X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
Redakcja Polska

Olimpijczyk, który ocalił miasto od zapomnienia. Powstańcza Warszawa na zdjęciach Eugeniusza Lokajskiego ps. "Brok"

01.08.2021 16:00
Fotografie Eugeniusza Lokajskiego ps. "Brok" wpłynęły na zmianę postrzegania Powstania Warszawskiego. Zamiast krwi i gruzów najważniejsi stali się ludzie. - On miał doskonały zmysł zrobienia zdjęcia w odpowiednim momencie - mówi Ryszard Mączewski z Muzeum Powstania Warszawskiego, które dokonało digitalizacji 300 fotografii "Broka".
Eugeniusz Lokajski ps. Brok i jego fotografia przedstawiająca płonący budynek PAST-y
Eugeniusz Lokajski ps. "Brok" i jego fotografia przedstawiająca płonący budynek PAST-yPAP/MPW

Eugeniusz Lokajski przed wojną był wybitnym sportowcem, rekordzistą Polski w rzucie oszczepem i wicemistrzem świata w pięcioboju. Uczestniczył też w Letnich Igrzysk Olimpijskich w Berlinie w 1936 roku. Fotografią zaczął się pasjonować, gdy pod koniec lat trzydziestych do powszechnego użytku weszły małe, poręczne aparaty Leica. 

W czasie II wojny światowej prowadził w Warszawie mały zakład fotograficzny. Był też nauczycielem WF-u na tajnych kompletach. Lokajski, po śmierci brata, który został ranny w jednej z akcji wymierzonych w Niemców, w 1944 roku trafił do konspiracji. - Od swoich dowództwa otrzymał zgodę na fotografowanie walczącej Warszawy - mówi Ryszard Mączewski, specjalista w Dziale Ikonografii i Fotografii Muzeum Powstania Warszawskiego.

Zobacz reportaż o Eugeniuszu Lokajskim ps. "Brok":

Setki zdjęć

"Brok" wykonał w tym czasie setki fotografii, dzięki czemu pozostawił kompletny obraz Powstania Warszawskiego. Rola zdjęć podporucznika jest jednak jeszcze bardziej znacząca, wpłynęły one bowiem na zmianę postrzegania Powstania. Dla niego, zamiast krwi i gruzów, najważniejsze było pokazanie ludzi i ich emocji. 

Wiele kadrów Lokajskiego to portrety Powstańców, a także takie, które ukazują życie codzienne walczącej Warszawy. Radość powstańczych ślubów czy smutek pogrzebów. Chwile heroizmu i wycieczenia tygodniami walk. "Brok" z niezwykłym wyczuciem pokazuje też poranioną niemieckimi bombami architekturę Warszawskich kamienic, ulic, skwerów. Udokumentował tym samym obraz miasta, który przeminął bezpowrotnie.

Zobacz, jak zmieniła się jakość zdjęć Eugeniusza Lokajskiego dzięki ich digitalizacji [KLIKNIJ]:

Ponad 800 kadrów przetrwało do dziś. Muzeum Powstania Warszawskiego weszło w ich posiadanie w 2003 roku, dzięki siostrze Eugeniusza Lokajskiego Zofii Domańskiej, która przez te wszystkie lata przechowała negatywy. 

Z okazji 77. Rocznicy Powstania Warszawskiego muzeum przygotowało reedycję albumu ze zdjęciami Eugeniusza Lokajskiego. Znalazło się w nim 300 niekadrowanych fotografii walczącej stolicy. Fotografie poddano nowoczesnej digitalizacji i retuszowi, dzięki czemu uzyskano niespotykaną wcześniej wyrazistość.

Historia Eugeniusza Lokajskiego jest piękna i tragiczna. Jak wyglądały jego wojenne losy? Jakie zdjęcia pozostawił dla potomnych? Zapraszamy do obejrzenia materiału wideo.

***

Polskie Radio aktywnie włącza się w obchody w 77. rocznicę Powstania Warszawskiego. Wszystkie anteny publicznego nadawcy przygotowały szereg unikatowych materiałów, zawierających m.in. archiwalne nagrania oraz rozmowy z ekspertami i historykami. 1 sierpnia z radioodbiorników płynąć będą dźwięki powstańczych pieśni oraz wspomnienia tych, którzy w 1944 roku bohatersko walczyli o Warszawę i wolną Polskę.

Autor: Paweł Kurek/Polskie Radio 24

dad