Polskie Radio
Section05

wyłączenie banerów

Boska obrzydliwość

4 maja 1846 r. George Sand podpisała umowę z Xavierem Durrieu, przedstawicielem „Le Courrier français”, dotyczącą wydania jej powieści „Lukrecja Floriani”. Rękopis gotowy był w połowie czerwca. Przez dwa kolejne miesiące powieść drukowano w odcinkach, a w roku następnym ukazała się w wydaniu książkowym w dwóch tomach, w nakładzie 500 egzemplarzy. Honorarium autorskie wyniosło 12.000 franków. Już w trakcie druku pojawiły się dość ostre, nieprzebierające w sformułowaniach opinie, atakujące pisarkę za „wulgarność jej spowiedzi”. W dziejach głównych bohaterów powieści dopatrywano się bowiem historii romansu George Sand i Chopina. Pisano wówczas: „Pani Sand […] wydaje nam na łup Chopina z niesmacznymi, kuchennymi szczegółami”. Po wielu latach Heinrich Heine wypowiedział wielce znaczące słowa: „Ta emancypantka obeszła się obelżywie z moim przyjacielem Chopinem w obrzydliwej powieści bosko napisanej”. (md)
Zobacz więcej na temat: 

"3 maja - studium upadku" - reportaż Czesławy Borowik o uchwaleniu Konstytucji 3 maja

Kiedy uchwalano Konstytucję 3 maja, Rzeczypospolita była już po pierwszym rozbiorze. Zdesperowani postępowi posłowie uchwalili ją, wykorzystując świąteczną nieobecność tych, którzy byli zagorzałymi przeciwnikami reformy państwa. Wkrótce doszło do kolejnych rozbiorów. Jak to zrozumieć? Sukces zrodził porażkę? Autorka reportażu zadała to pytanie ludziom nauki i muzealnikom. 
Zobacz więcej na temat: 

Казка «Як Ян врятував Тернопіль»

В ефірі Польського радіо для України чергова казка тернопільської казкарки Ірини Мацко. Казку було записано у медіалабораторії ПК «Березіль» у Тернополі під час курсу літературної студії «Майстерня казки». Авторка – Ірина Мацко, а казку озвучили – Соломія Прадків, Данило Петров, Максим Косторис, Андрій Белей. Звукорежисер – Тарас Сотула
Zobacz więcej na temat: 

"Tropiciel historii" - reportaż Urszuli Żółtowskiej-Tomaszewskiej o panu Antonim, który przez lata śledził losy rękopisu naszego hymnu państwowego

Pan Antoni Dutko przez lata śledził losy rękopisu naszego Hymnu Narodowego. Ponieważ kochał radio od dziecka, postanowił nas radiowców zachęcić do odkrywania tej historii. Niezwykle ciekawej i tajemniczej. Dzięki takim osobom, ludziom z pasją i niezwykle ciekawych świata, my dziennikarze wchodzimy z mikrofonem w niezwykłe tematy, poznajemy niezwykle wartościowych ludzi, zaangażowanych i kochających swój kraj i jego historię. Możemy słuchaczom ją opowiadać poprzez reportaż radiowy, ale też sami możemy wiele się nauczyć i poznać sprawy, o których nie mieliśmy pojęcia. To jest piękno naszego zawodu, że możemy dłużej pobyć w świecie naszych bohaterów i przewodników po tematach, jak m.in. pan Antoni Dutko. Człowiek nie tylko zaangażowany społecznie, ale też pięknie i zajmująco opowiadający. A jego jedną z wielu pasją było śledzenie losów rękopisu naszego hymnu...
Zobacz więcej na temat: 

C.k. śmiałość

3 maja 1853 r. Ludwika Jędrzejewiczowa, najstarsza siostra Fryderyka Chopina, wystosowała oficjalny list do krakowskiego wydawcy Juliusza Wildta, z żądaniem: „Chciej więc Pan bydź łaskaw wytłumaczyć nam, kto mógł zbyć mu ów manuskrypt walca, który posiadamy także. Kto Pana upoważnił do wydania onego, słowem, jakiem prawem zostałeś Pan wydawcą i właścicielem rzeczy, własnością familji będącej, bez której wiedzy żadna kompozycja Chopina na świat wyjść nie powinna bez poszukiwania nadużycia na drodze sądowej”. Chodziło o dwa opublikowane walce, na których widniał tytuł: „2 Valses mélancoliques écrites sur l'album de Me l[a] CP: Oeuvre posthume propriété de i. Wildt libraire editeur à Cracovie [...]”. Ludwika zarzuciła wydawcy, że nie posiadając prawa opublikował utwory Chopina „bez żadnej rękojmi autentyczności i poprawności […] jest to śmiałość zbyt wielka, gdyż upoważnia pod jego imię podsuwać obce utwory”. (md)
Zobacz więcej na temat: 

"Nasz kochany pułkownik" - reportaż Urszuli Żółtowskiej-Tomaszewskiej o Zbigniewie Makowieckim, pułkowniku Wojska Polskiego

Najważniejsza jest pamięć. Tak mówią harcerze słynnej "Pomarańczarni" liceum im. Stefana Batorego w Warszawie. Szkoły, do której chodzili chłopcy z "Kamieni na szaniec": "Zośka", "Rudy" i Zbigniew Makowiecki, przedwojenny drużynowy "Pomarańczarni", żołnierz 3. Pułku Kawalerii w kampanii jesiennej 1939 roku i wielki patriota. Dzięki niemu wszystkie dawne pułki kawalerii mają obecnie swoich kontynuatorów barw i tradycji w wojsku zawodowym. Żołnierze zawodowi przejęli tradycje przedwojennych formacji i uczą się ich historii, ale też pamiętają o dawnych żołnierzach. I to jest m.in. dzieło niezwykle skromnego człowieka, o wielkiej kulturze, pułkownika Zbigniewa Makowieckiego. Jego grób na warszawskich Powązkach jest miejscem, o który dbają i harcerze, i żołnierze, i kawalerzyści z kawalerii ochotniczych. Najważniejsza jest pamięć....
Zobacz więcej na temat: 

"Zryw solidarnościowy" - reportaż Moniki Chrobak o demonstracjach przeciwko wprowadzeniu stanu wojennego

"Zima wasza, wiosna nasza" - pod tym hasłem 40 lat temu w wielu polskich miastach przeszły liczne demonstracje przeciwko wprowadzeniu stanu wojennego. W ten sposób członkowie "Solidarności" próbowali wyjść z podziemia po grudniowej porażce Związku. Po wprowadzeniu tak zwanego "nowego porządku" w 1981 roku został on niemal doszczętnie rozbity, a wielu jego przedstawicieli zostało aresztowanych czy internowanych. Masowe wystąpienia publiczne odbyły się już w kwietniu 1982 roku, jednak te najliczniejsze 1 i 3 maja. Zbliżające się święta 1 Maja oraz rocznica uchwalenia Konstytucji 3 Maja (jako święto w PRL zostało zniesione) stwarzały okazję do kontynuacji strajków i do pokazania nastrojów społecznych. Tak było między innymi w Krakowie, Gdańsku, we Wrocławiu czy w Warszawie. Budziły one nadzieję nad odrodzenie się Solidarności. Jednocześnie cały czas rozwijano druk i kolportaż ulotek oraz pism informacyjnych, które przekazywały wiadomości oficjalnie niedostępne. Protesty kontynuowano w kolejnych miesiącach. Trwały tak około dwóch lat.
Zobacz więcej na temat: 

Europejskie Menu 2.05.2022

O poparciu USA dla działań Unii Europejskiej zapewniała przewodnicząca Izby Reprezentantów Stanów Zjednoczonych Nancy Pelosi po wizycie w napadniętej przez Rosję Ukrainie. Amerykańska pomoc płynie do Ukrainy, ale także do tej części Wspólnoty, gdzie schroniło się najwięcej uchodźców z Ukrainy. Podczas wizyty amerykańskich przedstawicieli w Polsce mówiono też o wspólnych sankcjach na Rosję. Autorzy: Paweł Lekki, Henryk Szrubarz, Magdalena Szturemska
Zobacz więcej na temat: 

Staraniami Bałakiriewa

2 maja 1894 r. miał miejsce wyjątkowy koncert w Salach Redutowych Teatru Wielkiego. Jak podał Grzegorz Wiśniewski w swej publikacji „Bałakiriew w Warszawie i Żelazowej Woli”, na program składały się tylko dzieła Chopina. Interpretowali je: Zofia Janczewska, Justyna Machwic, Stanisław Barcewicz, Gustaw Czernicki i Aleksander Michałowski. Wystąpił też chór „Lutnia” pod dyrekcją Piotra Maszyńskiego i chór Towarzystwa Muzycznego prowadzony przez Zygmunta Noskowskiego. Dochód z koncertu w kwocie 3053 ruble przeznaczony został na budowę „obelisku z medalionem z podobizną Chopina” w miejscu urodzenia kompozytora, usytuowanego między oficyną a dworkiem. Dodatkowe środki na budowę pozyskano z koncertów zorganizowanych w Radomiu, Płocku, Szadku i Kaliszu. Zaproszony na warszawski koncert Ignacy Jan Paderewski, nie mogąc uczestniczyć w tym ważnym wydarzeniu, przesłał na ręce organizatorów darowiznę w wysokości 2000 franków. (md) 
Zobacz więcej na temat: