X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
Redakcja Polska

Marian Rejewski - wybitny matematyk i kryptolog, który przyczynił się do złamania kodu Enigmy

02.10.2019 14:39
Marian Adam Rejewski, matematyk, kryptolog i żołnierz, pracownik Biura Szyfrów Sztabu Głównego Wojska Polskiego, projektant bomby kryptologicznej, człowiek, który przyczynił się do złamania szyfru Enigmy.
Audio
  • Marian Rejewski - wybitny matematyk i kryptolog, który złamał szyfr Enigmy [posłuchaj]
Marian Rejewski, matematyk i kryptolog
Marian Rejewski, matematyk i kryptologFoto: youtube.com

Marian Adam Rejewski urodził się 16 sierpnia 1905 w Bydgoszczy znajdującej się pod zaborem pruskim. W roku 1929 ukończył wydział matematyczno-przyrodniczy Uniwersytetu Poznańskiego ze stopniem magistra filozofii. Przed uzyskaniem dyplomu zaczął uczęszczać na kurs kryptologii organizowany przez Sztab Główny Wojska Polskiego, by po studiach podjąć pracę w poznańskiej filii sztabowego Biura Szyfrów, w którym prowadził dekryptaż przechwyconych niemieckich meldunków radiowych.

Po przeniesieniu się do Warszawy zajmował się szyfrem Kriegsmarine. W 1932 roku rozpoczął pracę nad łamaniem szyfru maszyny Enigma. Wiedza, jaką zdobył ze swoim zespołem, została przekazana wywiadom Francji i Wielkiej Brytanii, a odkodowanie dzięki temu niemieckich komunikatów wpłynęło na losy drugiej wojny światowej. W trakcie wojny po opuszczeniu Polski Marian Rejewski kontynuował jako kryptolog współpracę z wywiadami państw alianckich, a służąc w Wojsku Polskim w Wielkiej Brytanii awansował do stopnia porucznika.

Koniec wojny zakończył jego karierę wojskową i kryptologiczną. Marian Rejewski wrócił do Polski, a wiedza o jego roli przy złamaniu szyfru Enigmy pozostała tajemnicą aż do lat siedemdziesiątych.​

Porucznik w stanie spoczynku Marian Rejewski zmarł na zawał serca 13 lutego 1980 roku. Został pochowany z wojskowymi honorami na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie. Polski matematyk został pośmiertnie odznaczony Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski, uhonorował go też odznaczeniem Kontrwywiad NATO, a także międzynarodowe stowarzyszenie inżynierów. Po jego śmierci córka odebrała również medal od brytyjskiego sztabu obrony, przyznany mu po wojnie.​ 

O wkładzie Mariana Rejewskiego w złamanie szyfru Enigmy, opowiada Grzegorz Rutkowski, historyk z Muzeum Historii Polski.

Audycja jest współfinansowana przez Fundację "Pomoc Polakom na Wschodzie" w ramach sprawowania opieki Senatu Rzeczypospolitej Polskiej nad Polonią i Polakami za Granicą.

Audycję zrealizowała Magdalena Górecka-Balcer.

Teksty czyta Krzysztof Dumała.

Do wysłuchania audycji zaprasza Przemysław Pawełek.