Portal Polskiego Radia SA
słuchaj
shopping_cart
Polskie Radio
Section05

wyłączenie banerów

Odmiana nazwisk kończących się literą "o"

Profesor Irena Bajerowa twierdziłą: "wstyd nie odmieniać nazwisk". Inny badacz (co ciekawe, matematyk) - Hugo Steinhaus, do osób, które nie życzyły sobie, by odmieniać ich nazwisko, mówił: "Pan jest właścicielem swojego nazwiska tylko w mianowniku liczby pojedynczej. Pozostałymi przypadkami rządzi gramatyka!”. Dziś do sprawy podchodzimy inaczej. Ze względów grzecznościowych coraz częściej bierzemy pod uwagę zdanie nosicieli i nosicielek nazwiska, by zaniechać odmiany. W zderzeniu dwóch wartości: tradycji językowej i dobrostanu drugiego człowieka - ta druga wartość jest ważniejsza. Jeśli jednak nie wiemy, jakie zdanie na temat odmiany ma osoba, która nosi nazwisko tego typu, to zachęcam, by nazwisko odmieniać. I tak na przykład w przypadku nazwisk Hłasko i Podsiadło powiemy, że nie ma pana Hłaski czy Podsiadły, widzimy pana Hłaskę czy Podsiadłę, myślimy o panu Hłasce czy Podsiadle, a idziemy z panem Hłaską czy Podsiadłą. Co ważne, gdy mówimy o kobiecie, nazwisko pozostaje nieodmienne. Powiemy więc, że idziemy z panią Prońko, myślimy o pani Prońko i brakuje nam pani Prońko... A dlac Zobacz więcej na temat:  Trójka

НА ПЕРЕХРЕСТІ ПОДІЙ. Гуртом легше: українські майстрині одягу інтегруються у Варшаві

Для українців, які через війну опинилися в Польщі, актуальною лишається величезна потреба інтеграції та взаємодії. Власниця швацької майстерні Наталія Гетьманчук створює ком'юніті українських майстринь одягу у Варшаві. Цікавилася Сніжана Чернюк. Zobacz więcej na temat:  українці у Польщі Варшава

Kasabian - "Club Foot". Utwór z mocnym przesłaniem

Nowa fala brytyjskiego rocka po roku 2000 przyniosła wiele zespołów, które nie bały się hałaśliwych, elektrycznych gitar i głośnych bębnów. Ale chyba żaden z nich nie wprowadził do swojej muzyki tak konfrontacyjnej czy wręcz militarnej atmosfery, jak kwartet pochodzący z leżącego w środkowej Anglii miasta Leicester - Kasabian. W 2003 roku, gdy zespół pracował nad swoim debiutem, 45 tysięcy brytyjskich żołnierzy brało udział w inwazji na Irak. "Club Foot" brzmi jak ścieżka dźwiękowa tej operacji, ale jej założenia były zupełnie inne. Jak mówili muzycy "nie chodziło o bycie za czy przeciw, ale o zauważenie tego, co się działo"... Jeszcze dalej szedł teledysk do piosenki, w którym przewijały się nawiązania do ikonicznych aktów protestu przeciwko totalitaryzmom drugiej połowy dwudziestego wieku. Stąd odwołania do węgierskiej rewolucji 1956 roku czy scen z placu Tienanmen w roku 1989. Cały klip został zaś zadedykowany Janowi Palachowi, który w styczniu 1969 roku dokonał samospalenia w geście niezgody wobec interwencji wojsk układu warszawskiego w Czechosłowacji... Zobacz więcej na temat: 

Czy linie lotnicze wprowadzają dodatkowe opłaty dla otyłych pasażerów? 

Czy linie lotnicze naprawdę każą swoim pasażerom płacić za nadwagę? W sieci krąży fala oburzenia po tym, jak portale społecznościowe sensacyjnie ogłosiły, że linie lotnicze zaczynają wprowadzać "opłatę od nadwagi pasażera". To prawda czy uproszczenie, które dobrze klika się w sieci? Ta historia wzięła się ze zmiany realnej polityki cenowej czy z błędnej interpretacji pojedynczego przypadku? Czy w branży lotniczej istnieją dziś jakiekolwiek regulacje, które uzależniają cenę biletu bezpośrednio od wagi pasażera? Takie fake newsy, jak ten o "dodatkowych opłatach dla otyłych pasażerów", mogą mieć realny wpływ na decyzje podróżnych? Gościni: Joanna Wieczorek, ekspert prawa lotniczego. Zobacz więcej na temat:  Trójka

Karolina Lewestam o książce "Szmaty". Ubrania a obraz kobiecej młodości i starości

Ubranie jest formą opowieści o tożsamości. Doktor filozofii, eseistka, pisarka - Karolina Lewestam w swojej książce "Szmaty" przez ubrania filozofuje, pamięta, przepracowuje swoje dojrzewanie i relacje z matką, a właściwie wieloma matkami. Jak sama pisze "babami w średnim wieku", które opiekowały się sobą nawzajem i nią poprzez ubrania. Tytułowe szmaty są zdobywane z drugiej ręki, na przecenach. Karolina opowiada o tym, że ciuchy mogą być naszą krainą marzeń, apteczką, schronieniem, mogą nas ukrywać, maskować, mogą nas dręczyć albo ratować. I o tym, jak w szczególności kobiety są uwikłane nieustannie w relacje z nimi, z tymi szmatami, które nieustannie komuś dają, przymierzają, piorą, prasują, chowają, wyciągają i naprawiają... Zobacz więcej na temat:  Trójka

Trudy George

31 marca 1862 r. George Sand wysłała list do swej przyszłej synowej, Liny Calamatty: „Czuję się dobrze, że będę Ci prawdziwą matką; potrzeba mi bowiem córki, a nie znajdę lepszej od córki najlepszego z przyjaciół [Luigiego Calamatty]”. Dobre kontakty z Liną pozwoliły pisarce zrekompensować własne nieudane relacje z kobietami, przede wszystkim z córką, Solange, z którą czuła się mniej związana niż z Liną. „Moja córka Lina jest moją prawdziwą córką. Z kolei ta druga, no cóż…”. Pisarka zawsze sprytnie wykorzystywała swoje literackie talenty do ukazywania złożoności rodzinnych związków. Nigdy nie wybaczyła Chopinowi, że w poważnym sporze rodzinnym, po trwającym 9 lat związku, sprzeniewierzył się jej, trzymając stronę Solange. Tak o tym pisała do Grzymały: „Sam widzisz, jaka jest moja sytuacja w tym nieszczęsnym związku, w którym stałam się jego niewolnicą we wszystkich okolicznościach. Dokonałam cudów cierpliwości. […] Stałam się męczennicą, ale niebo nie szczędziło mi niczego, jak gdybym miała do odkupienia jakieś wielkie zbrodnie”. (md) Zobacz więcej na temat: 

Wciąż przestawiamy czas z zimowego na letni oraz przygotowania do akcji „Żonkile”

W tym wydaniu: prezydent Karol Nawrocki zakończył wizytę w Stanach Zjednoczonych; z soboty na niedzielę przestawiliśmy zegarki i spaliśmy o godzinę krócej; Państwowy Instytut Badawczy NASK intensywnie rozwija sztuczną inteligencję; Łucja Koch z Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN o tegorocznej akcji „Żonkile”, organizowanej 19 kwietnia, w rocznicę powstania w getcie warszawskim. Zapraszamy do słuchania! Zobacz więcej na temat: 

Wspominamy Wiesława Myśliwskiego. Audycja Michała Nogasia

W wieku 94 lat zmarł pisarz i dramaturg Wiesław Myśliwski. Autora m.in. "Traktatu o łuskaniu fasoli" i "Ostatniego rozdania" wspomina Michał Nogaś, który niejednokrotnie rozmawiał z pisarzem. Wraz z nim w studio zasiedli: Justyna Sobolewska - krytyczka literacka, dziennikarka "Polityki", przez lata kuratorka festiwalu "Stolica języka polskiego" w Szczebrzeszynie, teraz "Festiwalu Początek Sezonu" w Bydgoszczy, Tomasz Pańczyk - przyjaciel domu Państwa Myśliwskich, przez lata współtwórca festiwalu "Stolica języka polskiego" w Szczebrzeszynie, a teraz "Festiwalu Początek Sezonu" w Bydgoszczy oraz Wojciech Bonowicz - przyjaciel Wiesława Myśliwskiego, poeta, felietonista, redaktor. Zobacz więcej na temat: 

Prezydent Karol Nawrocki z wizytą w USA oraz początek Wielkiego Tygodnia

W tym wydaniu: prezydent Karol Nawrocki zakończył wizytę w Stanach Zjednoczonych; z soboty na niedzielę przestawiliśmy zegarki i spaliśmy o godzinę krócej; za nami Niedziela Palmowa, która rozpoczęła Wielki Tydzień, a więc bezpośrednie przygotowanie do Świąt Wielkanocnych; Marek Skulimowski, prezes Fundacji Kościuszkowskiej, o włączeniu się amerykańskiej  Polonii w obchody jubileuszu 250-lecia Stanów Zjednoczonych. Zapraszamy do słuchania! Zobacz więcej na temat: