REKLAMA

Niezwykła panorama plaży w Scheveningen

Ostatnia aktualizacja: 17.07.2022 15:00
Malowane panoramy cieszyły się w XIX wieku niezwykłą popularnością, porównywalną dzisiaj chyba tylko do kina. Londyński budynek Panoramy, założony pod koniec XVIII wieku na Leicester Square działał ok. 70 lat i pokazano w nim ponad 120 różnorodnych widoków. Rotundy, specjalne budynki dla panoram, budowano w każdym większym mieście Europy, jednak niewiele z nich się zachowało.
Hendrik Mesdag, Plaża w Scheveningen, 1881, Museum Panorama Mesdag, Haga
Hendrik Mesdag, Plaża w Scheveningen, 1881, Museum Panorama Mesdag, HagaFoto: Shutterstock/Henk Vrieselaar

Swoją panoramę miała też Warszawa. W 1898 roku w specjalnym budynku na Dynasach zaprezentowano monumentalny widok Tatr. Płótno miało 115 m w obwodzie i 16 wysokości i jak to w panoramach – malarski widok kontynuowany był iluzjonistyczną scenografią, w tym przypadku podobno przywiezionym z gór granitem. Jednak w przeciwieństwie do londyńskiego przedsięwzięcia, warszawski interes szybko, bo po dwóch latach, splajtował.

Polskim mistrzem panoram był Jan Styka, namalował ich kilka: "Panorama siedmiogrodzka" zachowała się jedynie we fragmentach; "Golgota", z sukcesem pokazywana w wielu miastach Europy, od 1904 roku znajduje się w Stanach Zjednoczonych; "Panorama racławicka", namalowana dla Lwowa, od 1980 roku prezentowana jest we Wrocławiu.

Największą zachowaną panoramą w Europie, i to w budynku specjalnie dla niej stworzonym, jest "Plaża w Scheveningen", przedstawiająca widok morza i kurortu pod Hagą. Obraz powstał w 1881 roku i jest dziełem grupy malarzy ze szkoły haskiej, pracującej pod kierownictwem Hendrika Mesdaga. Panoramę ogląda się ze sztucznej wydmy usypanej pośrodku budynku, z drewnianego, plażowego pawilonu. Widzom towarzyszą odgłosy fal, wiatru i morskich ptaków. Co chwila zmienia się światło. Na piasku leżą porzucone przez rybaków sieci i kosze, wyrzucone przez morze fragmenty statków, muszle i kamienie. Wszystko zostało stworzone po to, aby widzowie ulegli całkowitej iluzji. I działa ona do dziś.

Hendrik Mesdag, Plaża w Scheveningen, 1881, Museum Panorama Mesdag, Haga

Posłuchaj
14:59 Dwojka Jest taki obraz 17 lipiec 2022 14_48_01.mp3 Niezwykła panorama plaży w Scheveningen (Jest taki obraz/Dwójka)

 

***

Tytuł audycji: Jest taki obraz

Prowadził: Michał Montowski

Gość: dr Grażyna Bastek

Data emisji: 17.07.2022

Godzina emisji: 14.45

Czytaj także

"La Velata". Tajemnicza kobieta w welonie Rafaela Santiego

Ostatnia aktualizacja: 03.07.2022 15:00
"La Velata", czyli dama w welonie – to piękny portret autorstwa Rafaela Santiego. Przedstawia młodą, urodziwą kobietę, której welon może wskazywać na to, że jest zamężna. Jednak tożsamość modelki nie jest znana do dziś. 
rozwiń zwiń