- Widzę tutaj koło zatoczone w stosunku do pierwszego plebiscytu, gdzie wygrało słowo "sztos". Równie ekspresyjne, zakorzenione już w polszczyźnie, zarówno tej potocznej, ogólnej, ale też regionalnej, również żargonowej. Młodzi bawią się znaczeniami i jeśli powołują do życia albo odmrażają słowo, którego nie używali, to zazwyczaj w nieco innym lub rozszerzonym znaczeniu - mówi Anna Wileczek, przewodnicząca jury plebiscytu na Młodzieżowe Słowo Roku 2025, Uniwersytet Jana Kochanowskiego w Kielcach.
Posłuchaj audycji "Pogadajmy!" o Młodzieżowym Słowie Roku 2025
Według słownika języka polskiego PWN termin "szponcić" oraz "szpont" to "słowo używane albo z żartobliwą dezaprobatą: robić coś nie do końca właściwego i legalnego, igrać z czymś, wygłupiać się, cwaniaczyć, albo z podziwem: robić coś ciekawego, szalonego, organizować coś, flirtować. Występowało niegdyś także w gwarach miejskich i języku przestępczym ze znaczeniem ‘kombinować, intrygować, powodować nieporozumienia’. Rzeczownik szpont odnosi się w zależności od kontekstu do m.in. ‘zamieszania, wydarzenia, błędu lub triku’".
Weronika Zych, filolożka i influencerka znana jako FireVerka, w rozmowie z Alicją Michalską zauważyła, że to jedyne słowo-finalista, które zawiera w sobie znak diakrytyczny. - Tak typowałam, że słowo "szponcić" zwycięży i bardzo się cieszę, że to słowo zwyciężyło, chociaż wolę "OKPA" z tego rankingu. Typowałam to słowo dlatego, że to jest jedyne słowo z finalistów, które ma polski znak - tłumaczy FireVerka.
Zobacz także:
- My sobie zdajemy sprawę, że te zgłoszenia są emanacją nastroju, spojrzenia na świat. Trzeba pamiętać, że to nie są badania terenowe tego, jak młodzież czy ktokolwiek inny mówi na korytarzu szkolnym, bo to są jednak słowa zgłaszane, wybrane jako najważniejsze przez przedstawicieli tego pokolenia. Ale oczywiście z tego też się można czegoś dowiedzieć - zaznacza Marek Łaziński, członek jury, Uniwersytet Warszawski.
***
Tytuł audycji: "Pogadajmy!"
Prowadzi: Jakub Jamrozek
Materiał: Alicja Michalska
Data emisji: 8.12.2025
Godzina: 16.12
kajz
