Polskie Radio
Section05

wyłączenie banerów

Opowieści ludów świata - 19 - Indianie Prerii "Biała Bizonica"

Do dziś Indiańscy Szamani opowiadają, że bez niej Indianie nie przetrwaliby dłużej, bowiem przed jej przyjściem Indianie nie umieli żyć na prerii. To Biała Bizonica przelała swój święty umysł w umysły Indian. W czasie rytualnego tańca słońca po dziś dzień, oddają cześć właśnie jej. Choć Biała Bizonica po raz pierwszy pokazała się w postaci ludzkiej, tak naprawdę jest bizonem – bratem Indian. Jak pomogła plemieniu Indian w bardzo trudnym dla niego momencie? Posłuchajcie sami. To legenda, która miała swój początek dawno, dawno temu. Tak dawno, że nikt nie wie, kiedy się to wszystko zdarzyło…
Zobacz więcej na temat: 

Poradnik językowy - ciąg dalszy. O czerni, bieli i odcieniach szarości

Rozmowy Małgorzaty Tułowieckiej i dr Agaty Hąci o języku polskim. Rozwiązujemy zagadki językowe, rozwiewamy wątpliwości słuchaczy, objaśniamy, jak się mówi i pisze poprawnie - i dlaczego. Zastanawiamy się nad tym, skąd się biorą słowa, jak się zmienia polszczyzna i czy należy się tym niepokoić - czy wręcz przeciwnie. Dziś "czarno na białym", czyli o czerni, bieli i odcieniach szarości.
Zobacz więcej na temat: 

[#bestofŚWIAT] Katastrofa klimatyczna w Sudanie Południowym

Gdy upały przechodzą przez Europę Zachodnią, we Francji czy w Wielkiej Brytanii niektórzy mówią już o katastrofie. Ale czy wiecie, że są kraje w których taka sytuacja trwa już od lat? Przypominamy najciekawsze odcinki podcastu “Świat” z ubiegłego sezonu. Ten odcinek opowiada o Sudanie Południowym i po raz pierwszy ukazał się w lipcu 2021 roku. Materiał powstał przy współpracy z Polską Akcją Humanitarną, Międzynarodowym Komitetem Czerwonego Krzyża oraz Polskim Centrum Pomocy Międzynarodowej. Muzyka: Kevin MacLeod - “Darkening Developments”, Godmode - “Hypnosis”, Godmode - “Future Rennaisance”.
Zobacz więcej na temat: 

Życie przejazdem

20 lipca 1831 r. Fryderyk Chopin opuścił Wiedeń, udając się w drogę do Paryża przez Linz, Salzburg, Monachium i Stuttgart. W Monachium udało mu się na poranku muzycznym wykonać z orkiestrą tutejszej filharmonii swój Koncert f-moll op. 21 oraz Fantazję na tematy polskie op. 13. W tym czasie ambasada rosyjska w Wiedniu nie wyraziła zgody na umieszczenie w paszporcie Fryderyka stempla, zezwalającego na podróż do Francji. Mógł wyjechać tylko do Monachium. Warszawa, rodzinne miasto kompozytora, należało wówczas do Rosji i podczas podróży musiał on posługiwać się rosyjskim paszportem. Władze carskie nie zdołały go jednak powstrzymać. Fryderyk raz jeszcze udał się do ambasady rosyjskiej, prosząc o zgodę na „wyjazd przez Paryż do Londynu”. Tym razem urzędnicy pozytywnie rozpatrzyli złożony przez Chopina wniosek, umieszczając w paszporcie notatkę, że „w Paryżu ma być jedynie przejazdem”. Po wielu latach kompozytor niejednokrotnie żartował, że resztę życia „spędził przejazdem we Francji”. (md)
Zobacz więcej na temat: 

"Powódź, spojrzenie wstecz" - audycja dokumentalna Magdy Skawińskiej o powodzi tysiąclecia z 1997 roku

25 lat temu kraje Europy Środkowej nawiedziła powódź zwana później potocznie powodzią tysiąclecia. W lipcu 1997 roku rzeki zalały południową i zachodnią Polskę, Czechy, wschodnie Niemcy, północno-zachodnią Słowację oraz wschodnią Austrię. Na terenie Czech, Niemiec i Polski zginęło 114 osób. Szkody materialne oszacowano na blisko 4,5 miliarda dolarów amerykańskich. Na terenie Polski w wyniku powodzi śmierć poniosło 56 osób, a szkody oszacowano na ok. 3,5 miliarda dolarów. Przyczyną powodzi były intensywne opady deszczu na obszarze południowej Polski, Czech i Austrii. Ulewy objęły dorzecze Odry i spowodowały, że już 6 lipca pierwsze wsie i miasteczka zostały zalane przez Nysę Kłodzką, Odrę, Prudnik i Złoty Potok. W audycji dokumentalnej Magdy Skawińskiej wrócimy do powodzi.
Zobacz więcej na temat: 

"Mózg, piękno i bryczesy" - reportaż Urszuli Żółtowskiej-Tomaszewskiej o pierwszej kobiecie, która samochodem objechała świat

Aloha Wanderwell to pierwsza kobieta, która samochodem objechała świat. Znała kilkanaście języków, ze swoich podróży przywiozła wiele filmów. Spędziła kilka miesięcy sama z tubylcami w Amazonii, po awarii pilotowanego przez nią samolotu. Wszystko zaczęło się od ogłoszenia umieszczonego w Paris Herald w 1922 r., które przykuło uwagę 16-letniej wówczas Idris Hall. A brzmiało ono tak: "Brains, Beauty & Breeches – World Tour Offer For Lucky Young Woman", czyli "Mózg, piękno i bryczesy – oferta podróży po świecie dla młodej kobiety". Idris, która zmieniła imię na Aloha, zwiedziła 43 kraje na czterech kontynentach. Obozowała w egipskiej Dolinie Królów, mieszkała z tubylcami na Borneo, przebierała się za mężczyznę w Mekce, jeździła na słoniach w Indochinach i robiła wiele innych rzeczy w mało znanych miejscach na świecie. 
Zobacz więcej na temat: 

"Potwór z Loch Ness" - reportaż Urszuli Żółtowskiej-Tomaszewskiej o pływaku Piotrze Biankowskim i jego nowych wyzwaniach

Piotr Biankowski jako jedenasty Polak w historii przepłynął La Manche. Teraz stawia sobie nowe wyzwanie, jeszcze bardziej wymagające kondycyjnie. Piotr Biankowski, pływak zimowy i sportowiec ekstremalny z Gdyni, zmierzy się z legendarnym szkockim jeziorem Loch Ness. Podejmie tę próbę jako pierwszy Polak w historii. Ma do przebycia 37 km w akwenie głębokim na 230 metrów. Wszystko po to, by zebrać środki na łóżka dla rodziców chorych dzieci na oddziałach pediatrycznych, w tym w Szpitalu św. Wincentego a Paulo w Gdyni. 
Zobacz więcej na temat: 

"Rzemieślnik z pasją" – reportaż Grażyny Wielowieyskiej o panu Ryszardzie, który od wielu lat prowadzi swój niezwykły zakład

Trudno uwierzyć, że jest już grubo po osiemdziesiątce. Szczupły, energiczny, zapracowany, stale pełen pomysłów i planów. Konstruktor, wynalazca, mistrz ślusarstwa, mechaniki precyzyjnej i pojazdowej, hodowca psów, podróżnik, miłośnik motorów i Skandynawii. Rzemieślnik z pasją. Urodzony przed wojną, w Stargardzie Gdańskim, ale geny ma wymieszane. Ojciec krakus, matka lwowianka. Pracę rozpoczął w Stoczni Komuny Paryskiej w latach 50. XX wieku. Od 1972 roku mieszka w Sopocie i tam też nieprzerwanie prowadzi swoją firmę. Niezwykły zakład, dzięki któremu odbyła się w 1979 roku najważniejsza edycja Festiwalu Interwizji, której gośćmi byli Demis Roussos i Boney M. Okazało się bowiem, że dokumentacja techniczna dotycząca budowy scenografii była zła wiec musiał opracować nową, swoją. Raz do roku pan Ryszard pozwala sobie na wypoczynek. Wyjeżdża camperem, do ulubionej Skandynawii, by cieszyć się ciszą i piękną przyrodą.
Zobacz więcej na temat: 

Ten drugi Wieniawski

19 lipca 1855 r. w Kaliszu w miejscowej resursie miał miejsce koncert, w programie którego zabrzmiały m.in. kompozycje Fryderyka Chopina. Obok utalentowanego wirtuoza wiolonczeli Adama Hermana Hermanowskiego, rozpoczynającego swą karierę w wieku 13 lat, wystąpili też bracia Wieniawscy. Swą grą szczególnie zachwycił Józef, wybitny pianista wirtuoz, o którym lokalna prasa napisała wówczas: „Józef grał tak cudownie, że powszechnie stwierdzono, iż jest coś nieopisanego w tej grze genialnej, przypominającej nam tak żywo nieśmiertelnego Chopina”. Pianista w swym repertuarze miał niemal wszystkie dzieła kompozytora, z wielkim też powodzeniem „dawał wieczory muzyczne poświęcone wyłącznie jego muzyce”. Chopinowskie dzieła rozbrzmiewały w tym samym czasie także w Warszawie i w Ciechocinku, gdzie koncertował Feliks Jaroński, pianista i kompozytor, uczeń Elsnera i Kurpińskiego, a w Paryżu Edwarda Wolffa. (md)
Zobacz więcej na temat: