Powstanie Warszawskie

YMCA w rękach powstańców

20.08.2009 06:00
Powstanie jest już w odwrocie, ale niespodziewanie dla wszystkich, żołnierze Armii Krajowej zdobywają gmach YMCA.
Warszawa, marzec 1945. Plac Zamkowy i ruiny Starego Miasta. Na pierwszym planie figura Zygmunta III Wazy z kolumny zniszczonej podczas Powstania Warszawskiego przez pocisk z niemieckiego działa czołgowego w nocy z 1 na 2 września 1944 roku. W głębi z lewej ruiny Zamku Królewskiego.
Warszawa, marzec 1945. Plac Zamkowy i ruiny Starego Miasta. Na pierwszym planie figura Zygmunta III Wazy z kolumny zniszczonej podczas Powstania Warszawskiego przez pocisk z niemieckiego działa czołgowego w nocy z 1 na 2 września 1944 roku. W głębi z lewej ruiny Zamku Królewskiego. Foto: PAP
Posłuchaj
03'42 Franciszek Miszczak ps. Stefan Reda mówi o zdobyciu gmachu YMCA (Związku Chrześcijańskiej Młodzieży Męskiej) przy ul. Konopnickiej.
więcej
Audio

2 września niemieckie pociski niszczą kolumnę Zygmunta. W ciągu dnia Niemcy zajmują Starówkę, dokonując przy tym masowych mordów i gwałtów. Trwa silny ostrzał Sadyby, Górnego Mokotowa i Śródmieścia. Bomby niszczą kościół św. Aleksandra.

Powstanie jest już w odwrocie, ale niespodziewanie dla wszystkich, żołnierze AK zdobywają gmach YMCA (Związek Chrześcijańskiej Młodzieży Męskiej) przy ul. Konopnickiej. Budynek pozostał w polskich rękach do końca powstania.

"Jest piękna słoneczna pogoda. Po Niemcy zaczynają bombardowanie – wspomina major Franciszek Miszczak ps. "Stefan Reda". Przez pomyłkę bomba spada na zachodnią ścianę YMCA. Major Miszczak postanawia wykorzystać szczęśliwy zbieg okoliczności. Nakazuje  swoim ludziom, aby ruszyli na gmach od strony ulicy Książęcej. Sam z ochotnikami rusza od strony zachodniej. Pod gradem kul dostają się pod północną ścianę YMCA. Wpadają do środka. W tym czasie Niemcy uciekają w stronę Sejmu. W ręce powstańców wpadają Ukraińcy. Nasza YMCA, w naszych rękach! – krzyczą radośnie powstańcy.

Zapraszamy do wysłuchania wspomnień Franciszka Miszczaka wyemitowanych na falach Radia Wolna Europa w sierpniu 1965 roku.