Portal Polskiego Radia SA
słuchaj
shopping_cart
Polskie Radio
Section05

wyłączenie banerów

Maria Dulębianka - jedna z pierwszych "pełnoprawnych obywatelek" Polski

Styczeń to miesiąc, która w polskiej historii kobiet jest szczególnie ważny - to w tym miesiącu przypada rocznica pierwszych wyborów parlamentarnych z udziałem Polek w 1919 roku. 26 stycznia, 107 lat temu, kobiety w Polsce po raz pierwszy nie tylko miały prawo głosu, ale faktycznie z niego skorzystały. I dlatego tego dnia wracamy do postaci, bez której tamta chwila wyglądałaby zupełnie inaczej. Maria Dulębianka - malarka i sufrażystka - była jedną z tych kobiet, które jeszcze przed 1918 rokiem testowały granice prawa, kandydując do parlamentu i zmuszając państwo do uznania kobiet za pełnoprawne obywatelki. Zobacz więcej na temat:  kuchnia polska Maria Skłodowska-Curie

"Wypiór" Grzegorza Uzdańskiego w adaptacji Iwony Rusek i reżyserii Magdaleny Małeckiej-Wippich

Oto para współczesnych trzydziestolatków - On (Łukasz) to marzący o debiucie poeta. Ona (Marta) to aspirująca pisarka, pracująca nad swoją pierwszą powieścią. Młodzi mieszkają w centrum Warszawy w wynajętym od stryja mieszkaniu. I wszystko byłoby pięknie, gdyby nie ich związkowy kryzys i jeszcze… pewien niemal dwustuletni lokator, który zadomowił się w szafie. Adaptacja: Iwona E. Rusek. Reżyseria: Magdalena Małecka-Wippich. Reżyseria dźwięku: Maciej Kubera. Muzyka: zespół KONKUBINAT, w składzie: klawisze, altówka: Magdalena Małecka-Wippich, instrumenty perkusyjne: Marcin Wippich. Kierownictwo produkcji: Beata Jankowska. Obsada: Mariusz Bonaszewski, Mateusz Rusin, Karolina Charkiewicz, Waldemar Barwiński, Joanna Halinowska, Maciej Gudowski  Zobacz więcej na temat: 

David Bowie - "Space Oddity". Przełomowy singiel artysty

Czy David Bowie zrobiłby równie spektakularną karierę gdyby Amerykanie nie wylądowali na księżycu w lipcu 1969 roku? To pytanie wydaje się nonsensowne, ale jest w nim ziarno prawdy: przełomowy singiel w karierze angielskiego artysty splótł się w czasie niemalże idealnie z historycznym momentem w dziejach ludzkości.Bowie napisał "Space Oddity" kilka miesięcy wcześniej. Był po wydaniu debiutanckiego albumu, który okazał się niewypałem. W tym okresie wielkie wrażenie zrobił na nim film "2001: Odyseja Kosmiczna" Stanleya Kubricka. 22-letni Bowie przeżywał też rozstanie z dziewczyną, tancerką Hermioną Farthingale. W jego głowie zrodziła się wizja samotnego astronauty uwięzionego w przestrzeni kosmiczne. Utwór był jego najbardziej ambitną kompozycją do tej chwili, a włodarze wytwórni Mercury naciskali, aby zarejestrować go i wydać zanim Apollo 11 wyląduje na Księżycu. 20 lipca 1969 roku, dokładnie miesiąc po wydaniu singla, obrazki Neila Armstronga kroczącego po powierzchni Księżyca, brytyjska telewizja ilustrowała właśnie fragmentami utworu Bowiego.  Zobacz więcej na temat:  Trójka

Nowy przekręt na fejkowe przelewy Blikiem

Coraz więcej Polaków pada ofiarą nowego oszustwa - chodzi o tzw. "omyłkowe" przelewy blikiem, które tak naprawdę wcale nie są przypadkowe. Na czym polega mechanizm nowego oszustwa? Przestępcy grają na naszej uczciwości i pośpiechu, wciągając niewinne osoby w finansową pułapkę? Czy to może dotyczyć każdego z nas? Co odpowiadać osobom, które mówią: "przelew Blik to tylko numer telefonu, więc musi być bezpiecznie”? Jak odróżnić prawdziwą pomyłkę od oszustwa? Co należy zrobić, by nie stać się ofiarą oszustw np. na fejkowe przelewy Blikiem? Gość: Marcin Daszkiewicz, badacz oszustw i edukator cyberhigieny. Zobacz więcej na temat:  Trójka

Nowy przekręt na fejkowe przelewy Blikiem

Coraz więcej Polaków pada ofiarą nowego oszustwa - chodzi o tzw. "omyłkowe" przelewy blikiem, które tak naprawdę wcale nie są przypadkowe. Na czym polega mechanizm nowego oszustwa? Przestępcy grają na naszej uczciwości i pośpiechu, wciągając niewinne osoby w finansową pułapkę? Czy to może dotyczyć każdego z nas? Co odpowiadać osobom, które mówią: "przelew Blik to tylko numer telefonu, więc musi być bezpiecznie”? Jak odróżnić prawdziwą pomyłkę od oszustwa? Co należy zrobić, by nie stać się ofiarą oszustw np. na fejkowe przelewy Blikiem? Gość: Marcin Daszkiewicz, badacz oszustw i edukator cyberhigieny. Zobacz więcej na temat:  Trójka

Czy szczepienia powodują autyzm? I Sekcja teorii spiskowych

Autyzm stwierdza się u coraz większej liczby dzieci. Co jest przyczyną tego stanu rzeczy? Czy winne są szczepionki? A może paracetamol, jak sugeruje Donald Trump i sekretarz zdrowia i opieki społecznej Stanów Zjednoczonych Robert F. Kennedy? A może winą obarczyć należy... zbyt oschłe matki? Właśnie takie, niewiele mające wspólnego z nauką, teorie spiskowe związane z występowaniem autyzmu przeanalizowane zostaną w najnowszym odcinku "Sekcji teorii spiskowych". Zobacz więcej na temat: 

Mauzoleum na wyspie

12 stycznia 1842 r. hr. Fryderyk Skarbek, ojciec chrzestny Fryderyka Chopina, nabył majątek Wyczółki w powiecie warszawskim, do którego należało kilka wsi. Na wysepce w parku obok wyczółkowskiego dworu, wzniesiona został kaplica, gdzie w 1853 r. spoczęły szczątki 13-letniego Władysława, przedwcześnie zmarłego syna hrabiego. W uroczystościach żałobnych uczestniczyły najstarsze dzieci Ludwiki z Chopinów Jędrzejewiczowej, Henryk i Ludwika, a także siostra Fryderyka, Izabela Barcińska z mężem Antonim. Po śmierci hr. Skarbka i przejęciu Wyczółek przez nowych właścicieli, na ich prośbę gubernator warszawski podjął decyzję o przeniesieniu zwłok Władysława Skarbka z „tymczasowego cmentarza” na wysepce w Wyczółkach, do grobu na warszawskich Powązkach [dokumenty Urzędu Konserwatorskiego m. st. Warszawy]. Ciało eksportował proboszcz kościoła św. Karola Boromeusza na Powązkach, ksiądz Leski. Wyposażenie wyczółkowskiej kaplicy-grobowca oraz wszelkie naczynia liturgiczne, zakupione przez hr. Fryderyka Skarbka, przewieziono do kościoła na Służewie. (md)  Zobacz więcej na temat: 

Pół wieku kapłaństwa. Żyd od Jezusa przerywa milczenie

Romuald Jakub Weksler-Waszkinel to były ksiądz katolicki i doktor filozofii. Ten emerytowany pracownik naukowy Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego i pracownik Instytutu Jad Waszem w Jerozolimie od dzieciństwa czuł, że jest "inny". Gdy miał 35 lat, dowiedział się, że urodził się w rodzinie żydowskiej. Swoją poruszającą historię opisał w książce "Liść i drzewo. Powrót do wiary przodków". Zdecydował się ją również opowiedzieć w Remigiuszowi Grzeli w Wywiadzie Rzece w Jedynce. Zobacz więcej na temat:  Żydzi antysemityzm Kościół katolicki

ІТ. Дезінформація поруч: як штучний інтелект змінює правила гри

Спробувати оцінити реальні масштаби дезінформації сьогодні майже неможливо. Ми не маємо доступу до всіх даних, а доступна статистика сягає колосальних масштабів. Так, можна спиратися на заяви державних інституцій чи спеціалізованих центрів, аналізувати зафіксовані кейси, але це лише фрагменти значно ширшої картини. Проблема в тому, що дезінформація існує не лише у звітах чи аналітичних дослідженнях. Вона поруч із нами щодня — у соціальних мережах, які стали головним середовищем її поширення, і в повсякденних розмовах, коли інформація просто передається з уст в уста. У програмі «News albo fake news» на Третьому каналі Польського радіо експертка з питань штучного інтелекту та цифрових стратегій Домініка Бухгольц звернула увагу на складність вимірювання цього явища Zobacz więcej na temat: 

Jurica Pavičić - spotkanie Teatrze Starym w Lublinie

Chorwacki pisarz Jurica Pavičić - autor powieści "Czerwona woda". zabiera nas na na Bałkany - tam, gdzieserce bije mocniej... "Czerwona woda" to zaskakująca międzygatunkowa powieść, wydana w oryginale 9 lat temu. Kryminał miesza się tu z historią społeczną, polityczną, wojenną. Pavičić niezwykle umiejętnie łączy wątki i sprawia, że czytelnik nie chce odłożyć lektury na bok. Nie dziwi więc fakt, że książka ta spotkała się z dużym uznaniem na świecie, w Chorwacji otrzymała najważniejsze nagrody literackie, a we Francji — pięć lat temu — przyznano jej Grand prix de la littérature policière dla najlepszej europejskiej powieści kryminalnej. Jak powstała "Czerwona woda"? Czy istniało coś takiego jak kryminał jugosłowiański? Co z czasów upadku federacji, wojny i powstania nowego państwa pamięta pisarz? Rozmowa z Juricą została zarejestrowana w grudniu ubiegłego roku w Teatrze Starym w Lublinie. Zobacz więcej na temat:  Trójka