Section33
Section36
Kalendarium
25Listopada

Bośnia i Hercegowina: Święto Państwowości (narodowe)

Surinam: Święto Niepodległości

Międzynarodowy Dzień Eliminacji Przemocy wobec Kobiet (z inicjatywy ONZ)

Polska: Dzień Kolejarza

Międzynarodowy Dzień Eliminacji Przemocy wobec Kobiet (z inicjatywy ONZ)
Polska: Dzień Kolejarza
Bośnia i Hercegowina: Święto Państwowości (narodowe)
Surinam: Święto Niepodległości

1939 – Pierwszy numer Gazety Codziennej - dziennika w języku polskim wydawanego do 1940 w zajętym przez Litwinów Wilnie - 75 lat temu

1929 – Powołanie Instytutu Ekspertyz Sądowych z siedzibą w Warszawie (od 1945 w Krakowie)  - 85 lat temu

1914 – I wojna światowa: Taktyczny sukces Austro-Węgier w bitwie pod Krakowem z wojskami rosyjskimi (trwała od 16 listopada). Powstanie Komitetu Narodowego Polskiego (działał w Warszawie i Piotrogrodzie 1914–17) - 100 lat temu

1764 – Koronacja w Warszawie ostatniego króla Polski Stanisława II Augusta (Poniatowskiego)  - 250 lat temu

1795 – Abdykacja króla Stanisława Augusta na rzecz Rosji - 220 lat temu
1945 – Otwarcie na Woli Cmentarza Powstańców Warszawy - 70 lat temu
1990 – I tura wyborów prezydenckich (do II tury przeszli - Lech Wałęsa i Stanisław Tymiński) - 25 lat temu

2009 – Odrzucenie w referendum przez mieszkańców Saint Vincent i Grenadynów (na Morzu Karaibskim) propozycji wprowadzenia republiki w miejsce monarchii w systemie Wspólnoty Narodów  - 5 lat temu

1984 – Nagranie przez brytyjsko-irlandzką grupę Band Aid charytatywnego singla Do They Know It's Christmas? na rzecz pomocy dla ofiar klęski głodu w Etiopii (autorami słów byli muzycy Bob Geldof i Midge Ure) - 30 lat temu

1969 – Zwrot przez Johna Lennona przyznanego mu Orderu Imperium Brytyjskiego w proteście przeciwko stanowisku rządu w sprawie Wietnamu i Nigerii - 45 lat temu

1500 – Krzysztof Kolumb wrócił z trzeciej wyprawy do Ameryki - 515 lat temu
1735 – Na Kremlu został odlany 202-tonowy Car kołokoł, największy dzwon na świecie (1737 uszkodzony podczas pożaru Kremla, eksponowany na postumencie od 1836) - 280 lat temu
1885 – Utworzono pierwszy kanadyjski Park Narodowy Banff - 130 lat temu
1915 – Albert Einstein sformułował ogólną teorię względności - 100 lat temu
1940 – Ostrzelanie w porcie Hajfa przez brytyjskie okręty francuskiego statku Patria ze 1800 nielegalnymi żydowskimi imigrantami (zginęło 260 osób) - 75 lat temu
1960 – Zamordowanie przez siły dyktatora Dominikany Rafaela Trujillo trzech sióstr Mirabal działających w opozycji, od 1999 z inicjatywy ONZ rocznica ich śmierci jest międzynarodowym dniem walki z przemocą wobec kobiet - 55 lat temu
1975 – Surinam (wówczas Gujana Holenderska) uzyskał niepodległość - 40 lat temu
2005 – Słowacka fujara pasterska została wpisana na listę Arcydzieł Ustnego i Niematerialnego Dziedzictwa Ludzkości UNESCO - 10 lat temu
2010 – Odkrycie pierwszej pozaziemskiej atmosfery tlenowej na księżycu Saturna - Rea - 5 lat temu

1914 – Joe DiMaggio, właśc. Giuseppe Paolo DiMaggio Jr, amerykański baseballista, zawodnik zespołu New York Yankees, trzykrotnie  - 1939, 1940 i 1947 zdobywca nagrody MVP dla najlepszego zawodnika American League, podczas wojny w Siłach Powietrznych Armii USA, drugi mąż Marylin Monroe  (zm. 1999)  - 100 lat temu

1899 – Tadeusz Białoszczyński, aktor teatralny, filmowy, radiowy i telewizyjny, o pięknym głosie i świetnej dykcji - 115 lat temu

1904 – Helena Grossówna, tancerka, aktorka teatralna i filmowa - 110  lat temu

1884 – Stefan Kołomłocki, malarz i ilustrator, pisarz, działacz harcerski, absolwent krakowskiej ASP, członek Legionów Polskich, nauczyciel rysunku, inicjator szkolnych drużyn harcerskich, autor opowiadań na temat harcerstwa, zmarł tragicznie podczas wycieczki z młodzieżą (zm. 1931) - 130 lat temu

1869 – Maria Katarzyna Gieysztor, nauczycielka i instruktorka oświatowa, działaczka społeczna, 1901-09 jedna z organizatorek Nadniemeńskiego Koła Ziemianek, od 1909 w Warszawie, 1913 w Polskiej Drużynie Strzeleckiej, 1914-18 w POW komendantka Oddziału Żeńskiego, inicjatorka i kierownik instytucji pomocy ociemniałym Latarnia (zm. 1948)  - 145 lat temu

1844 – Karl Benz, niemiecki inżynier, pionier motoryzacji, twórca pierwszego pojazdu z silnikiem spalinowym - 170  lat temu

1839 – Stanisław Duniecki, kompozytor i dyrygent, studia w Lipsku i Wiedniu, kapelmistrz - 1863 w Czerniowcach, 1864 w teatrze we Lwowie i 1866 w Krakowie, autor publikacji w tygodnikach Kłosy i Kalina, twórca oper komicznych (1864 Paziowie królowej Marysieńki), operetek i wodewilów (zm. 1870)  - 175 lat temu

1735 – Grzegorz Piramowicz, pisarz i działacz oświatowy pochodzenia ormiańskiego, jezuita, profesor filozofii w kolegium we Lwowie, uczestnik prac KEN (1775-87 sekretarz Towarzystwa do Ksiąg Elementarnych), 1785 współautor Elementarza, 1800 członek Towarz
1835 - Andrew Carnegie, amerykański przemysłowiec pochodzenia szkockiego, filantrop, fundator instytucji kultury i nauki, właściciel stalowni i przedsiębiorstw przewozowych, 1901 uważany za najbogatszego człowieka na świecie z majątkiem szacowanym na 500
1895 – Wilhelm Kempff, niemiecki pianista, kompozytor i pedagog, z rodziny o tradycjach muzycznych, związanej z kościołem luterańskim, 1918-81 koncerty na całym świecie, od 1957 organizator Festiwalu Beethovenowskiego we włoskim Pisano, autor m.in. cztere
1915 – Augusto Pinochet, chilijski generał i polityk, 1973 przywódca puczu przeciw lewicowemu prezydentowi Salvadorowi Allende, 1974-90 prezydent Chile, autor reform wolnorynkowych, 1990 przekazał pokojowo władzę, odpowiedzialny za represje wobec opozycji

1974 – Sithu U Thant, birmański polityk i dyplomata, 1961-71 sekretarz generalny ONZ - 40 lat temu

1959 – Gérard Philipe, francuski aktor teatralny i filmowy, 1941 debiut sceniczny, 1944 uczestnik walk o wyzwolenie Paryża, 1951 w paryskim  Théâtre  National Populaire (występy m.in. w Polsce), w latach 1944-59 wystąpił w 35 filmach, m.in. 1952  Fanfan Tulipan, 1955 Wielkie manewry, 1959 Niebezpieczne związki, 1990 pośmiertnie przyznano mu honorowego Cezara (ur. 1922)  - 55 lat temu

1909 – Cyprian Godebski, rzeźbiarz, 1870 profesor w Petersburgu, inicjator salonów artystycznych w Paryżu i Warszawie, autor pomników m.in. 1898 Adama Mickiewicza w Warszawie, 1900 Mikołaja Kopernika w Krakowie, kompozycji alegorycznych i rzeźb salonowych o tematyce mitologicznej, odznaczony francuską Legią Honorową  (ur. 1835)  - 105 lat temu

1894 – Victor Duruy, francuski historyk  i polityk, 1863-69 minister oświaty, autor reform oświatowych, w tym wprowadzenia nowożytnych języków do programu nauczania, gimnastyki do szkół wyższych, założyciel państwowych szkół żeńskich, 1884 członek Akademii Francuskiej  (ur. 1811)  - 120 lat temu

1809 – Aleksander Wejnert, historyk, varsavianista, z pochodzenia Czech, 1827-30 studia prawnicze i administracyjne na UW, 1836-72 honorowy konserwator akt miasta Warszawy, 1879 kierownik biblioteki Branickich, autor 1848-58 6-tomowej pracy Starożytność warszawska, opisującej zabytki miasta  (ur. 1809)  - 205 lat temu

1795 – Jan Chrystian Kamsetzer, architekt i dekorator pochodzenia niemieckiego, absolwent drezdeńskiej ASP, od 1773 na dworze króla Stanisława Augusta, autor projektu pałacu Tyszkiewiczów w Warszawie, współautor przebudowy Zamku Królewskiego, pałaców w Ła
1950 – Johannes Jensen, duński pisarz i poeta, autor powieści kryminalnych, przedstawiciel realizmu jutlandzkiego, 1944 laureat Literackiej Nagrody Nobla (ur. 1873) - 65 lat temu
1970 – Yukio Mishima, właść Kimitake Hiraoka, japoński pisarz i eseista, uważany za wybitnego przedstawiciela literackiej Japonii połowy XX w. autor powieści, poezji, dramatów no i kabuki, intelektualista o niekonwencjonalnych poglądach (kult śmierci, fas
Section37