W Wenecji sztuka ponownie staje się gestem politycznym — wynurza się z wody i znów domaga się uwagi. 7 maja 2026 roku, w samym środku Biennale w Wenecji 2026, ten moment ma konkretną nazwę: „Migrant Child”. Dzieło Banksy’ego pojawiło się nocą z 8 na 9 maja 2019 roku na fasadzie Palazzo San Pantalon, a teraz wraca do publiczności po latach cichego niszczenia. Uratował je bank Banca Ifis, który w 2023 roku odpowiedział na apel włoskich instytucji — od Ministerstwa Kultury po władze Wenecji — przekształcając sprawę w projekt konserwacji i restauracji.
„Migrant Child” to jedno z nielicznych dzieł oficjalnie uznanych przez Banksy’ego we Włoszech, a zarazem jedno z najbardziej bezpośrednich. Dziecko stojące w wodzie sięgającej do nóg, z uniesioną ręką — sygnałem alarmowym, który staje się symbolem. W pracy wybrzmiewają aktualne i bolesne tematy: kryzysy migracyjne, prawa dzieci oraz zbiorowa obojętność. Czas i słona woda zaczęły zacierać kontury muralu, ale nie jego przekaz. Stąd decyzja o interwencji: najpierw zabezpieczenie dzieła, później jego demontaż i renowacja, połączone z rewitalizacją budynku zakupionego przez Banca Ifis w 2024 roku.
Uroczysta prezentacja odrestaurowanej pracy odbyła się podczas wydarzenia „Curated by Heart” w przestrzeni Tesa 113 w Arsenale. Wśród uczestników znaleźli się Ernesto Furstenberg Fassio, Luca Zaia oraz laureat Pokojowej Nagrody Nobla Kailash Satyarthi, podkreślając, że projekt ma nie tylko wymiar artystyczny, ale również głęboko społeczny. Za całym przedsięwzięciem stoi wyraźna wizja, komunikowana także przez kanały Banca Ifis i Ifis art: wykorzystywanie sztuki jako narzędzia realnego wpływu, a nie wyłącznie dekoracji.
– To dzieło, jednocześnie kruche i potężne, mówi uniwersalnym językiem pokoju, integracji i praw człowieka, przypominając nam, by nie ulegać obojętności – powiedział Ernesto Furstenberg Fassio, przewodniczący Banca Ifis. – Dzisiejszy finał tej drogi pokazuje, jak kluczowa jest współpraca sektora publicznego i prywatnego, gdy projekt konserwatorski staje się wizją przyszłości, zdolną oddać społeczności nie tylko budynek, ale także jego głębsze znaczenie.
Projekt jest częścią szerszej inicjatywy banku — Ifis art — platformy, za pomocą której instytucja redefiniuje swoją rolę w krajobrazie kultury. Chodzi nie tylko o ochronę dzieł, lecz także o tworzenie znaczeń. Nieprzypadkowo wraz z powrotem muralu uruchomiono również program „Migrant Child – Rights in Action”, przygotowany we współpracy z Treccani. W roku szkolnym 2026/2027 projekt ma wprowadzić temat sztuki i praw człowieka do włoskich szkół średnich.
Jest coś wyjątkowo spójnego w tym, że wszystko dzieje się właśnie w Wenecji — mieście kruchym, wystawionym na działanie czasu i żywiołów, balansującym między ochroną a zmianą. Dokładnie tak jak „Migrant Child”. Krótko mówiąc: jeśli jesteś w Wenecji, patrz uważnie.
nssmag.com/pż