W polskiej i europejskiej tradycji ludowej Matka Boska, której święto Zaśnięcia i Wniebowzięcia przypada właśnie dziś, czczona jest jako patronka ziół, kwiatów, owoców i zbóż – ziemi będącej w...
W dawnej Polsce nazywano je wieńcowem — od najważniejszego z symboli, czyli wieńca ze zbóż i kwiatów — lub okrężnem, od starodawnego zwyczaju okrążania pól po ścięciu zboża. Obchody rozpoczynały się...
Rośliny w obrzędach pogrzebowych to nie tylko wieńce kładzione na grobach zmarłych. Gdy zmarły pozostawał w domu przez kilka dni po śmieci, rośliny mialy przynieść spokój do izby i uchonić przed...
Anemon, czyli zawilec. Symbolicznie najczęściej odnosi się do siedmiu boleści Najświętszej Panny. Już w starożytności uważany był za symbol żałoby. Związane to było zapewne z mitem o Adonisie, z...
Łąka, pole czy las oferowały ludziom - dawniej i dziś - bogactwo roślin nie tylko leczniczych, ale i jadalnych. Wiele z nich można spożywać w całości, z innych wykorzystuje się tylko kwiaty, kłącza...
Tradycja stosowania ziół w lecznictwie jak i w życiu codziennym jest głęboko zakorzeniona w polskiej kulturze ludowej. Dzięki przekazom ustnym, wiedza o leczniczych właściwościach roślin utrwalana...
Drzew jako Axis Mundi czy archetyp raju. Nasi przodkowie nie czcili drzew jako takich, ale ich poszczególne gatunki obdarzali wyjątkowym szacunkiem. Wśród Słowian ważną rolę odgrywał dąb -...
Święto Matki Bożej Jagodnej to staropolskie święto liturgiczne obchodzone tradycyjnie w Polsce 2 lipca. Święto powstało na wsi w wyniku zespolenia katolickiej uroczystości Nawiedzenia Najświętszej...
Noc świętojańska to noc przypadająca w wigilię wspomnienia św. Jana, czyli z 23 na 24 czerwca. Jej pogańskim odpowiednikiem była tak zwana noc Kupały, przypadająca na najkrótszą noc w roku, z 21 na...
W kulturze ludowej rośliny były kluczowym elementem symbolizowania kobiecości i męskości. Odzwierciedlały status społeczny, płodność oraz role życiowe. Kobiecość kojarzono z roślinami „dziewczęcymi”...
Panny na dawnej wsi, mimo natłoku pracy, znajdowały czas na rozrywkę. Jedną z nich było wróżenie. Wróżono m.in. z dziurawca przełamując jego łodygę. Jeśli sok wypływający zeń był pomarańczowy,...
W Polsce po raz pierwszy uroczystość Ciała i Krwi Chrystusa, określane tradycyjnie jako Boże Ciało, obchodzono w diecezji krakowskiej w roku 1320, a pod koniec XIV wieku znane już było we wszystkich...
Na Podlasiu nad Narwią, jeszcze 100 lat temu w przypadające na jutrzejszy dzień (24.05.2026, święto ruchome) odbywał się obchód z królewną. Wybierano najładniejszą dziewczynę ze wsi, ubierano...
W medycynie ludowej korzystano z jego właściwości przeciwreumatycznych, przeciwzapalnych i bakteriobójczych. Torf od wieków odgrywał kluczową rolę w kulturze ludowej. Poza zastosowaniem medycznym,...
W słownikach j. polskiego odnotowano ponad 130 (!) ludowych nazw tej rośliny. Ziemniak. Kartofel. Pyra, grula czy barabola. Dzięki ziemniakom, które zawierają dużo witaminy C, wśród naszych przodków...
Koniczyna to kądziołka Matki Bożej, a dziurawiec nazywany był jej dzwonkami. Na polskich łąkach są też jej trzewiczki, torebeczki, sukienki, naparstek, a nawet łzy i krew. Kult Maryjny w Polsce to...
Nazywany jest siłą gór lub rozetkiem. Ze względu na wygląd i to, że zamyka się w pochmurne dni, a otwiera w słoneczne, był uważany za symbol słońca. Dziewięćsił bezłodygowy dla ludów pasterskich...
Nie tylko na głowę, nie tylko z ruty czy mirtu. Wieńce pleciono również np. z rozchodnika czy macierzanki. Te były wykorzystywane do zabezpieczania bydła i mleka. Jeśli krowa dawała tzw. złe mleko,...
Kiedyś przednówek był czasem budzących deszcz niepokoju i niepewności. Do wyczerpania zapasów zimowych, do czasu, gdy na polach i łąkach wyrastało tylko to, co dało się zjeść. Trwał cztery-pięć...
Tradycja ludowa splotła się z wydarzeniami ewanglicznymi i dawnymi obyczajami wiosennymi skupionymi wokół Jarych Godów. Wiele roślin występujących w kulturze ludowej występuje dziś w święconce i na...
