Portal Polskiego Radia SA
słuchaj
shopping_cart
Polskie Radio
Section05

wyłączenie banerów

"Prawie-Teksas ojczulka Łukasiewicza" - reportaż Jakuba Tarki o Ignacym Łukasiewiczu

8 marca minęła 200. rocznica urodzin Ignacego Łukasiewicza. Był naukowcem, filantropem, przedsiębiorcą, społecznikiem, wynalazcą, założycielem pierwszej na świecie kopalni ropy naftowej (Bóbrka koło Krosna). Rok 2022 został ustanowiony Rokiem Ignacego Łukasiewicza. "Należy on do zaszczytnego grona Polaków, których działalność wywarła wielki i pozytywny wpływ na rozwój naszej Ojczyzny, jak również całego świata" – głosi uchwała Sejmu. Ignacy Łukasiewicz był wynalazcą lampy naftowej i pionierem petrochemii. Twórca przemysłu naftowego nie ograniczał swojej działalności do spraw biznesowych. Był też społecznikiem. Już w młodości Łukasiewicz związał się z organizacjami niepodległościowymi. Jako dojrzały człowiek, pod koniec życia został wybrany do Sejmu Galicyjskiego.  Zobacz więcej na temat: 

Charytatywne manko

3 kwietnia 1840 r. księżna Anna Czartoryska sponsorowała wystawienie opery Friedricha Flotowa „La Duchesse de Guise”, zbierając w ten sposób pieniądze dla rodaków przebywających na emigracji. Dzięki tym dobroczynnym projektom, w których nierzadko uczestniczył Chopin, ułatwiała Polakom życie na wygnaniu. Jednak nie wszystkie charytatywne przedsięwzięcia księżnej przynosiły oczekiwane zyski. Na premierze opery Flotowa datki składane przez licznie przybyłe księżne i księżniczki odegrały niewielką rolę. Wystawienie opery przyniosło dochód w wysokości 30.000 franków, zaś całkowity koszt inscenizacji wyniósł 100.000 franków. Księżna i sponsorzy musieli więc z własnej kieszeni wyrównać tę niemałą różnicę. Po premierze hrabia Jules de Castellane zaprosił artystów do swojego domu na kolację i bal maskowy, na który wszyscy przybyli w polskich strojach. (md)  Zobacz więcej na temat: 

"Podcast o niepełnosprawności" - odcinek 23.

Ostatnio policja zwróciła się do wszystkich z apelem, żeby mądrze pomagać. W dobie wojny w Ukrainie otwieramy nasze serca i portele. Dobrze jest jednak sprawdzić do kogo trafiają pieniądze, których adresatem mają być uchodźcy z Ukrainy. Niestety dla złodzieja nie liczy się kogo okrada i z jakiej okazji. Jak czytamy na stronie policja.pl : "oszuści, (...) podszywają się pod różne podmioty i w ten sposób chcą okraść swoje ofiary. Zachowajcie czujność, szukajcie tylko zweryfikowanych zbiórek dla obywateli Ukrainy. Wiarygodną i sprawdzoną listę zbiórek można znaleźć na rządowej stronie #PomagamyUkrainie ". Jeszcze przed wojną w Ukrainie na początku roku odwiedziłem Fundację Avalon i rozmawiałem o tym jak nie dać się wykorzystać. Zapraszam, Krzysztof Kaczmarczyk. Zobacz więcej na temat: 

Koza

Uparta, dzika, głupia - koza w kulturze ludowej niestety nie ma najlepszej prasy... Bywa agresywna, impulsywna, ma powiązania z ciemnymi mocami, choć koza to jeden z najstarszych udomowionych gatunków zwierząt, na całym świecie hodowana dla mleka, mięsa, sierści i skór.   Dziś w „Źródłosłowie” o symbolice związanej z tym zwierzęciem opowiadała językoznawczyni i etnolingwistka z Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie dr Olga Kielak​. Zobacz więcej na temat: 

Inny Chopin

2 kwietnia 1930 r. Leopold Binental, polski skrzypek, publicysta muzyczny i chopinolog, na łamach „Kuriera Warszawskiego” sprostował istotny błąd związany z nazwiskiem Chopina. Do wyjaśnienia tej zagadkowej sprawy włączył się też Ferdynand Hoesick, stwierdzając, że nie był to błąd lecz „fałszerstwo świadome i to dość prymitywne”. W jednym z poważnych czasopism polskich w numerze z dnia 1 kwietnia 1930 roku, zamieszczony został przekład noweli zatytułowanej Olga, wcześniej drukowanej we Francji [w serii „Babel”]. Nazwisko jej autora brzmiało Chopin. Tłumacz dodał w odnośniku, że utwór wyszedł spod pióra Fryderyka Chopina. W kontekście rozpowszechnianych wówczas licznych „fałszerstw i apokryfów”, Binental napisał: „… Fryderyk Chopin nie mógł być autorem owej nowelki; należy ją prawdopodobnie przypisać Jean-Marie Chopinowi, żyjącemu współcześnie z Fryderykiem, a nawet mieszkającemu w tym samym czasie w Paryżu”. (md)  Zobacz więcej na temat: 

Posłanie odmowy

1 kwietnia 1835 r. Chopin otrzymał list od francuskiej śpiewaczki Adèle Raimbaux (kontralt), do której zwrócił się wcześniej w imieniu ks. Anny Czartoryskiej, zapraszając artystkę do udziału w koncercie charytatywnym na rzecz ubogich Polaków. Organizatorem tego wydarzenia było Towarzystwo Dobroczynności Dam Polskich w Paryżu założone i prowadzone przez księżną. Adèle Raimbaux w swym liście prosiła Chopina: „Zechce Pan być moim rzecznikiem wobec Pani Hrabiny [księżnej] Czartoryskiej i poprosić, żeby przyjęła wyrazy szczerego ubolewania, że nie mogę wyświadczyć Jej niewielkiej przysługi, o którą mnie prosiła”. Śpiewaczka miała w tym samym czasie zaplanowany wcześniej koncert w Lille. W żadnym jednak liczącym się paryskim czasopiśmie muzycznym nie ma żadnej wzmianki o tym występie Raimbaux. (md) Zobacz więcej na temat: 

"Dokumentaliści" - reportaż Joanny Bogusławskiej o Archiwum Polskiego Radia

Archiwum Polskiego Radia to niewyczerpana skarbnica słowa i dźwięku. Korzystają z niego wszyscy dziennikarze Polskiego Radia. Praca redaktora dokumentalisty w archiwum Polskiego Radia nie jest to łatwym zawodem i nie każdy ma kompetencje, by go wykonywać. Potrzebna jest dociekliwość, umiejętność sięgania do źródeł, ponieważ nie wszystko jest dostępne na podstawie bezpośrednio dostępnych materiałów. Potrzebna jest też cierpliwość. W reportażu wykorzystano fragmenty nagrań archiwalnych Programu Trzeciego, który 1 kwietnia 1962 roku rozpoczął nadawanie. Na falach Programu 3 pojawiły się gatunki muzyczne, których nie było na pozostałych antenach Polskiego Radia: big beat czy rock’n’roll. Zasoby Archiwum powstawały wraz z historią Polskiego Radia. W kolekcji nagrań zawiera się także tradycja transmisji wydarzeń – politycznych, społecznych, kulturalnych i sportowych, sięgająca początków polskiej radiofonii.  Zobacz więcej na temat: