28 лістапада 2025 г. прэзідэнт Украіны Уладзімір Зяленскі ў пятніцу абвясціў, што кіраўнік яго Офіса Андрэй Ярмак, які знаходзіцца пад следствам па справе аб карупцыі на вышэйшых узроўнях улады, сышоў у адстаўку.
«Я не хачу, каб у каго-небудзь узнікалі пытанні да Украіны», – сказаў Зяленскі, абвяшчаючы аб адстаўцы Ермака. «Таму сёння былі прынятыя далейшыя ўнутраныя рашэнні». Ён дадаў, што ў суботу адбудуцца кансультацыі з кандыдатамі на новага кіраўніка яго адміністрацыі.
Ярмак знаходзіцца пад следствам Нацыянальнага антыкарупцыйнага бюро Украіны (НАБУ) у сувязі з расследаваннем карупцыі пад кодавай назвай «Мідас». Скандал, раскрыты НАБУ і Спецыяльнай антыкарупцыйнай пракуратурай (САП), выбухнуў у пачатку лістапада, Ермак фігуруе ў матэрыялах следства пад псеўданімам Алі-Баба.
Згодна з высновамі НАБУ і САП, удзельнікі маштабнай карупцыйнай схемы ў энергетычным сектары атрымлівалі хабары ад падрадчыкаў «Энергаатама», дзяржаўнага аператара атамных электрастанцый, у памеры ад 10 да 15 працэнтаў ад кошту кантракту. Незаконныя сродкі нібыта былі легалізаваны праз так званы бэк-офіс у цэнтры Кіева, праз які, як было ўстаноўлена, прайшло каля 100 мільёнаў долараў.
На сённяшні дзень у рамках расследавання затрыманыя пяць чалавек, а сямі іншым прад'яўлены абвінавачванні. У матэрыялах справы таксама фігуруе Цімур Міндзіч, бізнесмен і паплечнік Зяленскага. Лічыцца, што ён зʼяўляецца галоўным арганізатарам усёй схемы. СМІ паведамлялі, што ён выехаў за мяжу ўсяго за некалькі гадзін да ператрусаў у ўдзельнікаў карупцыйнай схемы.
Сайт «Украінская праўда» пісаў, што Ярмак таксама асабіста ўдзельнічаў у падрыхтоўцы праекта закона аб НАБУ, які быў апублікаваны ў ліпені і выклікаў масавыя пратэсты з-за спроб абмежаваць паўнамоцтвы гэтай установы. Законапраект таксама быў раскрытыкаваны за мяжой, у тым ліку з боку Еўрапейскага Саюза і ЗША.
Раней у пятніцу НАБУ і САП правялі ператрус у кватэры Ермака. «Працягваюцца следчыя дзеянні», – патлумачыла НАБУ ў заяве. Ярмак пацвердзіў ператрус і заявіў аб поўным супрацоўніцтве.
Паводле слоў прэс-сакратара Еўрапейскай камісіі Гільёма Мерсье, ператрус у кватэры Ермака зʼяўляецца доказам таго, што ўкраінскія антыкарупцыйныя службы працуюць. «Гэта выразна даказвае, што антыкарупцыйны орган сапраўды існуе і мае паўнамоцтвы дзейнічаць». «Я хацеў бы падкрэсліць, што барацьба з карупцыяй – гэта ключавы элемент, які павінен быць уключаны ў працэс уступлення краіны ў ЕС», – сказаў Мерсье на прэс-канферэнцыі.
Паводле слоў украінскага палітолага Уладзіміра Фесенкі, ператрусы ў кватэры Ермака «былі непазбежнымі». «Гэта было звязана з ростам напружанасці паміж НАБУ і асяроддзем Зяленскага», – сказаў Фясенка.
Паводле палітолага, час правядзення аперацыі асабліва нязручны з-за бягучых мірных перамоваў. «Еўрапейскія дыпламаты і еўрапейскія лідары не ў захапленні ад таго, што гэта адбылося зараз – у той час, калі вядуцца перамовы аб спыненні вайны, на фоне складанай ваеннай сітуацыі і перамоваў аб фінансавай падтрымцы ЕС. Час вельмі нязручны», – прызнаў Фясенка.
З-за свайго стылю і манеры служыць, Ярмак лічыцца супярэчлівым і непапулярным сярод украінскіх палітыкаў, у тым ліку ў партыі «Слуга народа», палітычнай базе дзеючага прэзідэнта і партыі, якая мае большасць у парламенце. Нягледзячы на гэта, Зеленскі вырашыў прызначыць Ермака кіраўніком дэлегацыі, якая вядзе перамовы па прапанаваным ЗША мірным плане, які мае на мэце пакласці канец вайне з Расіяй.
Axios паведаміла, што Ярмак павінен быў знаходзіцца ў Маямі, штат Фларыда, у суботу, каб абмеркаваць мірны план для Украіны з прадстаўнікамі прэзідэнта ЗША Дональда Трампа, Стывам Вітковам і Джарэдам Кушнерам.
Axios ахарактарызаваў сітуацыю вакол Ермака як «палітычны землятрус», які адбыўся «падчас шалёных дыпламатычных намаганняў адміністрацыі Трампа прасунуць мірнае пагадненне аб спыненні вайны».
У пятніцу ўвечары Зеленскі абвясціў, што Украіну ў наступным раўндзе перамоваў па мірным плане будуць прадстаўляць начальнік Генеральнага штаба Андрэй Гнатаў, сакратар Рады нацыянальнай бяспекі і абароны Рустэм Умераў, а таксама прадстаўнікі Міністэрства замежных спраў і выведкі.
PAP/вх