Już w dzieciństwie Bronisław Linke zetknął się z dramatycznymi wydarzeniami historycznymi: był świadkiem rewolucji lutowej i działań wojennych na terenie Estonii. To doświadczenie ukształtowało jego wrażliwość i kierunek artystycznych poszukiwań. Linke konsekwentnie tworzył sztukę zaangażowaną, w której realistyczna obserwacja rzeczywistości łączyła się z silną metaforą i ekspresją.
Od akwareli po kolaż
Najczęściej pracował na papierze. Sięgał przy tym po różnorodne techniki: od akwareli i gwaszu, przez kredki i tusz, po kolaż. Jego styl, określany przez krytyków jako ekspresjonistyczny, wyróżniał się intensywnością przekazu i sugestywnym obrazowaniem ludzkiego losu. Szczególne miejsce w jego twórczości zajmowały przedstawienia dzieci, które – jak zauważano – nabierały w jego pracach wyjątkowo przejmującego charakteru.
Zrujnowane miasto. "Kamienie krzyczą"
W latach 30. stworzył cykle rysunków "Wojna", "Miasto" i "Śląsk". Po II wojnie światowej powstał jeden z jego najważniejszych projektów "Kamienie krzyczą". To wstrząsająca wizja zrujnowanej Warszawy po powstaniu w getcie i Powstaniu Warszawskim.
Pod koniec lat 50. artysta podjął temat zagrożenia nuklearnego w cyklu "Atom". Jego najbardziej rozpoznawalne dzieło zatytułowane "Autobus", interpretowane jest jako metaforyczny komentarz do kondycji społeczeństwa, nawiązujący w swojej wymowie do "Wesela" Stanisława Wyspiańskiego.
Doświadczenie wojenne jak piętno w twórczości
W czasie II wojny światowej Linke, zagrożony represjami za antyhitlerowskie karykatury, opuścił Warszawę i trafił do Lwowa. Następnie został zesłany na Ural. Do Polski powrócił w 1946 roku. Jego doświadczenia wojenne tylko pogłębiły wymowę jego późniejszej twórczości.
Zmarł 6 października 1962 roku w Warszawie, w wieku 56 lat. Został pochowany na Wojskowych Powązkach. Już rok później Muzeum Narodowe w Warszawie zorganizowało jego monograficzną wystawę.
Twórczość Linkego inspirowała kolejne pokolenia artystów – w tym Jacka Kaczmarskiego, który nawiązał do jego dzieł w swoich utworach.
***
IAR/PAP/zch
