Światło poznania, które rzuca na Dariusza Czaję sztuka

Gościem audycji "Wierność i przemiana" będzie prof. Dariusz Czaja - antropolog, eseista, wykładowca Uniwersytetu Jagiellońskiego i autor książki "Iluminacje. Sztuka jako forma poznania".

W książce "Iluminacje. Sztuka jako forma poznania" prof. Dariusza Czaja przywołuje m.in. "Psa" namalowanego przez Francisca Goyę

Foto: Album / Joseph Martin/EAST NEWS

Sztuka nie likwiduje doświadczenia esencjalnej obcości świata, nie przynosi na nią lekarstwa, ale stawia nas wobec przepaści i pozwala trwać – pisze w swojej najnowszej książce prof. Dariusz Czaja.

Sztuka jako instrument poznania

Autor przywołuje konkretne przykłady zaczerpnięte z filmu, poezji, malarstwa i muzyki, takie jak na przykład tom wierszy "Babi Jar" Marianny Kijanowskiej, Kwartet smyczkowy a-moll op. 132 Ludwiga van Beethovena, film "Patterson" Jima Jarmuscha czy "Psa" namalowanego przez Francisca Goyę z Muzeum Prado, pokazując niezwykły wymiar tych dzieł, ich odkrywczość i tajemniczość.

Analizy konkretnych, fascynujących Dariusza Czaję dzieł stanowią przestrzeń do rozważań pokazujących, jak niezwykłym instrumentem poznania bywa sztuka w swoich najbardziej arcydzielnych przejawach. W kontakcie z obrazami, filmami, wierszami, utworami muzycznymi nie chodzi tylko o doznania estetyczne, ale o swoiste światło poznania.

Rozważania prof. Dariusza Czai

Prawdziwa sztuka zawsze pokazuje granice. Wędruje po granicach – przywołuje autor ważne dla swoich rozważań stwierdzenie prof. Wiesława Juszczaka.

O tym, na czym polega ta niezwykła wartość sztuki Dariusz Czaja opowie bliżej w rozmowie z Dorotą Gacek. Tradycyjnie wybierze także dla słuchaczy Dwójki pewien utwór muzyczny. 

***

Tytuł audycji: Wierność i przemiana 

Prowadzenie: Dorota Gacek

Data emisji: 17.02.2026

Godz. emisji: 19.10

pg