Portal Polskiego Radia SA
słuchaj
shopping_cart
Polskie Radio
Section05

wyłączenie banerów

"Nasz bohaterski Franek" - reportaż Moniki Chrobak o prof. Franciszku Łukaszczyku, pionierze polskiej radioterapii onkologicznej

Rok 2022 w gminie Poronin został ustanowiony Rokiem Profesora Franciszka Łukaszczyka. Franciszek Łukaszczyk (1897-1956), pochodzący ze znanych góralskich rodów był pionierem polskiej radioterapii onkologicznej. W 1932 r. we współpracy z Marią Skłodowską-Curie współorganizował Instytut Radowy w Warszawie, którego został pierwszym dyrektorem. Wybitna uczona uważała, że odkryty przez nią radioaktywny pierwiastek powinien uczynić Polskę jednym z czołowych ośrodków wykorzystania go w medycynie. W czasie II wojny światowej lekarz wsławił się ukrywaniem radu, przekazanym mu przez Marię Skłodowską-Curie, najpierw na działce letniskowej pod Warszawą, a po wybuchu Powstania Warszawskiego we własnym domu w Poroninie. Dzięki temu, że ukrył pierwiastek, możliwe było po wojnie szybkie wznowienie leczenia pacjentów onkologicznych. Jego walka o zachowanie radu, bez odpowiednich zabezpieczeń, zakończyła się jego śmiercią. Zmarł na białaczkę w maju 1956 roku. Dwukrotnie został odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi. Zobacz więcej na temat: 

Dopiero, gdy sam zagra

7 października 1848 r. na łamach „The Scotsman” ukazała się recenzja z recitalu Fryderyka Chopina w Edynburgu, zatytułowana M. Chopin's Soirées Musicale. Anonimowy autor napisał: „Grał własne utwory, które są dziełem muzycznego geniusza. Sposób, w jaki je wykonywał, jest mistrzowski pod każdym względem. [...] Kompozycje p. Chopina mają szczególny urok, który jednakże ujawnia się dopiero w ich znakomitym wykonaniu przez autora”. Wiele pozytywnych opinii dotarło do Chopina po jego szkockich występach. Zachwycano się nie tylko samymi kompozycjami, ale także ich wykonaniem, „należącym do gatunku najbardziej wyszukanych”. W pełnych zachwytu recenzjach pojawiały się takie opinie, jak „nieskończona delikatność i wykończenie jego gry”, „całkowity brak wszelkiej szarlatanerii czy fałszywych pretensji”, „wybitna delikatność jego uderzenia i wynikające zeń piękno dźwięku”. Równocześnie zauważono jednak, że „Chopin był bardzo chory, a jego uderzenie anemiczne […] brak siły uczynił grę nieco monotonną”. (md) Zobacz więcej na temat: 

"List do Powstańca" - reportaż Antoniego Rokickiego o historii Zuzanny i Bartosza, którzy poznali się dzięki akcji "Kartka dla Powstańca"

"Kartka dla Powstańca" - to projekt organizowany przez kampanię BohaterON – włącz historię! Polega na tym, że ludzie, którym bliska jest historia Powstania Warszawskiego, wysyłają kartki zaadresowane do bohaterów 44 roku. – Spędziłem wiele godzin na stronie Muzeum Powstania Warszawskiego i czytałem życiorysy Powstańców – opowiada Bartek, pochodzący z Włocławka, który od kilku lat wysyła listy do uczestników Powstania. Jedną z takich osób był Kazimierz Wilczyński, pseudonim Orlik, żołnierz "Żywiciela". Kiedy Powstaniec otrzymał kartkę od Bartosza, chciał na nią odpowiedzieć. W liście nie podano jednak adresu zwrotnego. Kazimierz Wilczyński poprosił więc o pomoc swoją wnuczkę Zuzannę. Ta skontaktowała się z Bartkiem przez Internet. Między młodymi zawiązała się znajomość… Zobacz więcej na temat: 

Europejskie Menu 6.10.2022

Unia Europejska przeciwdziała wzrostowi cen energii. Przewodnicząca Komisji Europejskiej dopuszcza możliwość wprowadzenia limitów cenowych na gaz, także ten importowany do Unii Europejskiej. Ursula von der Leyen napisała o tym w liście do przywódców 27 krajów członkowskich UE, a na sesji Europarlamentu podkreśliła konieczność "ograniczenia inflacyjnego wpływu gazu na energię elektryczną". Prowadzą: Paweł Lekki, Krzysztof Grzesiowski, Artur Makara. Zobacz więcej na temat: 

[S3-04] Dlaczego Iranki palą hidżaby?

Przez Iran przetaczają się największe od lat antyrządowe protesty. Ich powodem jest śmierć 22-letniej dziewczyny, która została najprawdopodobniej zamordowana przez policję obyczajową, bo nie chciała zasłonić włosów. Na ulice wychodzą tysiące młodych kobiet. Iranki publicznie ścinają włosy i palą hidżaby. W tym odcinku dowiesz się, dlaczego protesty wybuchły właśnie teraz i czy władza konserwatywnych irańskich ajatollahów rzeczywiście zmierza ku końcowi. Muzyka: MK2 - “Persian Bump” Godmode - “Blacksmith” Godmode - “Traversing” Sound Wizard - “Dangerous Middle East” Zobacz więcej na temat: 

„Słyszałem niedawno pannę Lind”

6 października 1820 r. urodziła się Jenny Lind, szwedzka śpiewaczka, jedna z najsławniejszych artystek XIX stulecia. Koncertowała w całej Europie oraz w Stanach Zjednoczonych. Chopin po raz pierwszy usłyszał ją w operze „Lunatyczka” Belliniego w Covent Garden. O tym wydarzeniu wspominał w swym liście do Wojciecha Grzymały: „Słyszałem niedawno pannę Lind w Somnambuli. Śpiewała bardzo pięknie. Poznałem ją osobiście. […] Czysto i pewnie nadzwyczaj śpiewa i jej piano jest tak stałe – i równe jak włos”. Śpiewaczka na swój kolejny występ przysłała Chopinowi bezpłatne bilety do loży „kosztujące normalnie po 2,5 gwinei”. Szybko się zaprzyjaźnili, spotykali się na domowych przyjęciach u wspólnych przyjaciół. Jenny śpiewała specjalnie dla niego polki i szwedzkie piosenki ludowe, Fryderyk grał jej swoje kompozycje. Ceniła go nie tylko jako wielkiego artystę, ale także jako dobrego i uczciwego człowieka. Kilka miesięcy przed śmiercią Chopina, Jenny Lind złożyła mu wizytę w jego letniej rezydencji w Chaillot. (md)  Zobacz więcej na temat: 

"A jeśli nie zdążę" - reportaż Weroniki Puszkar o wykluczeniu komunikacyjnym

Nawet 14 milionów Polaków dotyka wykluczenie komunikacyjne. Tak podaje Klub Jagielloński. Grupą, która najbardziej cierpi z powodu nieistniejącej lub źle zorganizowanej komunikacji jest młodzież mieszkająca poza miastem. Każdy młody człowiek musi znaleźć sposób, aby dotrzeć do szkoły albo po prostu na dodatkowe zajęcia czy spotkanie ze znajomymi. Często z tych ostatnich rezygnują, bo autobusy jeżdżą za rzadko albo o pewnej porze nie jeżdżą wcale, a oni po prostu nie mają jeszcze prawa jazdy albo pieniędzy na samochód. W których miejsca w Polsce problem jest największy? Jak wygląda tam kwestia autobusów? Jak często kursują? Z jakich rzeczy młodzi muszą rezygnować ze względu na słabą komunikację miejską? Zobacz więcej na temat: