"Kobiety (z)za kamery". Unikalna, kobieca perspektyw w świecie kina

Ostatnia aktualizacja: 05.03.2026 14:08
Marzec w warszawskim Iluzjonie i siedzibie FINA na Wałbrzyskiej będzie należał do kobiet - filmowczyń - reżyserek, scenarzystek, operatorek, montażystek, które wkraczały i wkraczają za kamery i wyglądają zza nich. Organizatorzy zapraszają na przegląd kina kobiet "Kobiety (z)za kamery". 
Kobiety (z)za kamery to marcowa propozycja FINA
"Kobiety (z)za kamery" to marcowa propozycja FINAFoto: FINA/Facebook

W 1971 roku historyczka sztuki Linda Nochlin opublikowała głośny esej "Dlaczego w historii sztuki nie było wielkich artystek?". Filmoteka Narodowa Instytut Audiowizualny zdecydowała się sparafrazować to zdanie i zapytać: "dlaczego w historii kina twórczynie filmowe właściwie do lat 70. cały czas funkcjonowały jako pionierki?" Alice Guy-Blaché, Fatma Begum, Maya Deren, Marta Flantz, Tang Shushuen czy Mai Zetterling – te i wiele innych twórczyń przez dekady przebijały szklany sufit. Nie oznaczało to jednak nieobecności kobiet na planach filmowych, a jedynie ich niewidzialność w narracjach o przeszłości kina i lekceważenie pracy, którą wykonywały.

FINA zaprasza fanów kina na przegląd "Kobiety (z)za kamery" by ujrzeli, jak filmowczynie wzbogacają pejzaż polskiego i światowego kina o unikalną perspektywę. W ostatnich dekadach kobiety coraz mocniej zaznaczają swoją obecność w świecie filmu, otrzymują nagrody, a ich filmy trafiają do widzów szeroko. W dyskusjach o kinie mówi się już o "kobiecym spojrzeniu". 

Projekcje przeglądu filmowego "Kobiety (z)za kamery" zaplanowano w warszawskich kinach: Iluzjon na ul. Narbutta 50a, w sali Ziemia Obiecana w siedzibie FINA przy ul. Wałbrzyskiej 3/5 ale też online w serwisie Ninateka.pl.

Ninateka - filmowa oferta online

W serwisie Ninateka.pl pojawi się kolekcja specjalna, w której znajdzie się m.in. kobieca animacja, wybór filmów "Robotnice", który przygląda się kobietom pracującym - w fabrykach, biurach czy służbach mundurowych - i opowiada o ich doświadczeniach, a także fabuły i krótkie metraże realizowane przez kobiety o kobietach.

W każdym z tych miejsc mamy okazję poznawać filmy twórczyń z różnych krajów, kręgów kulturowych, ale też epok w historii kina, żeby pokazać zmieniające się warunki pracy kobiet w przemyśle filmowym. Seansom towarzyszyć będą prelekcje, a także spotkania z twórczyniami, popularyzatorkami oraz badaczkami kina kobiet.

Częścią przeglądu jest też Edyton - uczestnicy i uczestniczki warsztatów będą mogli uzupełnić w polskiej Wikipedii informacje na temat polskich twórczyń filmowych. 

Przegląd rozpoczyna się już 5 marca (czwartek) w kinie Iluzjon od pokazu "Persepolis" w reżyserii Marjane Satrapi i Vincent Paronnauda. Widzowie zobaczą też produkcję "Jina" w reżyserii Emilii Pluskoty 

W kolejnych dniach program przedstawia się następująco:

  • 7 marca, godz. 18 Scenarzystki: "To nie mój film", reż. Maria Zbąska (+ spotkanie z reżyserką) - FINA Wałbrzyska 3/5;
  • 8 marca, godz. 18 Reżyserki: "Zimowy romans", reż. Joan Micklin Silver, kino Iluzjon 

  • 10 marca, godz. 20 Scenarzystki: "Laura", reż. Otto Preminger, kino Iluzjon
  • 11 marca, godz. 18 "Krzyk", reż. Barbara Sass (+ spotkanie z organizatorkami przeglądu Kino Kobiet), FINA Wałbrzyska 3/5
  • 12 marca, godz. 18 Reżyserki: "Nie ma duchów w mieszkaniu na Dobrej", reż. Emi Buchwald (+ spotkanie z reżyserką), kino Iluzjon 
  • 15 marca, godz. 18 Scenarzystki: "Zabójcze ciało", reż. Karyn Kusama, kino Iluzjon 
  • 17 marca, godz. 20 Operatorki: "Chłopczyca", reż. Céline Sciamma, kino Iluzjon 
  • 19 marca, godz. 18 Operatorki: "Gorzkie mleko", reż. Claudia Llosa, kino Iluzjon 
  • 21 marca, godz. 12 Seans dla dzieci: "Bułeczka", reż. Anna Sokołowska, FINA Wałbrzyska 3/5
  • 23 marca, godz. 20 Montażystki: "Not a Pretty Picture", reż. Martha Coolidge, kino Iluzjon 
  • 24 marca, godz. 18 Operatorki: "Piosenki o miłości", reż. Tomasz Habowski (+ spotkanie z Weroniką Bilską – operatorką), FINA Wałbrzyska 3/5kino 
  • 28 marca, godz. 10 Dziewczyny z pierwszego roku | Etiudy filmowe studentek Szkoły Filmowej w Łodzi z rocznika 1948 | Wykład Pauliny Kwiatkowskiej, FINA Wałbrzyska 3/5
  • 28 marca, godz. 10-16 "Edyton" – maraton uzupełniania haseł na Wikipedii na temat twórczyń filmowych, FINA Wałbrzyska 3/5
  • 28 marca, godz. 18 Montażystki: "Strefa nagości", reż. Urszula Antoniak (+ spotkanie z Milenią Fiedler), FINA Wałbrzyska 3/5
  • 29 marca, godz. 18 Montażystki: "Szczęście", reż. Agnès Varda, kino Iluzjon 

***

pj/FINA