X
Aby nas słuchać lub oglądać potrzebujesz najnowszego Adobe Flash Player | Pobierz Flash
POLSKIE RADIO - HISTORIE DOBRZE OPOWIADANE OD 90 LAT
Dwójka

W Roku Czesława Miłosza akademii ku czci nie będzie

04.01.2011
W Roku Czesława Miłosza akademii ku czci nie będzie
Foto: Czesław Miłosz, źr.www.milosz365.pl
- Nie będzie żadnej kanonizacji poety, bo to byłaby wielka szkoda dla Miłosza, który sam by takiego uwznioślenia nie chciał – mówi Grzegorz Gauden o 2011, Roku Miłosza.
Posłuchaj
21'41
11'22
09'07

"Kim będę dla ludzi wiele pokoleń po mnie / Kiedy po zgiełku języków weźmie nagrodę cisza?" - pytał Noblista w wierszu "Oset, pokrzywa".


2011 to Rok Czesława Miłosza


Obchodzimy 100. rocznicę urodzin poety, który przyszedł na świat 30 czerwca 1911 r. w Szetejniach na Litwie.

- Jestem spokojny o przyszłość Miłosza. To, co przygotowujemy w tym roku, pozwoli jego twórczości odżyć – przekonywał w "Wybieram Dwójkę" dyrektor Instytutu Książki Grzegorz Gauden.


"Rodzinna Europa" Czesława Miłosza


Warszawskie Muzeum Literatury przygotowuje festiwal poetycki "Wielkie Księstwo Poezji" w Warszawie. Fundacja Kultury planuje na lato seminarium "Czas i przestrzeń Czesława Miłosza", a Stowarzyszenie "Pro Cultura Litteraria" - międzynarodową sesję literacko-naukową "Warszawa Miłosza", która ma przypomnieć o ważnej roli, jaką odegrała stolica w życiu Noblisty.

Najważniejszym punktem obchodów roku poety w Polsce będzie Festiwal Miłosza, który 9 maja rozpocznie się w Krakowie. Całemu festiwalowi przyświecać będzie istotna książka noblisty "Rodzinna Europa".

- To nie będzie akademia ku czci. Miłosz będzie patronem, przyjeżdża wielu jego przyjaciół, intelektualistów, wielbicieli z całego świata. Będzie noblista Derek Walcott, będzie Wisława Szymborska, poeta koreański poeta Ko Un - zapowiada Grzegorz Gauden.

Nakładem "Zeszytów Literackich" w 2011 roku ukaże się też korespondencja Miłosza z Konstantym Jeleńskim, Aleksandrem Watem i Olą Watową, a także książka Tomasa Venclovy "Mój Miłosz".

Posłuchaj - Czesław Miłosz czyta wiersz "Koncert". Nagrania dokonał sam poeta w połowie lat siedemdziesiątych, w swoim domu w Berkeley:

 

 

Z okazji Roku Miłosza przygotowywane są nowe tłumaczenia jego poezji na rosyjski, chiński, koreański.. Na program Roku Miłosza na świecie złożą się nie tylko nowe wydania książkowe, przygotowywane są konferencje, dyskusje, poświęcone mu wystawy. Czesława Miłosza wspominać będą w Krasnojarsku, Moskwie, Meksyku, Rzymie, Paryżu, Nowym Jorku, San Francisco i w Wilnie.

- Litwa jest kluczowym miejscem, tam się urodził i był do tego kraju szalenie przywiązany - mówi Gauden.

Polska i Litwa pomyślą o swoim poecie


W działania na polsko-litewskim pograniczu bardzo zaangażowany jest Krzysztof Czyżewski, dzięki któremu w Krasnogrudzie 30 czerwca 2011 roku (dokładnie w 100-lecie urodzin poety) zostanie otwarte Międzynarodowe Centrum Dialogu.


Instytucja powstaje w rewitalizowanym dworze na Suwalszczyźnie należącym przed wojną do rodziny Czesława Miłosza. Placówka, którą tworzy w Krasnogrudzie Fundacja "Pogranicze - sztuk, kultur, narodów", ma służyć międzynarodowemu dialogowi. Mają być tam prowadzone działania związane z wielokulturowością i dziedzictwem Rzeczpospolitej Obojga Narodów: warsztaty artystyczne, kursy i konferencje. W tym roku program Fundacji Pogranicze jest szczególnie interesujący.

- Organizujemy podróż tropem Czesława Miłosza, tu na polsko-litewskiej granicy - mówi Krzysztof Czyżewski. - Planujemy też wyprawę z Wilna do Strasburga i Paryża, którą Miłosz opisuje w "Rodzinnej Europie". Chcemy stworzyć Europejski Klub Włóczęgów, który będzie odwoływał się do tradycji dialogu, spotkania kultur w przestrzeni całego kontynentu.


Miłosz i muzycy współcześni


Pięcioro polskich kompozytorów: Paweł Mykietyn, Agata Zubel, Wojciech Ziemowit Zych, Aleksandra Gryka i Dobromiła Jaskot pracują nad utworami muzycznymi "Made in Poland - Miłosz Sound". Utwory wykonają najważniejsze europejskie zespoły muzyków współczesnych (m.in. London Sinfonietta). Projekt festiwalu Sacrum Profanum powstaje we współpracy z Narodowym Instytutem Audiowizualnym, Polskim Radiem i Telewizją Polską.

- Jesteśmy bardzo ciekawi efektu finalnego - mówi Filip Berkowicz, dyrektor Sacrum Profanum - W tej chwili najbardziej zaawansowane prace są u Pawła Mykietyna, który już wybrał wiersze Miłosza, napisał utwór. Jego prapremiera 11 września 2011 r. w hali nowohuckiego kombinatu.

Wśród inicjatyw muzycznych są też: projekt Agi Zaryan, która ma nagrać płytę z angielskimi przekładami wierszy Miłosza, projekt "Wiek Miłosza" filharmonii w Gdańsku, literacko-muzyczne konfrontacje "Miłosz - Iwaszkiewicz" w Stawisku oraz  seria wydarzeń interdyscyplinarnych "Słuchając Miłosza" w ramach IV Latającej Akademii Muzyki Dawnej.

Instytut Książki, koordynator obchodów Roku, uruchomił stronę www.milosz365.pl, gdzie pojawiać się będą aktualizowane informacje na temat uroczystości, konferencji oraz innych wydarzeń związanych z Noblistą.

Aby wysłuchać rozmów z "Wybieram Dwójkę", kliknij odpowiednie ikony dźwięków, w boksie "Posłuchaj" po prawej stronie.

usc

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Miłosz będzie miał swój rok!

Sejm przyjął w piątek uchwałę o ustanowieniu roku 2011 Rokiem Czesława Miłosza.

Przygotowana przez Sejmową Komisję Kultury i Środków Przekazu uchwała o Roku Miłosza była na forum Sejmu szeroko dyskutowana. Pojawili się posłowie, którzy  zarzucili twórczości Miłosza „antypolskie” akcenty.  Ostatecznie jednak spośród 402 posłów, którzy wzięli udział w głosowaniu, 362 było za przyjęciem uchwały, 12 - przeciw, a 28 wstrzymało się od głosu.

Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego Bogdan Zdojewski jest bardzo zadowolony z decyzji posłów. Bogdan Zdrojewski powiedział, że Czesław Miłosz to myśliciel, autor wielu książek, z których uczymy się też jak myśleć. -Są to rzeczy, które z mojego punktu widzenia w kulturze narodowej odgrywają ogromną rolę, a do tego literacka nagroda Nobel, która jest promocją całej polskiej literatury- podkreśla minister. Bogdan Zdrojewski dodaje, że Czesław Miłosz fenomenalnie nadaje się na patrona polskiej prezydencji w Unii Europejskiej jako osoba, która swoją aktywnością i twórczością budowała pomosty pomiędzy krajami. -Nie było w tej postaci ani skraweczka jakiegokolwiek szowinizmu, co najwyżej taki dobry krytycyzm. Patrząc na to jaką rolę Polska w chwili obecnej wypełnia próbując budować ten most pomiędzy Europą Zachodnia a Wschodem, wydaje mi się, że Czesław Miłosz jest idealną osobą, aby temu przedsięwzięciu patronować - argumentuje minister Zdrojewski.

Dyrektor Biblioteki Narodowej, doktor Tomasz Makowski podkreśla, że Czesław Miłosz to wielka postać polskiej literatury. -Rolą pisarza jest pobudzanie naszej wyobraźni i tego wszystkiego, co nie jest oczywiste - powiedział Makowski. -Czesław Miłosz należał do najlepszej kategorii myślicieli, którzy nie zawsze mówili to, co wszystkim się podobało. Zarówno „Zniewolony umysł”, który cały czas kształtuje nasze krytyczne rozumienie świata, jak i wszystkie następne książki taką rolę pełnią  - powiedział  doktor Makowski.

100. rocznica urodzin poety została wpisana do kalendarium rocznic obchodzonych przez UNESCO. Rok Miłosza świętowany ma być nie tylko w Polsce i na Litwie, ale też na w USA, we Francji, w Chinach, Indiach, Izraelu, Rosji i w innych krajach.

Czytaj także

Sąd Herlinga-Grudzińskiego, czyściec Grochowiaka, piekło Miłosza

W literackich nowościach Dwójki: mniej znane oblicza klasyków współczesnej literatury polskiej.
Posłuchaj
17'14 Barbara Toruńczyk o Rosji Miłosza
02'02 "Rosyjski" fatalizm Herlinga-Grudzińskiego (nagranie z 1994 roku)
17'01 Z Martą Herling rozmawia Dorota Gacek
11'21 - Grochowiak budził przez całe lata zazdrość i podziw - przypomina Anna Romaniuk

/

Z okazji publikacji drugiego tomu wydania krytycznego "Dzieł zebranych" Gustawa Herlinga-Grudzińskiego rozmawialiśmy z goszczącą w Polsce córką pisarza, Martą Herling. W opublikowanej właśnie pierwszej części nowego tomu znaleźć możemy recenzje, szkice, rozprawy literackie z lat 1947-1956. Gustaw Herling-Grudziński pisze krytycznie m.in. o "Kwiatach polskich" Tuwima, "Murach Jerycha" Brezy i "Matce Joannie od Aniołów" Iwaszkiewicza, rozplątuje gordyjskie "Węzły życia" Nałkowskiej, prowadzi rozważania na temat twórczości Orwella, Conrada i Miłosza, komentuje bieżące wydarzenia i                                                               sytuację polityczną w kraju oraz na emigracji.

/

Rozmawialiśmy także z Barbarą Toruńczyk – redaktor naczelną "Zeszytów Literackich" i autorką opracowania tomu szkiców Czesława Miłosza "Rosja. Widzenia transoceaniczne". To zbiór szkiców będących kontynuacją "Zniewolonego umysłu" w szerszej perspektywie czasu i obszaru geograficznego. Miłosz pisze o specyfice "rosyjskości", przejawiającej się w myśli religijnej, filozofii, literaturze, w dziele tworzenia ładu społecznego i politycznego, i o niebezpieczeństwie odrzucenia wolności indywidualnej. Jego bohaterami kieruje lęk o Rosję, chęć uchronienia jej przed chorobami ducha i umysłu cywilizacji nowoczesnej. Zarazem jednak szkice Miłosza mają głęboko osobisty, autobiograficzny charakter. Pisarz przywołuje swoje pierwsze rosyjskie doświadczenia, gdy jako dziecko podróżował z ojcem-inżynierem po wschodnich bezdrożach, doświadczając uroków dzikiej natury. Wspomina także grozę rewolucji bolszewickiej oraz okrucieństwa II wojny światowej. Te dwie perspektywy - osobista oraz polityczna - układają się w opowieść o szczególnej głębi oraz intensywności.

/

Gościliśmy wreszcie Annę Romaniuk, która zebrała i opracowała wspomnienia o Stanisławie Grochowiaku składające się na książkę "Dusza czyśćcowa". Książka ta próbuje przybliżyć postać wybitnego polskiego poety, który – pomimo uznanej przez historyków literatury wartości jego dzieła – przebywa nadal w "literackim czyśćcu".Wśród autorów zamieszczonych tu wspomnień znajdują się przyjaciele-pisarze, postaci reprezentujące środowisko artystyczne lat 60. i 70. oraz osoby połączone z Grochowiakiem więzami rodzinnymi i emocjonalnymi. Wymieńmy kilka nazwisk: Roman Śliwonik, Ernest Bryll, Jerzy Krzysztoń, Marek Nowakowski, Erazm Ciołek, Anna Grochowiak, Andrzej Gronczewski. Tom przynosi zarówno złożony wielobarwny portret Stanisława Grochowiaka, jak i portret zbiorowy pokolenia twórców debiutujących około 1956 roku.

Audycję przygotowały Dorota Gacek i Elżbieta Łukomska.