Спецыяльны дакладчык па пытанні аб становішчы ў галіне правоў чалавека ў Беларусі Нільс Муйжніекс 17 снежня павітаў нядаўнія вызвалення зняволеных, асуджаных у сувязі з пратэстамі вакол прэзідэнцкіх выбараў 2020 года. Ён перасцярог ад празмернага аптымізму ў дачыненні да сітуацыі з правамі чалавека ў Беларусі, паведамляе «Вясна».
«Нядаўнія вызвалення суправаджаліся высылкай у іншыя краіны, а тыя, каму пасля вызвалення дазволілі застацца ў Беларусі, апынуліся пад жорсткім рэжымам назірання і былі пазбаўленыя магчымасці вярнуцца на кваліфікаваны рынак працы», – заявіў спецыяльны дакладчык па пытанні аб становішчы ў галіне правоў чалавека ў Беларусі Нільс Муйжніекс.
Эксперт папярэдзіў, што разам з вызваленнямі працягваюцца затрыманні і пераследы па палітычных матывах.
«Агульная колькасць людзей, якіх праваабаронцы прызнаюць палітычнымі зняволенымі, па-ранейшаму перавышае 1100 чалавек, а гэта азначае, што Беларусь па-ранейшаму ўваходзіць у лік краін з самай высокай колькасцю палітычных зняволеных на душу насельніцтва», – паведаміў ён.
За апошні год адбылося некалькі хваляў вызваленняў зняволеных, асуджаных у сувязі з падзеямі 2020 года. Падчас апошняй хвалі 13 снежня 2025 года.
Муйжніекс адзначыў, што, хоць дзяржаўныя СМІ прадставілі гэтыя вызвалення як «памілавання», палітык Мікалай Статкевіч, які адмовіўся пакінуць краіну, быў, па паведамленнях, затрыманы і зноў змешчаны ў зняволенне. У дачыненні да некаторых іншых нядаўна вызваленых былі завочна распачатыя новыя крымінальныя справы. Для некаторых з высланых тэрмін зняволення альбо набліжаўся да заканчэння, альбо яны ўжо адбылі свой тэрмін, і іх заключэнне адвольна падаўжалася на падставе артыкула 411 Крымінальнага кодэкса за «злоснае непадпарадкаванне патрабаванням адміністрацыі папраўчай установы». Дадзены артыкул неаднаразова падвяргаўся крытыцы з боку экспертаў ААН.
«Хоць вызваленне зняволеных, безумоўна, прыносіць палёгку, беларускія ўлады не падаюць ніякіх прыкмет змены палітыкі ці практыкі рэпрэсій і не робяць ніякіх заяў у гэтым кірунку, – адзначыў Муйжніекс.
аз