Powieści na antenie

"Numer 0. Temat na pierwszą stronę"

Ostatnia aktualizacja: 16.10.2026 09:30
Czy czytając gazety, potrafimy na sto procent odróżnić prawdę od prawdopodobnej fikcji? Prawdę od kłamstwa? Na tak postawione pytania stara się odpowiedzieć ostatnia powieść wybitnego włoskiego filozofa, pisarza i eseisty Umberta Eco pt. "Numer 0. Temat na pierwszą stronę", wydana we Włoszech w 2015 roku, na rok przed śmiercią pisarza. W ramach cyklu "To się czyta" w Dwójce słuchaliśmy jej fragmentów w interpretacji Jarosława Gajewskiego.
Jarosław Gajewski czyta na antenie Dwójki fragmenty powieści Umberta Eco pod tytułem Numer 0. Temat na pierwszą stronę
Jarosław Gajewski czyta na antenie Dwójki fragmenty powieści Umberta Eco pod tytułem "Numer 0. Temat na pierwszą stronę"Foto: Krzysztof Świeżak/PR2

Powieść Umberta Eco zatytułowana "Numer 0. Temat na pierwszą stronę" właśnie ukazuje się nakładem Oficyny Literackiej Noir sur Blanc w przekładzie Krzysztofa Żaboklickiego.

Jej akcja rozgrywa się w 1992 roku w Mediolanie i opowiada o pomyśle stworzenia testowych wydań (tzw. numerów zerowych) nowego dziennika o nazwie "JUTRO". Propozycję wzięcia udziału w tym tajnym projekcie dostaje pięćdziesięcioletni dziennikarz, życiowy nieudacznik i ghostwriter, COLONNA. Zwabiony pokaźnym honorarium myśli, że ta praca pozwoli mu ustawić się na całe życie, gdy tymczasem okazuje się, że pismo ma w rzeczywistości powstać nie po to, by rzetelnie informować czytelników, ale by służyć jako narzędzie nacisku, szantażu i manipulacji politycznej.

Utwór stanowi bezwzględną satyrę na świat ówczesnych (wszak akcja dzieje się w 1992 roku) mediów masowych, do złudzenia przypominających dzisiejsze media społecznościowe i platformy internetowe, w których fabrykowanie fake newsów i tworzenie teorii spiskowych należy do zjawisk powszechnych. Prawda schodzi na plan dalszy, a tworzony na żywo sensacyjny szum jest godziwie nagradzany.

POSŁUCHAJ:

>>> Umberto Eco "Numer 0. Temat na pierwszą stronę" - czyta Jarosław Gajewski. Fragm. 1.

>>> Umberto Eco "Numer 0. Temat na pierwszą stronę" - czyta Jarosław Gajewski. Fragm. 2.

>>> Umberto Eco "Numer 0. Temat na pierwszą stronę" - czyta Jarosław Gajewski. Fragm. 3.

>>> Umberto Eco "Numer 0. Temat na pierwszą stronę" - czyta Jarosław Gajewski. Fragm. 4.

>>> Umberto Eco "Numer 0. Temat na pierwszą stronę" - czyta Jarosław Gajewski. Fragm. 5.

Powieść na antenie Dwójki czytał Jarosław Gajewski.

***

Tytuł audycji: To się czyta

Przygotowanie: Elżbieta Łukomska

Data emisji: 12-16.10.2026

Godz. emisji: 9.30

Czytaj także

"Do latarni morskiej" Virginii Woolf. Chaos, któremu ona jedna się opiera

09.10.2026 10:00
"Czy popłyną na wycieczkę do latarni morskiej? Czy tam popłyną?" - pyta mały James Ramsay. "Tak, oczywiście, jeśli jutro będzie ładnie" - zapewnia go matka. Tak zaczyna się jedna z najsłynniejszych powieści modernistycznych napisana w 1927 roku przez Virginię Woolf: "Do latarni morskiej". Jej fragmenty na antenie Dwójki czytała Magdalena Czerwińska.
Fragmenty napisanej w 1927 roku powieść Virginii Woolf pt. Do latarni morskiej czyta w Dwójce Magdalena Czerwińska.
Fragmenty napisanej w 1927 roku powieść Virginii Woolf pt. "Do latarni morskiej" czyta w Dwójce Magdalena Czerwińska. Foto: Polskie Radio/ Piotr Podlewski

Rzecz dzieje się na szkockiej wyspie Skye, gdzie rodzina Ramsay'ów z ósemką dzieci i znajomymi spędza wakacje. Pogoda nie jest najlepsza, a ciągle odkładana podróż łodzią do pobliskiej latarni staje się marzeniem i obsesją wszystkich. Ale zanim się to stanie, minie dziesięć lat, przez świat przetoczy się Wielka Wojna i nic już nie będzie takie samo.

Pisarka rezygnuje z tradycyjnej opowieści na rzecz opisu ulotnych relacji międzyludzkich i rozważań o sensie życia, analizuje myśli i wspomnienia swoich bohaterów. Latarnia morska, o której ciągle się mówi, stoi niewzruszona na środku oceanu, opierając się falom i upływowi czasu. To punkt orientacyjny, zapewniający ład i stabilność w świecie chaosu, przemijania i osobistych tragedii. 

"Powieść, która brzmi jak poezja", "którą można chłonąć jak muzykę" - pisano.

Książka ukazała się nakładem Wydawnictwa Dwie Siostry, w nowym, wiernym oryginałowi przekładzie Magdy Heydel i Barbary Kopeć-Umiastowskiej. Powieść czytała w Dwójce Magdalena Czerwińska. 

Virginia Woolf "Do latarni morskiej", czyta Magdalena Czerwińska - fragm. 1.

Virginia Woolf "Do latarni morskiej", czyta Magdalena Czerwińska - fragm. 2. 

Virginia Woolf "Do latarni morskiej", czyta Magdalena Czerwińska - fragm. 3.

Virginia Woolf "Do latarni morskiej", czyta Magdalena Czerwińska - fragm. 4.

Virginia Woolf "Do latarni morskiej", czyta Magdalena Czerwińska - fragm. 5.

***

Tytuł audycji: To się czyta

Przygotowanie: Elżbieta Łukomska

Data emisji: 5-9.10.2026

Godz. emisji: 9.30