Portal Polskiego Radia SA
słuchaj
shopping_cart
Polskie Radio
Section05

wyłączenie banerów

Z gór, gdzie dźwigali

27 kwietnia  1847 r. Stanisław Egbert Koźmian, szkolny kolega i przyjaciel  Chopina, w liście do Zygmunta Krasińskiego opisał ostatnie dni życia oraz pogrzeb poety Stefana Witwickiego, który chopinowskim pieśniom zawdzięcza utrwalenie swego nazwiska w dziejach polskiej kultury. Odpowiadając na list Krasiński napisał o zmarłym: „Cnotliwy człowiek i pełen miłości był. Czyny swe uniósł ze sobą i będą mu skrzydłami nad grobem. Jak ktoś powiedział, nie pamiętam już gdzie:  Z gór, gdzie dźwigali strasznych krzyżów brzemię, // Widzieli z dala obiecaną ziemię, // Widzieli światło niebieskich promieni, // Ku którym w dole ciągnęło ich plemię”. Tekst ten, autorstwa Krasińskiego, miesiąc później wykorzystał Chopin w swej Pieśni z op. 74, opatrzonej przez Fontanę tytułem Melodia dopiero osiem lat po jej powstaniu. (md) Zobacz więcej na temat: 

Liszt? D'Agoult?

26 kwietnia 1841 r. Chopin, po 6-letniej przerwie, wystąpił w Sali Pleyela w Paryżu, grając swoje „preludia, nową balladę, nowe scherzo, etiudy, mazurki i nokturny”. Koncert był wielkim wydarzeniem towarzyskim Paryża, w którym uczestniczyła „arystokracja z urodzenia fortuny, talentu i urody” – napisał Liszt w swej protekcjonalnej i złośliwej recenzji, będącej ciosem zadanym rywalowi. „[…] Jego środki wyrazu są zbyt ograniczone, jego instrument zbyt niedoskonały; on nie jest w stanie ujawnić całej swej istoty za pomocą fortepianu. Stąd właśnie pochodzi […] to głuche, dręczące cierpienie, ta niechęć do odsłaniania samego siebie przed światem zewnętrznym”. Przyjmuje się, że fragment tej recenzji napisała przyjaciółka Liszta, hr. Maria d'Agoult, nierzadko knująca intrygi wokół Chopina. (md)  Zobacz więcej na temat: 

"W chmurach" - reportaż Joanny Bogusławskiej o pilotce Paulinie Różyło-Nowickiej

Paulina Różyło-Nowicka jest pilotem: lata jako pierwszy oficer samolotu rejsowego Airbus A320. Doświadczenie zdobywała w Stanach Zjednoczonych, gdzie wyjeżdżała, aby pracować. Zarobione pieniądze wydawała właśnie na latanie. W Polsce była pilotem oblatywaczem, ukończyła szkolenie z akrobacji samolotowej. Jest również instruktorem samolotowym. Nigdy nie marzyła o lataniu, w rodzinie też nie było żadnych tradycji lotniczych. Jednak wystarczył pierwszy lot szybowcem, aby podjęła decyzję, że chce latać, że to jest jej pomysł na życie. Najpierw zdobyła licencję na szybowce, potem – na pilota samolotowego. Kwiecień, 2021. Zobacz więcej na temat: 

"Nick na przekór pandemii" - reportaż Antoniego Rokickiego o Nicku Sincklerze

Nick Sinckler to amerykański wokalista, który od ponad 14 lat mieszka w Polsce i rozwija karierę muzyczną. Trzy lata temu wydał debiutancki album "11 x 11" – w pełni polskojęzyczną płytę, na której wystąpiły m.in.: Natalia Kukulska, Kasia Dereń. Czas pandemii jest dla wokalisty, jak dla wielu muzyków, wielkim sprawdzianem. Koncerty online; brak spotkań z publicznością; praca zastępcza, często w innym zawodzie – to codzienność wielu artystów. Nick pracuje obecnie jako korepetytor języka angielskiego, przygotowuje także autorski materiał na dwie nowe płyty. Ich premiera jest zaplanowana na lato oraz jesień tego roku. Czy Nick żałuje, że wiele lat temu wybrał niełatwą, muzyczną drogę? Jak odnajduje siłę do pracy twórczej w dobie pandemii koronawirusa? W reportażu wystąpili m.in.: Mateusz Krautwurst, Kamil Kukla – Austee Fox. Kwiecień, 2021 Zobacz więcej na temat: 

"Z mikrofonem na boisku" - reportaż Antoniego Rokickiego o Cezarym Gurjewie

Cezary Gurjew chciał zostać technikiem samochodowym, dlatego wybrał studia na Politechnice Szczecińskiej. Po tym, jak został dyplomowanym inżynierem rozpoczął pracę etatową w redakcji sportowej Polskiego Radia.  Na jego drodze szybko pojawiło się wielkie wyzwanie, o którym marzą dziennikarze sportowi z całego świata – komentowanie Igrzysk Olimpijskich w Barcelonie w 1992 roku. Obecnie Cezary Gurjew jest kierownikiem redakcji sportowej Programu Pierwszego. Relacjonował 11 Igrzysk, ponad 40 turniejów wielkoszlemowych, jest także autorem dwóch książek: „Gwiazdy na antenie”, „Tenisowe dźwięki”. Niedawno wrócił z Australii, gdzie jako jedyny dziennikarz z Polski śledził zmagania tenisistów podczas Australian Open. Jak wygląda praca dziennikarza sportowego od kuchni? Jakie cechy charakteru są w tej profesji szczególnie ważne? Co o komentatorach sportowych mówią sami sportowcy? Czy będąc dziennikarzem można przyjaźnić się ze sportowcem? W reportażu wystąpili m.in.: Wojciech Fibak, Jacek Wszoła, Jerzy Dudek, Robert Korzeniowski. Kwiecień, 2021. Zobacz więcej na temat: 

Adagio i Rondo z orkiestrą

25 kwietnia 1833 r., w sali Hôtel de Ville w Paryżu, w cyklu 12 czwartkowych koncertów stowarzyszenia filharmonicznego „l'Athénée Musical”, Chopin wykonał Adagio i Rondo z Koncertu e-moll. Towarzyszyła mu 50-osobowa orkiestra, złożona ze studentów, amatorów i profesjonalistów, którzy zasiedli przy pierwszych pulpitach. Zespołem dyrygował Narcisse Girard, kierujący wówczas także działalnością stowarzyszenia. Według zachowanego programu dzieła symfoniczne przeplatały się z utworami koncertowymi i solistycznymi, powierzonymi różnym wykonawcom. Pod numerem 8 programu było zapisane: „Adagio i Rondo z Koncertu na fortepian, skomponowane przez Pana Chopina z Warszawy”. Podana była również marka fortepianu – de la Fabrique de Camille Pleyel, na którym grał kompozytor. (md) Zobacz więcej na temat: 

Być jak Franz Liszt

24 kwietnia 1843 r. w sali Erarda w Paryżu wystąpił genialnie uzdolniony węgierski pianista, zmarły przedwcześnie uczeń Chopina, Karol Filtsch. Wykonał on wirtuozowskie kompozycje Thalberga i Liszta. Grając  Chopina,  odbierany był  jako sobowtór swego mistrza. Po koncercie pojawiło się w prasie wiele recenzji. W „Le Menstrel” wykorzystano triumf młodego pianisty, by uderzyć w Liszta, zamieszczając szyderczą parodię recenzji: „Filtsch jest Węgrem, to już coś, ale nie wszystko; musi nauczyć się wspomagać sukces przy udziale trąbiącej o nim prasy, obrastać w piórka, nadymać swą popularność, przemawiać ze szczytu balkonu, zdobywać szable honorowe,  rozbijać fortepiany, nosić mundur wojskowy, […] młody Filtsch mógłby już być Thalbergiem, ale musi się jeszcze poddać specjalnej edukacji, by stać się jak Franz Liszt”. (md) Zobacz więcej na temat: 

Zmuszeni do przestępczości

Ameryka Łacińska jest regionem, który po Stanach Zjednoczonych najbardziej na świecie ucierpiał z powodu koronawirusa. Tak wynika z raportu  Komisji Gospodarczej ONZ ds. Ameryki Łacińskiej i Karaibów (CEPAL). Kryzys gospodarczy w ubiegłym roku zwiększył o 22 mln liczbę mieszkańców regionu żyjących poniżej granicy ubóstwa, cofając pod tym względem wiele krajów o kilka lat. W państwach takich jak Kolumbia, Peru czy Ekwador to ulica była miejscem zarobku. Sprzedawano tam wszystko i z tego się utrzymywano. Pandemia i wprowadzony lockdown tę możliwość pracy zamroziły. W konsekwencji ludzie zaczęli zdobywać środki do życia w sposób nielegalny. To nasiliło i tak ogromny już problem przestępczości. I o tym problemie Weronika Puszkar rozmawia z latynoamerykanistką Grażyną Woźniczką. Zobacz więcej na temat: 

Wielki pies z małą baryłką

Tego szwajcarskiego molosa kojarzymy przede wszystkim jako ratownika, wydobywającego ludzi spod lawin. Bernardyn rzeczywiście kiedyś się tym zajmował, ale dzisiaj to raczej domowy pieszczoch i najlepszy przyjaciel dzieci! Świetnie nadaje się jako pies rodzinny, oczywiście - o ile przyszłego właściciela nie przestraszą jego rozmiary. To trzecia największa rasa na świecie, pies może ważyć nawet ponad 100 kilogramów. O tych wzbudzających respekt olbrzymach, w rozmowie z Agatą Nowotnik mówi Marzena Brelak z hodowli Nadmorski Olbrzym Zobacz więcej na temat: