HISTORIA w PolskieRadio.pl

Między dumą a krytyką. Jak opowiadamy historię Polski

Czy Polska ma powody do dumy, czy raczej do krytycznego rozliczenia własnej historii? W tym odcinku podcastu rozbieramy na czynniki pierwsze polskie mity, bohaterów i narracje, które do dziś kształtują naszą tożsamość. Sprawdzamy, jak konstruowana była historia Polski – od Chrobrego, przez Kościuszkę, po mit „imperium” Jagiellonów. Pokazujemy też ciemne strony dziejów i pytamy, czy Polska ma 1000 lat ciągłości, czy raczej 100 lat nowej opowieści o sobie. Zobacz więcej na temat: POLSKA

Był mistrzem świata w łucznictwie, zginął w Katyniu

Zygmunt Łotocki - drużynowy mistrz świata i indywidualny mistrz Polski w łucznictwie, poeta i podporucznik rezerwy Wojska Polskiego, zamordowany przez NKWD w 1940 roku w Katyniu - urodził się 16 stycznia 1904 roku. W Archiwum Polskiego Radia zachowało się niezwykłe świadectwo próby zachowania pamięci o tej skazanej na zapomnienie postaci.

Akcja "Burza" na Wołyniu. Wielu AK-owców trafiło na zesłanie

15 stycznia 1944 roku 27. Wołyńska Dywizja Piechoty rozpoczęła akcję "Burza" na Wołyniu. Akcja była pomyślana jako otwarta walka z Niemcami w momencie, gdy następował odwrót sił hitlerowskich. Rozpoczynała się na hasło radiowe bądź też na rozkaz terytorialnych dowódców Armii Krajowej, którzy uznali, że chwila dojrzała do podjęcia walki na tyłach cofającego się frontu niemieckiego.

Gen. Stefan Bałuk. Cichociemny z aparatem

- Selekcja do cichociemnych była szalenie surowa. Kryteria były psychofizyczne. Mówiąc uczciwie, o tym, że znalazłem się w tej formacji, zadecydowało moje hobby, fotografia - wspominał tuż przed swoją śmiercią gen. Stefan Bałuk w rozmowie z Hanną Marią Gizą w audycji "Notatnik Dwójki".

Rozejm w Jamie Zapolskim. Batory odzyskuje Inflanty

Zawarty 15 stycznia 1582 roku układ przywracał Rzeczpospolitej panowanie nad obszarem obejmującym tereny dzisiejszej wschodniej Łotwy i południowej Estonii. Z punktu widzenia polsko-litewskiej racji stanu najistotniejsze było odepchnięcie Moskwy od wybrzeża Morza Bałtyckiego.

84 lata temu dokonano oblotu pierwszego seryjnie produkowanego śmigłowca

Początek kariery helikopterów, choć ich prototypy pojawiły się już u progu XX wieku, wiąże się z II wojną światową. Zarówno Niemcy jak i alianci dostrzegli potencjał w pojazdach zdolnych wzbić się w powietrze i lądować bez pokaźnego pasa startowego. Maszyny pojawiły się na polu walki w drugiej fazie konfliktu.

Teodor Tripplin. Romantyk fantastyki naukowej

Choć jego powieść "Podróż po Księżycu odbyta przez Serafina Bolińskiego" pełna jest wizji nowinek technologicznych, to jej autorowi bliżej było do Mickiewicza i Słowackiego niż Verne’a. – Powieść Tripplina to wielka, romantyczna historia uczucia, scjentyzm pełni tu rolę drugoplanową – słyszymy w audycji Polskiego Radia.

84. rocznica likwidacji obozu cygańskiego w łódzkim getcie

12 stycznia 1942 roku Niemcy zakończyli likwidację tak zwanego obozu cygańskiego, który funkcjonował w obrębie getta w Łodzi. W ciągu trwającej tydzień akcji naziści wywieźli do obozu zagłady w Chełmnie nad Nerem ponad cztery tysiące Romów. Nie przeżył nikt. Wszyscy zostali zamordowani w mobilnych komorach gazowych.

Jarema Stępowski. Promotor warszawskich piosenek ulicznych

- Nigdy nie przypuszczałem, że te moje utwory kiedykolwiek wyjdą poza granice stolicy. A tu utwór "Taksówkarz warszawski" został niezwykle ciepło przyjęty przez brać taksówkarską. Do tego stopnia, że kieleccy taksówkarze kiedyś wydali nawet bankiet na moją cześć – wspominał ze śmiechem Jarema Stępowski na antenie Polskiego Radia.

"Wtedy nikt się w ten sposób skrzypcami nie posługiwał"

- Ojciec zaplanował, że mój starszy brat Józef będzie wiolonczelistą i nim został. Ja byłam przeznaczona na skrzypaczkę i nikt się mnie nie pytał, czy ja tego chcę, czy nie – tak w audycji Polskiego Radia o wyborze swojej drogi życiowej opowiadała Wanda Wiłkomirska, jedna z najwybitniejszych polskich wirtuozek skrzypiec.

HISTORIA

Między dumą a krytyką. Jak opowiadamy historię Polski

Był mistrzem świata w łucznictwie, zginął w Katyniu

Arrasy wracają na Wawel. Posłuchaj relacji z 1961 roku

Telegram Zimmermanna. Samobójcze zagranie Niemiec

Akcja "Burza" na Wołyniu. Wielu AK-owców trafiło na zesłanie

Gen. Stefan Bałuk. Cichociemny z aparatem

"Będziemy walczyć o przywrócenie Polsce jej ziem wschodnich". Stosunek NSZ do ZSRR

Rozejm w Jamie Zapolskim. Batory odzyskuje Inflanty

Kabaret "Dudek". Przedwojenny humor w realiach PRL

84 lata temu dokonano oblotu pierwszego seryjnie produkowanego śmigłowca

Jędrzej Moraczewski. Pierwszy premier II RP

Teodor Tripplin. Romantyk fantastyki naukowej

84. rocznica likwidacji obozu cygańskiego w łódzkim getcie

Jak artyleria zmieniła obraz pola bitew? "Kula przebiła wrota bramy miasta"

Jarema Stępowski. Promotor warszawskich piosenek ulicznych

"Wtedy nikt się w ten sposób skrzypcami nie posługiwał"

Adam Kersten. "Nietypowy uczony" i historyk pełen pasji

Wprowadził reformę, "ocalił gospodarczą niepodległość kraju"