Sowieci nie wiedzieli, kogo schwytali. Pierwsze aresztowanie gen. Augusta Fieldorfa 7 marca 1945 roku NKWD zatrzymało Walentego Gdanickiego, urzędnika kolejowego. Niewielka liczba dolarów i trochę kawy wystarczyło, żeby postawić mu zarzut spekulacji. Wyrok: zsyłka na Ural. Sowieci nie wiedzieli, że nazwisko Gdanickiego było tylko przykrywką i że schwytali wówczas jednego z najbardziej poszukiwanych ludzi w Polsce, dowódcę organizacji "Nie" - Augusta Emila Fieldorfa. Zobacz więcej na temat: Emil Fieldorf Warszawa Polskie Państwo Podziemne Armia Krajowa Niemcy nazizm III Rzesza zbrodnie wojenne
Bohater, o którym historia nie zapomni. Hieronim Dekutowski ps. Zapora Był żołnierzem Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie, oficerem Armii Krajowej, członkiem Delegatury Sił Zbrojnych i Zrzeszenia "Wolność i Niezawisłość", cichociemnym, kawalerem orderu Virtuti Militari. Hieronim Dekutowski ps. Zapora został zamordowany w więzieniu mokotowskim 7 marca 1949 roku. Zobacz więcej na temat: Hieronim Dekutowski PRL Wolność i Niezawisłość
Niemcy odkryli bunkier "Krysia" i zamordowali 40 Żydów W tej kryjówce na warszawskiej Ochocie rodzina Wolskich przez dwa lata ukrywała ok. 40 Żydów. Wśród nich historyka Emanuela Ringelbluma, twórcę archiwum getta warszawskiego. Wszyscy - wraz ze swymi opiekunami - zostali zamordowani kilka dni później w ruinach getta. Zobacz więcej na temat: getto warszawskie Holokaust Emanuel Ringelblum Niemcy nazizm Żydzi
Igo Sym. Wyrok śmierci na szpiegu III Rzeszy Był przedwojennym polskim aktorem, który podczas okupacji podpisał volkslistę i został agentem Gestapo. Za denuncjacje przedstawicieli środowiska artystycznego i pychę ściągnął na siebie powszechną niechęć Warszawiaków oraz wyrok śmierci od Polskiego Państwa Podziemnego. Zobacz więcej na temat: Armia Krajowa aktorzy
Reżyser, który uparcie wierzy w kino gatunkowe. Historia Marka Piestraka Marek Piestrak to jeden z nielicznych reżyserów, którzy konsekwentnie, z uporem zajmowali się w Polsce kinem gatunkowym. Kręcił filmy science-fiction i horrory, przecierał szlaki, nieraz skutecznie. "Wilczyca" czy "Test pilota Pirxa" w swoim czasie przyciągały do kin tłumy, o których dziś pomarzyć może niejeden twórca. Zobacz więcej na temat: Marek Piestrak kino Jakub Kukla Dwójka FILM film polski reżyser Gdynia KULTURA
Europejski Dzień Pamięci o Sprawiedliwych. Bohaterowie nie tylko czasu Holokaustu Sprawiedliwi upamiętnieni podczas Europejskiego Dnia Pamięci to nie tylko osoby ratujące Żydów w latach Holokaustu, ale również ludzie, którzy sprzeciwiali się zbrodniom przeciwko ludzkości w XX i XXI wieku. Zobacz więcej na temat: sprawiedliwi wśród narodów świata Holokaust ludobójstwo totalitaryzm nazizm komunizm
"On niczego nie żałował". Wyrok śmierci dla kata getta - Stroop na sali rozpraw zachowywał bardzo hardo, prawie że arogancko. Kompletnie lekceważył zarzuty i dowody mu prezentowane. Był bardzo opanowany, robił wrażenie nie człowieka, a automatu - wspominał w audycji Polskiego Radia Jerzy Nowakowski, obrońca z urzędu w procesie Jürgena Stroopa. Zobacz więcej na temat: historia Polski Jürgen Stroop PRL III Rzesza zbrodnie wojenne sąd
Janina Lewandowska: jedyna kobieta z listy katyńskiej. Prawda ciekawsza od mitu W powszechnej świadomości funkcjonuje jako bohaterska pilotka, która zginęła w katyńskim lesie w dniu swoich urodzin. Jednak rzeczywistość Janiny Lewandowskiej – córki generała Józefa Dowbora-Muśnickiego – była znacznie bardziej skomplikowana, bolesna i fascynująca, niż podają internetowe encyklopedie. Agata Puścikowska w swojej najnowszej książce odczarowuje postać jedynej kobiety zamordowanej w Katyniu, ukazując portret osoby zmagającej się z ciężką chorobą, rodzinnym chłodem i brutalnością dwóch totalitaryzmów. Zobacz więcej na temat: historia Polski lotnictwo kobieta
Słynne przemówienie Churchilla rozpoczęło zimną wojnę "Od Szczecina nad Bałtykiem do Triestu nad Adriatykiem opuściła się żelazna kurtyna w poprzek kontynentu" - mówił brytyjski premier w przemówieniu wygłoszonym 5 marca 1946 roku. Ten dzień zapoczątkował zimną wojnę. Zobacz więcej na temat: Winston Churchill zimna wojna żelazna kurtyna
Eksplodujące wiersze. Julian Przyboś, wojna i poezja 5 marca 1901 roku urodził się Julian Przyboś, awangardowy poeta, eseista, teoretyk literatury, a także członek Polskiej Organizacji Wojskowej, uczestnik wojny polsko-bolszewickiej. Zobacz więcej na temat: Julian Przyboś wiersze eseistyka pisarz poezja literatura polska książki Tadeusz Peiper PZPR PRL Dwudziestolecie międzywojenne Lwów wojna polsko-bolszewicka
Cichociemny, który wrócił odbudować Warszawę Patrol Stanisława Jankowskiego ps. Agaton wyrusza ze Starego Miasta na Żoliborz i dalej do Puszczy Kampinoskiej. Żołnierzy na czele z "Agatonem" fotografuje Stefan Bałuk. Dziś jest to jedno z najsłynniejszych powstańczych zdjęć. Zobacz więcej na temat: Armia Krajowa Powstanie Warszawskie Stanisław Janowski Niemcy nazizm Cichociemni
Od Podola po Amerykę. Zygmunt Haupt próbuje ocalić świat – Jego proza jest jak trans, modlitwa, zaklinanie. Olśniła mnie i było to jedno z najważniejszych olśnień w moim życiu – podkreślał w Polskim Radiu prof. Krzysztof Rutkowski, opowiadając o twórczości Zygmunta Haupta. Zobacz więcej na temat: literatura Kresy Ukraina Podole wspomnienie Paryska "Kultura" Stany Zjednoczone Stanisław Maczek Jerzy Stempowski pseud. Paweł Hostowiec
POLSKIE RADIO 24 Straty wojenne Polski. "Rosja chętnie utrzymuje ten mit" - Strona rosyjska chętnie podkreśla i utrzymuje mit wyzwolicielski. Po agresji Rosji na Ukrainę pojawia się coraz więcej stron internetowych oraz wpisów w mediach społecznościowych, jak to Rosja nam pomogła po roku 1944-45 - mówił w Polskim Radiu 24 Bartosz Gondek, dyrektor Instytutu Strat Wojennych im. Jana Karskiego. Podkreślił, że przy niskiej wiedzy historycznej młodych ludzi może być to niebezpieczne. Zobacz więcej na temat: HISTORIA historia ZSRR Rosja
"Kultura polska jest mi najcenniejszą". 120. rocznica urodzin Karola Estreichera "Polska jest jedyną rzeczą, na której mi naprawdę zależy. Kultura polska na całym terytorium państwowym polskim jest mi najcenniejszą" – zapisał w swoim dzienniku Karol Estreicher młodszy. Historyk sztuki, muzealnik i niestrudzony obrońca polskiego dziedzictwa urodził się 4 marca 1906 roku w Krakowie. To właśnie dzięki jego determinacji wiele bezcennych dzieł sztuki wróciło po wojnie do kraju. Zobacz więcej na temat: Karol Estreicher historia Polski Dwójka KULTURA SZTUKA
Dzięki niemu odbudowano Stare Miasto w Warszawie Był człowiekiem, któremu Warszawa i Polska zawdzięczają ocalenie lub rekonstrukcję wielu bezcennych zabytków. Jan Zachwatowicz - architekt, profesor Wydziału Architektury Politechniki Warszawskiej, Generalny Konserwator Zabytków w Ministerstwie Kultury i Sztuki w latach 1945-1957 - urodził się 4 marca 1900 roku. Zobacz więcej na temat: Warszawa Zamek Królewski historia Polski
Wspomnienia legendarnego cichociemnego. "Jak spojrzałem w dół na ziemię, pomyślałem, że nie skoczę, ale skoczyłem" 4 marca 2022 roku zmarł mjr Aleksander Tarnawski ps. Upłaz, ostatni żyjący cichociemny. - Moim zdaniem najważniejszą rolą cichociemnych było pokazanie ludziom w okupowanym kraju, że na Zachodzie o nich nie zapomniano - mówił mjr Aleksander Tarnawski w 2016 roku w rozmowie z Portalem Polskieradio24.pl. Zobacz więcej na temat: Niemcy nazizm III Rzesza Armia Krajowa Cichociemni Powstanie Warszawskie Aleksander Tarnawski
To on wykonał wyrok śmierci na "kata Warszawy" - Całość trwała bardzo krótko. "Lot" (Bronisław Pietraszewicz) został od razu postrzelony. Jako drugi wszedł do akcji "Kruszynka" (Zdzisław Poradzki). Osłaniał mnie. Doszedłem do Kutschery i ostatnie strzały oddałem w głowę. Musieliśmy mieć pewność, że zginął - tak na antenie Polskiego Radia Michał Issajewicz wspominał przebieg zamachu na Franza Kutscherę. Zobacz więcej na temat: Franz Kutschera Armia Krajowa III Rzesza nazizm Niemcy
Huta Pieniacka: modlitwa w miejscu, którego nie ma. 82. rocznica zagłady wsi Na polach nieistniejącej już wsi Huta Pieniacka w obwodzie lwowskim, odbyły się uroczystości upamiętniające 82. rocznicę tragicznej pacyfikacji polskiej ludności cywilnej. Pod charakterystycznym pomnikiem w kształcie krzyża zgromadzili się przedstawiciele rodzin ofiar, dyplomaci, władze lokalne oraz duchowieństwo, by wspólną modlitwą i złożeniem kwiatów oddać hołd blisko 850 mieszkańcom zamordowanym w 1944 roku. Zobacz więcej na temat: Rzeź Wołyńska Huta Pieniacka historia Polski Wołyń