X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem

Morawy dawniej i dziś

Ostatnia aktualizacja: 17.02.2019 06:00
Na styku trzech kultur: polskiej, niemieckiej i czeskiej, od setek lat, tereny południowych krańców powiatu raciborskiego zamieszkuje ludność morawska. Tam przenieśliśmy się w "Źródłach".
Audio
  • Morawy dawniej i dziś w opowieściach Patrycji Zisch (Dwójka/Źródła)
Zdjęcie rodzinne: rodzina Obruśników przed domem rodziny Wolnik w Bieńkowicach. Komunia Antoniego Wolnika, rok 1964.
Zdjęcie rodzinne: rodzina Obruśników przed domem rodziny Wolnik w Bieńkowicach. Komunia Antoniego Wolnika, rok 1964. Foto: Archiwum rodzinne Patrycji Zisch

Górnoślązacy od razu rozpoznają odrębność mieszkańców tego regionu, bo mówią inną, trudną do zrozumienia gwarą. To dialekt laski, pełen czeszczyzny, wciąż żywy, nawet wśród młodego pokolenia.

- Pogranicze śląsko-morawskie znajduje się w Bramie Morawskiej, pomiędzy pasmem Karpat i Sudetów, specyficznym miejscu, w którym kiedyś przebiegał szlak bursztynowy. Region ten liczy 40 kilometrów kwadratowych - mówiła w "Źródłach" Patrycja Zisch. - Wpływy czeskie górowały tu nad wpływami śląskimi. Najstarsi mieszkańcy Moraw pamiętają jeszcze edukację niemiecką. Mieszkańcy urodzeni około 1936 roku posługują się gwarą morawską, a urodzeni po latach 50. mówią już gwarą spolszczoną. Gwara tego regionu, zwana przez dialektologów gwarą laską, jest zaliczana do rdzennie czeskiej, ale po długotrwałych zmianach historycznych już polskiej. 

- Gwarą tą posługują się rodziny, które żyją wielopokoleniowo. W kościołach ludność miejscowa odmawia w niej modlitwy, zwłaszcza modlitwy przy zmarłych mówione są po morawsku. W Borucinie np. przed mszą świętą odmawia się różaniec i cztery tajemnice różańca po polsku, a piąta po morawsku. Jest to świadoma działalność, gdyż piątą odmawia się najpóźniej, czyli tuż przed wejściem młodego pokolenia do kościoła, które osłuchuje się z tą modlitwą po morawsku - mówiła w "Źródłach" Kornelia Lach.

Kulturę i historię Moraw przybliżyła Państwu pochodząca z Moraw Patrycja Zisch. Zapraszamy do odsłuchania całości audycji.

***

Tytuł audycjiŹródła

Prowadził: Piotr Kędziorek

Goście: Patrycja Zisch, Kornelia Lach (badaczka Moraw)

Data emisji: 15.02.2019

Godzina emisji: 15.15

gs/at

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak