— Венесуэла, Бразілія, Сербія. Сёння радыкальным правым будзе сумненька, — напісаў віцэ-прэм'ер, міністр замежных спраў Польшчы Радаслаў Сікорскі ў сацыяльнай сетцы X.
Так дыпламат пракаментаваў палітычныя падзеі ў трох краінах, у тым ліку перамогу сербскай апазіцыі на датэрміновых парламенцкіх выбарах.
Выбарчы спіс «Студэнты перамагаюць» атрымаў 52,9% галасоў і 140 месцаў у Cкупшчыне — аднапалатным парламенце Сербіі. Прыхільнікі былога прэзідэнта Аляксандра Вучыча, які змагаўся за пасаду прэм'ера, здабылі 103 мандаты, а сам палітык прызнаў паразу.
Перамога студэнцкага руху ў Сербіі выклікала хвалю віншаванняў ад еўрапейскіх лідараў. Кіраўніца Еўракамісіі Урсула фон дэр Ляен адзначыла рэкордную актыўнасць выбаршчыкаў і заявіла: «Сёння грамадзяне Сербіі прыйшлі, каб вызначыць будучыню сваёй краіны». Брусель паабяцаў падтрымку дэмакратычных рэформаў і барацьбы з карупцыяй.
Еўракамісарка па палітыцы пашырэння Марта Кос падкрэсліла, што для Сербіі можа пачацца новы раздзел у адносінах з Еўрасаюзам: «Дзверы ў ЕС адчыненыя».
Прэм'ер Венгрыі Петэр Мадзьяр асабіста патэлефанаваў лідарам студэнцкага руху, каб павіншаваць іх і запэўніць у падтрымцы Будапешта. Кіраўнік урада Чарнагорыі Мілойка Спаіч назваў вынікі галасавання напамінам, што «воля грамадзян — аснова дэмакратычных перамен».
Студэнцкі рух узнік пасля трагедыі ў Нові-Садзе, дзе абрушэнне навеса чыгуначнага вакзала забрала 16 жыццяў. Масавыя пратэсты суправаджаліся абвінавачаннямі ўладаў у карупцыі і сувязях з арганізаванай злачыннасцю.
Аляксандр Вучыч — паплечнік прэхідэнта Югаславіі Слабадана Мілошавіча, падчас праўлення якога адбываліся крывавыя войны на Балканах і якога абвінавачвалі ў ваенных злачынствах, Аляксандр Вучыч займаў пры ім пасаду міністра інфармацыі і ўдзельнічаў у абмежаванні свабоды СМІ. З 2012 года Вучыч кіраваў Сербіяй на розных пасадах, а ў верасні пакінуў прэзідэнцкае крэсла, разлічваючы пасля парламенцкіх выбараў узначаліць урад і захаваць уладу.
pap/эж