Redakcja Programów Katolickich

U źródeł chrzcielnych Polski

24.01.2016 15:00
W tym roku przypada 1050 rocznica chrztu Polski. Opowiemy o historii katedry gnieźnieńskiej, postaci św. Wojciecha, społecznym oraz symbolicznym znaczeniu chrztu w dziejach Polski, aż do współczesności.
Zaprowadzenie chrześcijaństwa na obrazie Jana Matejki z 1889wikipedia.org
Zaprowadzenie chrześcijaństwa na obrazie Jana Matejki z 1889/wikipedia.org
Posłuchaj
63'06
66'33
57'52
więcej

W Familijnej Jedynce rozpoczynamy cykl audycji wspominających chrzest Polski. Zapoczątkował on dzieje Kościoła i początki państwowości w Polsce. Warto przypomnieć więc jego znaczenie polityczne, społeczne, kulturowe, a przede wszystkim duchowe, na przestrzeni kolejnych wieków, aż po czasy współczesne. Nasze spotkania rozpoczynamy w Gnieźnie, pierwszej stolicy Polski, siedzibie pierwszego arcybiskupstwa oraz przez długi okres, jedynej metropolii.

1050. rocznica Chrztu Polski>>>

Katedra Gnieźnieńska, zwana jest często matką katedr w Polsce. Tu tworzyła się tożsamość polskiego kościoła, - a warto wiedzieć, że wiekach średnich była to tożsamość całego państwa i jego mieszkańców – powiedział Radosław Lolo - dr historii, znawca wieków średnich, wykładowca akademicki. - Wydarzenia, które miały miejsce w 1000 roku, na kanwie życia, męczeńskiej śmierci i kanonizacji św. Wojciecha - były aktami założycielskimi, jeśli chodzi o Kościół Polski, jako oddzielną od struktur zewnętrznych - suwerenną metropolię. Katedra ta, jest więc symbolem niezależności Polski. Wszystkie następne wydarzenia w dziejach naszego państwa, były funkcją przyjęcia chrztu. Czyli wszystkie bitwy, osiągnięcia prawne, tworzenie struktur państwowych, wynikały z faktu, że przyjęliśmy drogę funkcjonowania w cywilizacji chrześcijańskiej.

Aby zrozumieć teraźniejszość, trzeba spojrzeć w przeszłość. Bez chrztu Mieszka, który stał się - pierwszym chrześcijaninem w Polsce, nie byłoby naszej państwowości. - Przyjęcie chrześcijaństwa, było naturalnym wejściem nie tylko w cały układ duchowy i religijny, ale przede wszystkim polityczny, ówczesnej Europy. Wtedy to, co państwowe było na wskroś związane z przeżywaniem wiary i chrześcijaństwem - powiedział gość audycji Familijna Jedynka, bp. Marek Solarczyk, doktor nauk teologicznych w zakresie historii Kościoła, biskup pomocniczy diecezji warszawsko praskiej.

- Kiedy św. Jan Paweł II mówił o związkach wiary i kultury wskazywał że mamy swoje korzenie w sakramencie chrztu św, z którego wyrosły przez wieki różne dzieła. Pytanie brzmi, czy potrafimy czerpać z tego bogactwa? – zauważył abp Wojciech Polak, Prymas Polski. - Nasza historię, można porównać do rzeki, do której wchodzą różne strumyki, dopływy, to różne tradycje i kultury, które tworzyły Polskę przez wieki. Jednak zasadniczy nurt, nadało mu właśnie chrześcijaństwo.

W związku z Jubileuszem, powinniśmy podziękować Bogu za to, że jesteśmy ochrzczeni. Można to zamknąć w trzech słowach: refleksja, dziękczynienie i świadectwo.

Na audycję „Familijna Jedynka" w Pierwszym Programie Polskiego Radia, zapraszają Mariola i Maciej Orłowscy.

***

Tytuł audycji: „Familijna Jedynka"

Prowadzili: Mariola i Maciej Orłowscy

Data emisji: 24.01.2016 r.

Godzina emisji: 06.00

kawa

Zobacz więcej na temat: chrześcijaństwo Polska
Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Chrzest Polski skutkował sakralizacją władzy

11.11.2015 16:35
Wraz z przyjęciem przez Mieszka I chrztu w 966 roku pojawił się Kościół jako instytucja, która legitymizowała władzę świecką i sama stawała się jej częścią.
Obraz Jana Matejki Zaprowadzenie chrześcijaństwa. Czy współcześni polscy twórcy stawiają swoim dziełom podobne zadania?
Obraz Jana Matejki "Zaprowadzenie chrześcijaństwa". Czy współcześni polscy twórcy stawiają swoim dziełom podobne zadania?Foto: Wikimedia Commons/domena publiczna
Posłuchaj
18'17 Prof. Zbigniew Mikołejko o skutkach przyjęcia chrztu przez Mieszka I (Vademecum 1050. rocznicy Chrztu Polski/Jedynka)
więcej

Miało to bardzo daleko sięgające skutki również dla porządku społecznego. - Cała sakralizacja władzy w średniowiecznym porządku polegała na tym, że był to porządek wertykalny, pionowy. Zmiana pozycji społecznej, w obrębie tak pojętego porządku, mogła się dokonywać tylko w górę albo w dół, przez upadek albo przez wyniesienie. Natomiast nie można było przekroczyć bariery w bok, tak jak to jest możliwe obecnie, gdy np. ktoś pochodzący ze wsi poprzez wykształcenie lub wzbogacenie się może zmienić swoją rolę społeczną - tłumaczy prof. Zbigniew Mikołejko, filozof religii.

Czytaj także
chrześcijaństwo kościół FREE 1200_660.jpg
Chrześcijaństwo otwiera Polsce drzwi do świata

Jak w mentalności i strukturach panujących we współczesnej Polsce przejawiają się średniowiecznie korzenie i jakie zdarzenie historyczne miał na myśli Gall Anonim pisząc, że "dzikie zwierzęta lęgły się w katedrach", dowiesz się z nagrania audycji.

***

Tytuł audycji: Vademecum 1050. rocznicy Chrztu Polski

Prowadzi: Michał Montowski

Gość: prof. Zbigniew Mikołejko (filozof religii)

Data emisji: 10.11.2015

Godzina emisji: 20.34

pg/asz

Czytaj także

1050. rocznica Chrztu Polski. "Odkryjmy na nowo Sakrament Chrztu Świętego"

28.11.2015 13:12
W sobotę w Archikatedrze warszawskiej rozpoczęły się obchody 1050. Rocznicy Chrztu Polski. - Wprawdzie dokładna rocznica tego wydarzenia przypada na przyszły rok, jednak Kościół zaczyna świętować już teraz, wraz z początkiem roku liturgicznego - mówił w Jedynce prymas Wojciech Polak.
Msza święta pod przewodnictwem metropolity warszawskiego kardynała Kazimierza Nycza zainaugurowała w archikatedrze warszawskiej obchody Jubileuszu 1050-lecia Chrztu Polski
Msza święta pod przewodnictwem metropolity warszawskiego kardynała Kazimierza Nycza zainaugurowała w archikatedrze warszawskiej obchody Jubileuszu 1050-lecia Chrztu PolskiFoto: PAP/RAfał Guz
Posłuchaj
00'11 Prymas Polski Wojciech Polak mówi, że Kościół zaczyna świętować już teraz, wraz z początkiem roku liturgicznego (IAR)
więcej

<<<1050. rocznica Chrztu Polski>>>

Sobotniej mszy w archikatedrze przewodniczył kardynał Kazimierz Nycz, metropolita warszawski. Otwarte zostały Drzwi Święte do Katedry. Metropolita warszawski wręczył przedstawicielom dekanatów okolicznościowe świece, które zaniosą do swoich parafii.

Najważniejszym elementem obchodów 1050. rocznicy Chrztu Polski będą uroczystości w dniach 14-16 kwietnia 2016 roku w Gnieźnie, Poznaniu i okolicach. To właśnie w tych dniach przypada rocznica. Te trzydniowe obchody zakończy spotkanie ewangelizacyjne na stadionie Lecha Poznań, 16. kwietnia.

Stadion 2016/youtube.com

- Chcemy, żeby ta rocznica była nie tylko historycznym wydarzeniem, ale żeby do nas przemówiła w naszej rzeczywistości, żebyśmy my na nowo odkryli Sakrament Chrztu Świętego, odkryli piękno łaski i daru, którym Bóg nas obdarował, tego nowego życia w Jezusie Chrystusie, które otrzymaliśmy i jednocześnie, żebyśmy poczuli się wezwani do świadectwa wiary - mówi arcybiskup.

Prymas Wojciech Polak zwrócił uwagę, że nasze obchody zbiegną się z ogłoszonym przez papieża Rokiem Miłosierdzia. Będzie to wezwanie chrześcijan, by podjęli zadania, które im zostały przez chrzest wyznaczone. Chodzi między innymi o otwarcie na ludzi i przyjęcie ich w biedzie i trudnościach. - Jest czymś bardzo ważnym, byśmy w tym roku mieli otwarte nie tylko serca, ale i oczy - podsumował prymas.

W ramach obchodów w marcu przyszłego roku w Gnieźnie odbędzie się też X Zjazd Gnieźnieński - międzynarodowe spotkanie katolików oraz chrześcijan różnych wyznań, polityków i intelektualistów.

HISTORIA na moje.polskieradio.pl >>>

***

Chrzest Mieszka I i całego jego dworu odbył się prawdopodobnie 14 kwietnia 966 roku w Wielką Sobotę lub w Niedzielę Wielkanocną. Jako hipotetyczne miejsce historycy podają: Ratyzbonę, Kolonię, Czechy, Ostrów Lednicki, Poznań i Gniezno.

Znaczenie przyjęcia chrześcijaństwa dla kształtującej się Polski jest niepodważalne. Jednak o tym szczególnym momencie w naszych dziejach tak naprawdę – przywołując fakty – możemy powiedzieć niewiele. Trudno o źródła, które by pokazały, jak ów początek polskiego chrześcijaństwa naprawdę wyglądał.

Mieszko I zdecydował się na przyjęcie chrztu z Rzymu. Wejście do chrześcijaństwa zachodniego zostało poprzedzone małżeństwem z księżniczką czeską Dobrawą w roku 965. Książę Polski chciał pozyskać księcia czeskiego jako sprzymierzeńca w walce ze słowiańskimi Wieletami.

Mieszko I przyjmował chrześcijaństwo z całym bagażem spraw, które szły w ślad za przyjęciem chrztu, tzn. przyjmował chrześcijaństwo i jednocześnie przyjmował jedyny skuteczny w X wieku model organizacji państwa. W ten sposób książę zapewnił Polsce równorzędne miejsce wśród państw chrześcijańskiej Europy.

Przyjęcie chrztu przyczyniało się do trwalszego zespolenia młodego organizmu państwowego.  Utworzenie hierarchii kościelnej ułatwiło administrowanie krajem, można było struktury i dostojników Kościoła wykorzystać do zadań państwowych. Przez Chrzest i proces chrystianizacji Polska na trwałe związała się z zachodnim kręgiem kultury europejskiej.

Czytaj też<<<Chrzest Polski skutkował sakralizacją władzy>>>

IAR,kh