Zdzisław Najder. Biografia niepokornego

Ostatnia aktualizacja: 06.02.2026 14:05
W cyklu "To się czyta" prezentujemy książkę "Najder. Wywrotowiec", która ukazała się niedawno nakładem Fundacji Ośrodka KARTA. Wybrane fragmenty autobiografii tego wybitnego historyka literatury, znawcy twórczości Josepha Conrada i działacza opozycji demokratycznej czyta Szymon Kuśmider.
Wybrane fragmenty autobiografii Zdzisława Najdera Najder. Wywrotowiec czyta Szymon Kuśmider
Wybrane fragmenty autobiografii Zdzisława Najdera "Najder. Wywrotowiec" czyta Szymon KuśmiderFoto: Cezary Piwowarski / Polskie Radio

"Uważam siebie za filozofa, nie biografa, bo nie mam do tego talentu. Nie potrafię pisać na pograniczu powieści, jestem przyziemnym neopozytywistą warszawsko-lwowskim od opisywania faktów, badania struktur narracyjnych, odpowiadania na pytanie do kogo Conrad kierował to, co pisał. Samego Conrada nie lubię, bo wiecznie płakał nad sobą, ale mam poczucie, że swój obowiązek naukowy wobec niego spełniłem"- pisał prof. Zdzisław Najder w grudniu 2017 roku. 15 lutego przypada 5. rocznica jego śmierci.

Był historykiem, krytykiem literatury, działaczem politycznym, publicystą. Sam swojej biografii nie napisał, ale ułożył ją z jego tekstów Zbigniew Gluza, który tak pisał o profesorze we wstępie do książki:

"Kierował się głównie poczuciem obowiązku wobec Polski – Niepodległej, zdeklarowany wróg Peerelu (co potwierdził peerelowski wyrok śmierci z 1983 roku), orędownik demokracji, od połowy lat 70. zapowiadał miejsce Polski we Wspólnocie Europejskiej. Wybitny znawca Josepha Conrada, niezamykający się w roli literaturoznawcy. Postać wieloznaczna, uważana często za konfliktogenną, co ułatwiało pomówienia. Ta książka ma szanse przywrócić Zdzisława Najdera życiu publicznemu. Po tak burzliwym, zdawałoby się, losie trudno raczej odejść – tak jak On – po cichu. A jednak dopiero ta autobiografia zatytułowana "Zdzisław Najder Wywrotowiec" przywraca obraz całej Jego drogi".

Wybrane fragmenty autobiografii Zdzisława Najdera "Najder. Wywrotowiec" czyta Szymon Kuśmider.

***

Tytuł audycji: To się czyta 

Data emisji: 9-13.02.2026

Godz. emisji: 9.30

Czytaj także

Zdzisław Najder: literaturoznawca i wywrotowiec

Ostatnia aktualizacja: 13.01.2026 20:00
Wróg PRL-u (co potwierdził wyrok śmierci z 1983 roku), orędownik demokracji, który od połowy lat 70. zapowiadał miejsce Polski we Wspólnocie Europejskiej... Bohaterem kolejnej audycji "Rzeczypospolite" był Zdzisław Najder.
rozwiń zwiń