Nauka Posłuchaj: Archeologia
Section05
Archeologia
Section06
07'59 Zapomniana stolica 02.12.2011 Prof. Kazimierz Michałowski (1901 - 1981). Przygotowania do wykopalisk w Dongoli w Egipcie. Pierwsze oględziny i trudności napotkane na miejscu.
07'07 Z łopatą przez świat [5] 02.12.2011 Prof. Michał Gawlikowski. Na szlaku karawan. Palmyra - historia tego syryjskiego miasta i polskich wykopalisk w tym miejscu.
07'46 Z łopatą przez świat [4] 02.12.2011 Prof. Michał Gawlikowski. Bogowie Kartaginy. Historia Punijczyków i ich obecność w kulturze europejskiej. Zagadka dziecięcych ofiar.
06'24 Z łopatą przez świat [3] 02.12.2011 Prof. Michał Gawlikowski. Morze Śródziemne na północy i południu. Ekspansja kultury greckiej i rzymskiej.
06'33 Z łopatą przez świat [2] 02.12.2011 Prof. Michał Gawlikowski. Egipt faraonów - odrębność kulturowa, specyfika sztuki. Prace wykopaliskowe.
07'39 Z łopatą przez świat [1] 02.12.2011 Prof. Michał Gawlikowski. Polska archeologia śródziemnomorska. Tradycja oraz miejsca prac wykopaliskowych.
27'55 Wykopaliska 02.12.2011 Dr Arkadiusz Sołtysiak. Praca archeologów i antropologów rozebrana na czynniki pierwsze. Sposoby poszukiwania obiektów, ich zabezpieczania, praca ze szczątkami ludzkimi. Uwarunkowania prawne w Polsce. ABC archeologii.
08'19 Wojna o Kanał 02.12.2011 Prof. Kazimierz Michałowski (1901 - 1981). Konflikt o Kanał Sueski i jego wpływ na wykopaliska w Tell Atrib. Podsumowanie 12. powojennych lat polskiej archeologii.
56'24 Wikingowie 02.12.2011 Prof. prof. Władysław Duczko, Przemysław Urbańczyk. Wiking, to nie narodowość, a zajęcie. W dawnych czasach "szło się na wiking", czyli na wyprawę, choć istnieją również inne interpretacje tego terminu. Siali postrach w Europie. Przypisuje się im odkrycie Ameryki. Niezrównani żeglarze i wojownicy. Wikingowie.
08'04 Węże, skorpiony i ...tama 02.12.2011 Prof. Kazimierz Michałowski (1901 - 1981). Druga tura wykopalisk w Faras. Niebezpieczeństwa związane z wężami i skorpionami. Pośpiech spowodowany budową tamy asuańskiej.
08'55 W drodze do Sudanu 02.12.2011 Prof. Kazimierz Michałowski (1901 - 1981). Przygotowania do wyboru miejsca i angażowanie robotników do wykopalisk na w Faras w Sudanie.
32'35 W cieniu Sfinksa 02.12.2011 Dr Anna Wodzińska, Agnieszka Kowalska. Sfinks - obok piramid symbol starożytnego Egiptu. Pomimo tysięcy lat od stworzenia nadal nie wiemy kogo przedstawia, ani w jakim celu został zbudowany.
59'38 Tutanchamon 02.12.2011 Prof. Andrzej Niwiński. Odkrycie jego grobowca w 1922 roku jest do tej pory największym wydarzeniem w historii archeologii starożytnego Egiptu. Pomimo zbadania i niezwykle dokładnego opisania grobowca, znalezionych w nim przedmiotów oraz mumii nadal niewiele wiemy o życiu młodego faraona.
36'33 Tell el-Farcha 02.12.2011 Prof. Krzysztof Ciałowicz, dr Marek Chłodnicki. "Wzgórze kurczaka", czyli Tell el-Farcha, to stanowisko archeologiczne położone w północno-wschodniej Delcie Nilu. Wyjątkowy zespół osadniczy, którego zbadanie przypadło polskim archeologom.
08'08 Tell Atrib 02.12.2011 Prof. Kazimierz Michałowski (1901 - 1981). Badaniach w Tell Atrib w Egipcie. Współczesne zasady i metody badań archeologicznych.
08'29 Teatr 02.12.2011 Prof. Kazimierz Michałowski (1901 - 1981). Odkrycie starożytnego teatru w Aleksandrii i łaźni w jego pobliżu. Koncesja i subwencje na wykopaliska w centrum Aleksandrii.
53'18 Sudan 02.12.2011 Bezprecedensowa międzynarodowa akcja „IV Katarakta” - ratowanie zabytków archeologicznych w wielkim zakolu Nilu w Sudanie zagrożonych budową zapory wodnej Hamabab.
08'57 Posąg faraona 02.12.2011 Prof. Kazimierz Michałowski (1901 - 1981). Propozycja rekonstrukcji świątyni bogini Hatszepsut. Odkrycie świątyni Totmesa III ze wspaniałym posągiem faraona.
08'14 Pomoc dla miejscowych 02.12.2011 Prof. Kazimierz Michałowski (1901 - 1981). Opieka polskiej misji archeologicznej nad miejscowymi robotnikami i ich rodzinami. Niebezpieczeństwa związane z pracami wykopaliskowymi. Osiągnięcia polskich archeologów.
09'22 Początki 02.12.2011 Prof. Kazimierz Michałowski (1901 - 1981). Początki przygody prof. Michałowskiego z archeologią. Niezwykłe okoliczności rozpoczęcia studiów na wydziale Archeologii Klasycznej w Berlinie i członkostwo w Instytucie Francuskim.
39'32 Peru 02.12.2011 Prof. Mariusz Ziółkowski, Maciej Sobczyk, dr Janusz Wołoszyn. Archeologia wysokogórska. Prace polskich archeologów w Peru. Capacocha - ofiary składane bogom przez Inków. Poszukiwania sanktuarium Maucallacta.
08'00 Palmira 02.12.2011 Prof. Kazimierz Michałowski (1901 - 1981). Prace wykopaliskowe w Palmirze w Syrii. Wspomnienie pierwszego wieczoru w Palmirze w 1934 roku.
08'48 Ogrody antyczne [3] 02.12.2011 Prof. Jerzy Miziołek. Program ideowy Arkadii.
09'18 Ogrody antyczne [2] 02.12.2011 Prof. Jerzy Miziołek. Ogrody i parki - Powązki, Puławy, Łazienki.
08'54 Ogrody antyczne [1] 02.12.2011 Prof. Jerzy Miziołek. Co się składa na koncepcję ogrodu antycznego?
08'58 Odbudowa 02.12.2011 Prof. Kazimierz Michałowski (1901 - 1981). Dziesięcioletnią "walkę o odbudowę" polskiej kadry archeologicznej po II wojnie światowej. Historia radziecko-polskiej wyprawie archeologicznej na Krym w 1956 roku.
09'13 Nubia 02.12.2011 Prof. Kazimierz Michałowski (1901 - 1981). Roczna praca "profesora odwiedzającego" na uniwersytecie w Aleksandrii oraz badania Pustyni Nubijskiej.
08'11 Nowe metody 02.12.2011 Prof. Kazimierz Michałowski (1901 - 1981). Historia opracowania nowych naukowych metod poszukiwania grobowców w Palmirze. Odkrycie nowego typu grobowca palmirskiego. Niespodziewane odnalezienie złotego skarbu dzięki „pomocy” gościa z Argentyny.
09'55 Nea Pafos 02.12.2011 Prof. Kazimierz Michałowski (1901 - 1981). Wykopaliska w Nea Pafos. Wizyta arcybiskupa Makariosa i rewizyta autora wspomnień w Nikozji. Odkrycie mozaiki z mitem Tezeusza i Ariadny oraz świetnie zachowany posąg Asklepiosa.
07'43 Na tropach tajemnic państwa Amona [5] 02.12.2011 Prof. Andrzej Niwiński. Czasy panowania arcykapłana i króla Mencheperre. Poszukiwania jego grobowca.
07'24 Na tropach tajemnic państwa Amona [4] 02.12.2011 Prof. Andrzej Niwiński. Arcykapłan Pinodżem II. Czasy XXI dynastii. Wojna z Libijczykami.
07'39 Na tropach tajemnic państwa Amona [3] 02.12.2011 Prof. Andrzej Niwiński. Czasy sprawowania władzy w Tebach przez Herhora. Odbudowa zniszczeń po wojnie z Nubijczykami.
07'31 Na tropach tajemnic państwa Amona [2] 02.12.2011 Prof. Andrzej Niwiński. XI wiek p.n.e. - bunt Nubijczyków. Rola arcykapłana Amenhotepa w zwalczaniu wroga.
07'13 Na tropach tajemnic państwa Amona [1] 02.12.2011 Prof. Andrzej Niwiński. Sytuacja społeczno-polityczna przełomu II i I w. p.n.e. w starożytnym Egipcie
08'30 Na drodze do sławy 02.12.2011 Prof. Kazimierz Michałowski (1901 - 1981). Znakomitości z całego świata odwiedzające polską ekspedycję w Palmirze. Osiągnięcia i wnioski z wykopalisk syryjskich.
40'39 Mity germańskie 02.12.2011 Prof. Władysław Duczko. Skandynawia, Jutlandia i północna część Niemiec, to ich kolebka. Oparli się Rzymianom i sami rozpoczęli ekspansję na południe Europy. Jak każda większa kultura stworzyli swoją mitologię, która zaczęła ustępować miejsca wierze chrześcijańskiej dopiero w V wieku naszej ery.
22'37 Kryształowe czaszki 02.12.2011 Prof. Karol Piasecki. Kryształowe czaszki, o których pisał między innymi Erich von Däniken, przypisując ich stworzenie cywilizacjom pozaziemskim, były pod koniec XIX wieku sensacją archeologiczną. "Znajdowane" w Ameryce Środkowej stanowiły ozdoby wielu cenionych kolekcji muzealnych. W ostatnich latach "oliwy do ognia" dolali twórcy filmu "Indiana Jones i Królestwo Kryształowej Czaszki", prowokując do ponownego przyjrzenia się tym dziełom sztuki.
21'19 Kopernik 02.12.2011 Historia dwóch włosów, które pozwoliły ustalić ze 100% pewnością miejsce pochówku Mikołaja Kopernika. Poszukiwania grobu kanonika i nowoczesna technika w rękach naukowców.
08'26 Koncesja 02.12.2011 Prof. Kazimierz Michałowski (1901 - 1981). Zabiegi o koncesję na prace wykopaliskowe w Palmirze i ich szczęśliwy finał w 1958 roku.
49'55 Inkowie 02.12.2011 Prof. Mariusz Ziółkowski. Państwo Inków w ciągu zaledwie 200 lat swoim zasięgiem objęło tereny dzisiejszych Peru, Ekwadoru, części Boliwii, Chile, Kolumbii i Argentyny. Francisco Pizarro obrócił je w niwecz w ciągu zaledwie kilku lat. Historia państwa i jego podboju.
07'13 Historia papirusu [5] 02.12.2011 Prof. Adam Łukaszewicz. Przykłady listów do bogów oraz oficjalnych anonsów w starożytności.
08'16 Historia papirusu [4] 02.12.2011 Prof. Adam Łukaszewicz. Archiwum Zenona z czasów Ptolemeuszów. Przykłady listów i dokumentów papirusowych.
06'32 Historia papirusu [3] 02.12.2011 Prof. Adam Łukaszewicz. Zastosowanie papirusu.Ilustracje papirusowe. Teksty literackie i dokumentarne. Starożytna "poczta".
05'19 Historia papirusu [2] 02.12.2011 Prof. Adam Łukaszewicz. Papirusy epoki hellenistycznej. Narodziny papirologii.
07'04 Historia papirusu [1] 02.12.2011 Prof. Adam Łukaszewicz. Co to jest papirus, jak go wytwarzano, jak na papirusie pisano.
57'01 Hatszepsut 02.12.2011 Mumię Hatszepsut znaleziono w Dolinie Królów w 1903 roku, ale dopiero technologie XXI wieku pozwoliły na jej identyfikację, choć pierwsze reakcje naukowców na rewelacje szefa Egipskich Służb Starożytności, Zahiego Hawassa były sceptyczne.
38'12 Grób Pawła 02.12.2011 Szczątki apostoła spoczywają pod ołtarzem rzymskiej Bazyliki św. Pawła za Murami. Naukowe badania grobowca potwierdzają tę tradycję - ogłosił papież Benedykt XVI w czerwcu 2009 roku. Naukowcy pobrali próbki przez mały otwór wywiercony w sarkofagu i dokonali datowania za pomocą izotopu węgla C14, co wywołało spory wśród specjalistów. Kontrowersje, ale również historia życia, męczeńskiej śmierci apostoła i jego kultu.
56'43 Filip II Macedoński 02.12.2011 Znalezienie w Weginie jego grobowca było sensacją archeologiczną - to był jedyny nieobrabowany grób królewski w Macedonii. Filip był twórcą potęgi Macedonii i ojcem jednego z największych zdobywców w historii ludzkości - Aleksandra Wielkiego.
08'09 Faras 02.12.2011 Prof. Kazimierz Michałowski (1901 - 1981). Wykopaliska w Faras. Odkrycie pierwszych fresków i problemy z miejscowymi robotnikami.
58'31 Etruskowie 02.12.2011 Od starożytności toczy się spór o ich pochodzenie. Współczesne badania - w tym genetyczne - być może pozwolą rozwikłać tę zagadkę i przyznać rację jednemu ze starożytnych historyków.
09'02 Dongola 02.12.2011 Prof. Kazimierz Michałowski (1901 - 1981). Odkrycie w Dongoli kościoła katolickiego, słupa granicznego z kartuszem faraona Taharti i tarasu starożytnej świątyni.
07'45 Dlaczego Inkowie przegrali, czyli o grzechu pychy w polityce [5] 02.12.2011 Prof. Mariusz Ziółkowski. Ostatni etap podboju Inków. Egzekucja Atahualpy. Wojna z frakcją huascarystów 1536-1539.
07'15 Dlaczego Inkowie przegrali, czyli o grzechu pychy w polityce [4] 02.12.2011 Prof. Mariusz Ziółkowski. Uwięzienie Atahualpy w 1532 r. Prawda i mity o przewadze militarnej Hiszpanów. Dlaczego Inka zlekceważył Hiszpanów?
06'59 Dlaczego Inkowie przegrali, czyli o grzechu pychy w polityce [3] 02.12.2011 Prof. Mariusz Ziółkowski. Sytuacja w imperium Inków 1531-1532. Rywalizacja braci o władzę po śmierci Inki.
06'18 Dlaczego Inkowie przegrali, czyli o grzechu pychy w polityce [2] 02.12.2011 Prof. Mariusz Ziółkowski. Początek konkwisty. Pierwsze kontakty Hiszpanów z Inkami 1526-1528. Problem sukcesji tronu w państwie Inków.
07'46 Dlaczego Inkowie przegrali, czyli o grzechu pychy w polityce [1] 02.12.2011 Prof. Mariusz Ziółkowski. Geneza państwa Inków. Zasięg terytorialny imperium. Forma sprawowania władzy.
56'45 Czy Polacy to Słowianie? 02.12.2011 Etniczne pochodzenie Polaków w oparciu o najnowsze badania naukowe - w tym genetyczne. Prawdziwa historia Biskupina, który nigdy nie był grodem słowiańskim. Mity i legendy a badania naukowe.
09'37 Cypr 02.12.2011 Prof. Kazimierz Michałowski (1901 - 1981). Początki wykopalisk w Nea Pafos na Cyprze.
07'38 Celtowie [5] 02.12.2011 Prof. Jerzy Gąssowski. Dziedzictwo celtyckie.
06'00 Celtowie [4] 02.12.2011 Prof. Jerzy Gąssowski. Kultura materialna Celtów.
07'14 Celtowie [3] 02.12.2011 Prof. Jerzy Gąssowski. Wierzenia i obrzędy religijne Celtów.
08'08 Celtowie [2] 02.12.2011 Prof. Jerzy Gąssowski. Główne cechy kultury celtyckiej.
07'07 Celtowie [1] 02.12.2011 Prof. Jerzy Gąssowski. Początki historii Celtów, ich wędrówki.
09'49 Budowanie potęgi 02.12.2011 prof. Kazimierz Michałowski (1901 - 1981). Budowanie pozycji polskiej archeologii śródziemnomorskiej w Europie i na świecie.
23'00 Brytyjskie odkrycia 02.12.2011 Sensacyjne znaleziska archeologów-amatorów w Szkocji i angielskim Staffordshire. Uregulowania prawne, dotyczące znalezisk archeologicznych, w Polsce i Wielkiej Brytanii.
09'51 Brutalna przerwa 02.12.2011 Prof. Kazimierz Michałowski (1901 - 1981). Pierwsza polska ekspedycja archeologiczna na Bliski Wschód, przerwana wybuchem II wojny światowej. Pierwsze powojenne lata w polskiej archeologii.
08'51 Bliskowschodnie źródła naszej cywilizacji [5] 02.12.2011 Prof. Ryszard Mazurowski. Jak doszło do udomowienia dzikich zwierząt i "domestykacji" dziko rosnących zbóż.
07'56 Bliskowschodnie źródła naszej cywilizacji [4] 02.12.2011 Prof. Ryszard Mazurowski. Sztuka i kultura duchowa ludzi neolitu z terenów Bliskiego Wschodu.
09'11 Bliskowschodnie źródła naszej cywilizacji [3] 02.12.2011 Prof. Ryszard Mazurowski. Struktura społeczna i życie codzienne w czasach neolitu.
09'17 Bliskowschodnie źródła naszej cywilizacji [2] 02.12.2011 Prof. Ryszard Mazurowski. Neolityczne budownictwo i osadnictwo.
07'42 Bliskowschodnie źródła naszej cywilizacji [1] 02.12.2011 Prof. Ryszard Mazurowski. Dlaczego obszar Bliskiego Wschodu stał się miejscem rewolucji neolitycznej? Początki uprawy roli i hodowli zwierząt.
08'16 Archeologiczna wojna 02.12.2011 Prof. Kazimierz Michałowski. Szykany wobec archeologów polskich i stosunek władz egipskich do polskiej ekspedycji. Niebezpieczne momenty podczas trzęsienia ziemi w Egipcie.
06'58 Archeologia nad Nilem [5] 02.12.2011 Prof. Lech Krzyżaniak (1940-2004). Historia badań kultury meroickiej w Naga w Sudanie
06'00 Archeologia nad Nilem [4] 02.12.2011 Prof. Lech Krzyżaniak (1940-2004). Rysunki naskalne w oazie Dahla.
05'42 Archeologia nad Nilem [3] 02.12.2011 Prof. Lech Krzyżaniak (1940-2004). Sztuka naskalna w środkowej Tassilli - VII-III wiek p.n.e.
05'21 Archeologia nad Nilem [2] 02.12.2011 Prof. Lech Krzyżaniak (1940-2004). Historia wykopalisk we wschodniej Delcie Nilu - okres przeddynastyczny.
05'38 Archeologia nad Nilem [1] 02.12.2011 Prof. Lech Krzyżaniak (1940-2004). Historia wykopalisk w sudańskim Kadero - V wiek p.n.e.
09'01 Archeologia miejska 02.12.2011 Prof. Kazimierz Michałowski (1901 - 1981). Nietypowe prace wykopaliskowe w obrębie stale rozbudowywanej Aleksandrii.
24'00 Aleksandria 02.12.2011 Polskie wykopaliska w Aleksandrii. Odkrycie uniwersytetu z czasów grecko-rzymskich.
Section07