Polskie Radio
Section05

literatura

Szczepan Twardoch laureatem 30. Nagrody Literackiej Nike

Szczepan Twardoch został laureatem Nagrody Literackiej Nike za powieść "Null". Wybór jury pokrył się z głosem publiczności - książka zwyciężyła bowiem również w plebiscycie czytelników. – To moja najważniejsza książka. Napisałem ją po to, żeby mówić prawdę, bo po to jest literatura – mówił nagrodzony pisarz podczas gali.
Zobacz więcej na temat:  Literacka Nagroda NIKE Dwójka Szczepan Twardoch wojna na Ukrainie powieść książki

"Do latarni morskiej" Virginii Woolf. Chaos, któremu ona jedna się opiera

"Czy popłyną na wycieczkę do latarni morskiej? Czy tam popłyną?" - pyta mały James Ramsay. "Tak, oczywiście, jeśli jutro będzie ładnie" - zapewnia go matka. Tak zaczyna się jedna z najsłynniejszych powieści modernistycznych napisana w 1927 roku przez Virginię Woolf: "Do latarni morskiej". Jej fragmenty na antenie Dwójki czyta Magdalena Czerwińska.
Zobacz więcej na temat:  Magdalena Czerwińska Dwójka Virginia Woolf

"Łowcy bólu" i "Wojna niepamięci". Fantastyka wobec ludzkich lęków

W "Czytelni" nasi recenzenci - Iwona Rusek i Piotr Kofta - tym razem sięgnęli po powieści, które za pomocą fantastycznych światów przyglądają się temu, co bardzo ludzkie: bólowi, przemocy, pamięci i lękom. W audycji rozmawialiśmy o "Łowcach bólu" Bory Chung w przekładzie Dominiki Chybowskiej-Jang oraz "Wojnie niepamięci" qntm w tłumaczeniu Filipa Sporczyka.
Zobacz więcej na temat:  Małgorzata Szymankiewicz Dwójka Iwona Rusek Piotr Kofta książki

Nagroda Conrada 2026. Znamy pięcioro autorów nominowanych do finału

Emilia Konwerska, Arek Kowalik, Zofia Lorek, Maja Mozga-Górecka i Zofia Zaleska znaleźli się w finale 12. edycji Nagrody Conrada. Wyróżnienie przyznawane jest autorom najlepszych debiutów prozatorskich od literatury fabularnej po non-fiction. O tym, kto otrzyma statuetkę i nagrodę, zdecydują wspólnie kapituła oraz czytelnicy. Laureata lub laureatkę poznamy 24 października podczas festiwalu w Krakowie.
Zobacz więcej na temat:  Dwójka Nagroda Conrada Kraków książki Emilia Konwerska KULTURA

Artyści cudzego słowa. Tłumacze o meandrach i pięknie swojego fachu

Jak przetłumaczyć pełne symboliki "Wesele" i neologizmy Leśmiana? Skąd w osobach z różnych stron świata wzięła się miłość do... polszczyzny? Z okazji przypadającego 30 września Dnia Tłumacza w ramach "Zapisków ze współczesności" słuchaliśmy opowieści kilku wybitnych specjalistów i specjalistek przekładu, nagrodzonych za swoją pracę Nagrodą Transatlantyk.
Zobacz więcej na temat:  Katarzyna Hagmajer-Kwiatek tłumacz Dwójka KULTURA Bolesław Leśmian Stanisław Wyspiański Olga Tokarczuk poezja

"Lalka" jak gąbka. Co współczesność robi z powieścią Prusa?

Dwie nowe ekranizacje "Lalki" Bolesława Prusa: film Macieja Kawalskiego i serial Pawła Maślony, wywołują gorące dyskusje. Czy tak rozbudowaną powieść można zamknąć w filmowych ramach? Co we współczesnych adaptacjach pozostaje z jej najważniejszych tematów: miłości, pieniędzy, rozczarowania, ambicji i społecznych przemian?
Zobacz więcej na temat:  Bolesław Prus literatura polska lalka KULTURA Dwójka Małgorzata Szymankiewicz Monika Kopcik Michał Dębski Piotr Matwiejczuk FILM

Mathias Énard "Zona". Panoramiczna opowieść o wojnie i przemocy

"Zona" Mathiasa Énarda to wielowątkowa powieść o wojnie, przemocy i pamięci, rozgrywająca się na tle burzliwej historii regionu Morza Śródziemnego. Jej bohater, były najemnik i agent francuskiego wywiadu, podczas podróży z Mediolanu do Rzymu powraca pamięcią do wydarzeń, w których sam uczestniczył. Po powieść francuskiego pisarza sięgnęliśmy w cyklu "To się czyta".
Zobacz więcej na temat:  Elżbieta Łukomska Dwójka Mariusz Bonaszewski

"Od jednego Lucypera", czyli historia kilku pokoleń śląskich kobiet

- To przede wszystkim książka o tym, jak przeszłość jest w stanie na nas wpływać. Ale nie musi determinować naszego życia, jeśli odpowiednio się do tego przygotujemy i postaramy się z nią zmierzyć. Ta książka mówi o czymś wciąż aktualnym, o doświadczeniu mojego pokolenia, pokolenia millenialsów. Mam na myśli odkrywanie przeszłości własnych rodzin, mierzenie się z różnego rodzaju traumatycznymi doświadczeniami naszych rodzin - mówiła w Dwójce pisarka Anna Dziewit-Meller.
Zobacz więcej na temat:  Dwójka literatura polska KULTURA TEATR Teatr Śląski Monika Zając Anna Dziewit-Meller

Jak Polacy budowali nowoczesność? Książka "Naród do zadań specjalnych"

Elektryfikacja, telefon w każdym domu, osiedlowe sieci internetowe, światłowody, a wreszcie fotowoltaika. Hanna Gill-Piątek i Bartłomiej Sienkiewicz proponują spojrzenie na najnowszą historię Polski przez pryzmat kolejnych technologicznych rewolucji. W książce "Naród do zadań specjalnych" przekonują, że szczególnie interesujące jest to, co Polacy potrafili zorganizować oddolnie, często poza państwem i jego instytucjami.
Zobacz więcej na temat:  KSIĄŻKA historia Polski Jan Kanty Zienko Bartłomiej Sienkiewicz Hanna Gill-Piątek Dwójka

"Ucieczka" jako opowieść o współczesności. Rusza Festiwal Przestrzeń Słowa

- Myślę, że słowo w XXI wieku ma szczególną wartość. W ramach festiwalu Przestrzeń Słowa przyglądamy się słowu z różnych perspektyw. To słowo literackie, mówione, czytane, ale także wizualizowane, opatrzone muzyką, wyśpiewywane. To festiwal interdyscyplinarny, więc wszystkie wątki współczesnego świata i współczesnej kultury tutaj się łączą - mówił w Dwójce Bartłomiej Majzel, kurator i koordynator wydarzenia.
Zobacz więcej na temat:  Bartłomiej Majzel Małgorzata Nieciecka-Mac Festiwal Przestrzeń Słowa Dwójka KULTURA

Współczesne serce pod historycznym kostiumem. Twórcy o pracy nad filmową "Lalką"

– Do czego wszyscy zmierzamy? Gdzie jest moment, kiedy ból staje się tak duży, że chce się zakończyć własne życie, bo to serce jest tak strasznie pęknięte? I jak je potem posklejać i znaleźć znowu sens? Te pytania zadajemy sobie od czasów prehistorycznych i będziemy je sobie zadawali dopóty, dopóki ludzkość będzie na tej planecie. To dawało nam poczucie, że robimy film współczesny i ponadczasowy – opowiadał Maciej Kawalski, reżyser "Lalki".
Zobacz więcej na temat:  Witold Banach Maciej Kawalski Marcin Dorociński Kamila Urzędowska Marek Kondrat Bolesław Prus FILM KULTURA Warszawa Dwójka

Maciej Kawalski: "Lalka" to jest doznanie, które wymaga skupienia

- "Lalka" jest pasjonująca. To nie jest coś, co chcemy oglądać czy czytać jednym okiem. Chcemy się temu poświęcić, ale ona to nagradza. Nie jest trudna w takim znaczeniu, że wymaga dużego wysiłku, który jest tylko obciążeniem. Ona wymaga od nas atencji, ale nagradza bardzo cennym doświadczeniem i czytelniczym, i filmowym - mówił w Dwójce Maciej Kawalski, reżyser wyczekiwanego przez widzów i krytyków kinowego filmu na podstawie powieści Bolesława Prusa.
Zobacz więcej na temat:  lalka Bolesław Prus Maciej Kawalski kino film polski Katarzyna Hagmajer-Kwiatek KULTURA FILM Dwójka

Emilia Konwerska laureatką Nagrody Literackiej im. Witolda Gombrowicza

Emilia Konwerska została laureatką XI Nagrody Literackiej im. Witolda Gombrowicza. Jury doceniło jej książkę "Rzeczy robione specjalnie". Publikacja stanowi zbiór czterdziestu krótkich próz, które wymykają się tradycyjnym regułom opowiadania. Z kolei wyróżnienie w postaci miesięcznej rezydencji literackiej w Vence otrzymał Marcin Oskar Czarnik, autor książki "Trzy dni, trzy noce".
Zobacz więcej na temat:  Dwójka książki Debiuty Witold Gombrowicz KULTURA

Od "Łajdackiej powieści" do arcydzieła. 139 lat temu wydrukowano fragment "Lalki"

Potrafiła irytować, gorszyć i wprawiać w konsternację. 29 września 1887 roku wydrukowano w prasie pierwszy fragment "Lalki". Dziś powieść Bolesława Prusa należy do kanonu polskiej literatury. Jego droga do statusu arcydzieła nie była jednak oczywista. Krytykowano konstrukcję powieści, jej bohaterów i brak jednoznacznego morału. Dziś, 139 lat później, "Lalka" znów budzi emocje - tym razem za sprawą nowych ekranizacji. Jak "łajdacka powieść" stała się jednym z najważniejszych dzieł polskiej literatury?
Zobacz więcej na temat:  Bolesław Prus lalka Dwójka KULTURA kanon lektur polszczyzna