Dla kolejnych pokoleń "Lalka" była przede wszystkim historią Stanisława Wokulskiego i Izabeli Łęckiej, awansu społecznego, rozczarowań i świata rozpiętego pomiędzy arystokracją a rodzącym się kapitalizmem. Paweł Maślona oraz współautorzy scenariusza, Paweł Demirski i Jagoda Dutkiewicz, nie zamierzali po raz kolejny ilustrować tego, co czytelnik zna z lektury.
Debiutujący właśnie serial został zapowiedziany jako kostiumowy dramat, w którym ironia i groteska spotykają się z humorem, tajemnicą i melodramatycznym napięciem. Do klasycznej fabuły dopisano m.in. śledztwo, rodzinne tajemnice i konflikty odsłaniające ukryte interesy bohaterów.
Posłuchaj cyklu "Co ma w środku "Lalka" >>>
Izabela Łęcka wychodzi z cienia
Jedną z największych zmian jest przesunięcie punktu ciężkości w stronę Izabeli Łęckiej. W tę rolę wciela się Sandra Drzymalska. Podczas spotkania w Polskim Radiu aktorka przyznała, że scenariusz przekonał ją niemal od pierwszej lektury.
– Gdy dostałam scenariusz, przeczytałam w samochodzie jednym tchem dwa odcinki. Powiedziałam do mojego partnera, że bardzo chciałabym w tym zagrać – wspominała. Jak zaznaczyła, bohaterka serialowej produkcji otrzymała znaczniej więcej przestrzeni niż na kartach powieści. – Izabela w naszym serialu ma większe pole do popisu. Obdzieramy ją z pewnych stereotypów, z tego, co myślimy na jej temat po lekturze – mówiła.
Produkcja Netflixa opisuje bohaterkę jako "młodą arystokratkę, która ma własny plan na życie. Jej chłód, niedostępność i niezależność nie są wyłącznie cechami charakteru, lecz także świadomie budowanym wizerunkiem. Gdzie jednocześnie jej los pozostaje uzależniony od pieniędzy i decyzji innych osób".
>>> Posłuchaj: Sandra Drzymalska jako Izabela Łęcka. "Chcieliśmy pokazać prawdziwego człowieka"
Nowa twarz Stanisława Wokulskiego
Równie mocno zmienia się sposób patrzenia na Stanisława Wokulskiego, w którego wciela się Tomasz Schuchardt. Na stronie produkcji czytamy: "Wokulski jest samotnym człowiekiem awansu, który pragnie uznania i przynależności do elity. Problem w tym, że myli potrzebę bezpieczeństwa i kontroli z miłością, a Izabelę zaczyna traktować jako obietnicę życia, do którego aspiruje, niekoniecznie jako realną osobę".
Serial ma obrazować relację Wokulskiego i Łęckiej jako uczucie rozpięte między klasową przepaścią, obsesją, potrzebą wolności i potęgą pieniądza. Twórcy otwarcie deklarują, że rezygnują z romantycznego idealizowania postaci, co jednocześnie może stać się jednym z najbardziej zapalnych punktów całej produkcji.
"Nasze relacje nie są tak proste"
Sandra Drzymalska podkreślała w Polskim Radiu, że twórcom zależało na pokazaniu, jak mocno problemy zapisane przez Prusa rezonują ze współczesnością. – Chcieliśmy tę historię pogłębić, odnieść do współczesności. Pokazać, jak bardzo tematy, które istnieją w "Lalce" wciąż są aktualne – tłumaczyła.
Serialowa "Lalka" ma jeszcze wyraźniej pokazywać świat arystokracji. Tomasz Łęcki, grany przez Jacka Braciaka, został opisany jako "bankrut dawnego porządku", człowiek, którego słabości, hazard i życiowe błędy zagrażają przyszłości córki. Obok niego pojawią się m.in. baron Krzeszowski w interpretacji Piotra Adamczyka, kierujący się własnym interesem Starski grany przez Piotra Packa oraz Wąsowska Magdaleny Cieleckiej, przedstawiona jako charyzmatyczna ikona wolności, żyjąca poza cudzymi oczekiwaniami.
Ile można dopisać Prusowi?
Twórcy "Lalki" ingerują w powieść znacznie bardziej niż w klasycznej adaptacji. Zmianie uległy akcenty, dopisane zostały wydarzenia i rozwinięte wątki. Emocje budzi także mieszanie konwencji: połączenie ironii, groteski, humoru, tajemnicy i melodramatu. Część pierwszych komentatorów uważa, że ten postmodernistyczny miks może być największą zaletą serialu. Inni obawiają się, że forma zacznie przesłaniać psychologię bohaterów.
Czym w takim układzie powinna być dziś adaptacja kanonicznej powieści? Czy powinna możliwie wiernie przenieść na ekran historię Prusa? Czy ma prawo wykorzystać ją jako materiał do rozmowy o współczesnych napięciach, klasie, pieniądzu, płci, obsesji i społecznej pozycji?
Najlepiej będzie przekonać się samemu. Serial składa się z sześciu odcinków, jego premiera została zaplanowana na środę 16 września. Co istotne, nie jest to jedyna ekranizacja powieści Prusa, która ukaże się w najbliższym czasie. Pod koniec września do kin trafi również pełnometrażowa wersja w reżyserii Macieja Kawalskiego.
***
"Lalka" Bolesława Prusa
- Powieść przedstawia Warszawę końca lat 70. XIX wieku. Jedną z głównych osi fabuły jest uczucie przedsiębiorcy Stanisława Wokulskiego do arystokratki Izabeli Łęckiej.
- Prus pokazuje społeczeństwo silnie podzielone klasowo - od arystokracji, przez mieszczaństwo i kupców, po ludzi żyjących w biedzie.
- "Lalka" opowiada o miłości, pieniądzu, awansie społecznym, idealizmie, samotności i złudzeniach. Układa się w uniwersalną, gorzką i tragiczną, choć miejscami i pełną humoru, historię o naturze człowieka.
***
PolskieRadio/Netflix/ZuzannaChowaniec
