkała dziś bieszczadzka wieś. Leży na północnym stoku Łopiennika, nad nią góruje Przełęcz Hyrcza i masyw Korbani. Wieś powstała w XVI wieku na prawie wołoskim i początkowo nazywała się Lopinka. Sławna stała się dzięki pewnemu cudowi i ikonie, której historia wciąż nie jest do końca znana.
rozwiń zwiń