"Zofia Hertz była wyśmienitą rozmówczynią"

Ostatnia aktualizacja: 19.06.2013 10:54
O swoich spotkaniach z redaktorką paryskiej "Kultury" mówili w audycji Barbara Toruńczyk - działaczka opozycyjna, redaktor "Zeszytów literackich" oraz Leszek Szaruga - poeta i tłumacz.
Audio
Sztokholm, grudzień 1980 r. Obiad w restauracji hotelu Stallmastaregarden wydany w czasie pobytu Czesława Miłosza w Sztokholmie z okazji wręczenie mu Literackiej Nagrody Nobla. Na zdjęciu od lewej: Zofia Hertz, Jerzy Giedroyc i żona Andrzeja Miłosza Grażyna Strumiłło-Miłosz
Sztokholm, grudzień 1980 r. Obiad w restauracji hotelu Stallmastaregarden wydany w czasie pobytu Czesława Miłosza w Sztokholmie z okazji wręczenie mu Literackiej Nagrody Nobla. Na zdjęciu od lewej: Zofia Hertz, Jerzy Giedroyc i żona Andrzeja Miłosza Grażyna Strumiłło-Miłosz Foto: PAP/Tomasz Abramowicz

Żyli jak na poligonie, według słów Jerzego Giedroycia: "wciąż pod namiotami". Swoją pracę traktowali jako służbę, wierzyli w misję, którą wykonują, mieli poczucie uczestnictwa w swoistej wojnie o Polskę . - Choć dla wielu wydawało się to mrzonką, założyli pismo, które, jak wierzyli, doprowadzi do tego, że Polska będzie niepodległa – mówiła w Dwójkowej audycji Barbara Toruńczyk.

Zofia Hertz - jedna z najważniejszych postaci środowiska paryskiej "Kultury". Współzałożycielka tego pisma, a w szerokim tego słowa znaczeniu: gospodyni Maisons-Laffitte.

>>>Posłuchaj nagrań związanych z Zofią Hertz w serwisie specjalnym Polskiego Radia "Radia Wolności"<<<

Urodzona w Warszawie (27 lutego 1910 lub 1911) skończyła tu prawo (1932) i została notariuszem w Łodzi (1933). "Byłam pierwszą w Polsce kobietą, której udało się zdać egzamin na notariusza. Mój rejent chwalił się mną, gdzie tylko mógł" - wspominała.

W czasie II wojny przedostała się z armią Andersa, przez Lwów, Syberię i Buzułuk, na Bliski Wschód. Potem był Rzym, a wreszcie - Paryż, Maisons-Laffitte i "Kultura". O jej życiu i pracy w paryskiej "Kulturze" opowiadali w Dwójce Barbara Toruńczyk - działaczka opozycyjna, redaktor "Zeszytów literackich" - oraz Leszek Szaruga, poeta i tłumacz.

Zofia
Zofia Hertz i Jerzy Giedroyc. Fot. Instytut Literacki w Paryżu

Rozmówcy Joanny Szwedowskiej wspominali o swoich spotkaniach z Zofią Hertz, mówili również o codzienności paryskiej "Kultury". - Była wyśmienitą rozmówczynią, lubiła zbierać ploteczki, miała doskonałe poczucie humoru - charakteryzował Zofię Hertz Leszek Szaruga. Jednocześnie: z poczuciem odpowiedzialności, a nawet z przejęciem zajmowała się sprawami gospodarczymi i finansowymi "Kultury", dbała również o nieustannie pochłoniętego pracą Redaktora. - Pamiętam taki wieczór - wspominał Leszek Szaruga. - Siedzieliśmy z Giedroyciem i rozmawialiśmy, on palił dużo. Pani Zofia wkroczyła gdzieś tak około dziewiątej do gabinetu i powiedziała: "Jerzy, to twoja ostatnia whisky dzisiaj". Ona dbała o takie rzeczy - mówił z uśmiechem poeta, częsty gość w Maisons-Laffitte (przypomnijmy: laureat nagrody literackiej "Kultury" w 1999).

>>>Zobacz serwis specjalny Polskiego Radia poświęcony Jerzemu Giedroyciowi<<<

Z okazji 10. rocznicy śmierci Zofii Hertz Program Drugi Polskiego Radia zaprasza - w piątek, 21 czerwca o godz. 22.00 - na audycję, w której  zaprezentujemy ostatni wywiad, jakiego udzieliła Polskiemu Radiu Zofia Hertz w kwietniu 2003 roku - tuż po zakończeniu wojny w Iraku, w czasie, kiedy Polska żyła "aferą Rywina" i innymi śledztwami dziennikarskimi. To - nawet we Francji - była zimna wiosna, po której nastąpiło upalne lato. Zofia Hertz odeszła dwa miesiące później.

Wywiad uzupełnony zostanie nagraną przez autorkę - Annę Lisiecką - wypowiedzią Czesława Miłosza. Gośćmi programu będą również Elżbieta Sawicka i Jerzy Kisielewski.

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak