"Maria Jarema. Pęknięty modernizm" oraz "Kairos/ Wariacje duchologiczne" tworzą w Muzeum Sztuki Nowoczesnej rodzaj dialogu. Rozmowy rozpiętej między historią a współczesnością, doświadczeniem wojny a językiem abstrakcji.
Maria Jarema. Awangarda, która nie daje się zamknąć
Maria Jarema, współzałożycielka Grupy Krakowskiej i jedna z najważniejszych postaci polskiej awangardy, wymyka się jednoznacznym definicjom. Jej twórczość była zakorzeniona w modernizmie, ale jednocześnie podważała jego założenia.
Wystawa zorganizowana w Muzeum Sztuki Nowoczesnej buduje opowieść o człowieku: od jednostki, przez relacje, aż po zbiorowość. To także opowieść o samej artystce, rozdartej między lokalnością a ambicjami międzynarodowymi. Między przedwojenną lewicowością a powojennym rozczarowaniem socrealizmem.
Abstrakcja wywodząca się z ruchu i ciała
Maria Jarema tworzyła obrazy abstrakcyjne, dynamiczne. Jej działa wywodziły się z obserwacji ruchu i ciała. Szczególne miejsce w jej dorobku zajęła technika monotypii. To dzięki niej artystka była w stanie uzyskać pojedynczy, niepowtarzalny obraz. Właśnie w ten sposób ujawniło się jej przekonanie, że sztuka jest procesem, a nie zamkniętą formą.
Julie Mehretu i jej mapa współczesnego świata
Julie Mehretu to etiopsko-amerykańska artystka. Prezentuje wielkoformatowe, wielowarstwowe kompozycje, które stanowią zapis współczesności oraz towarzyszących jej napięć, migracji, konfliktów i globalnych kryzysów.
Punktem wyjścia do prac artystki stają się konkretne wydarzenia: pandemia, szturm na Kapitol czy pożar Muzeum Narodowego w Rio de Janeiro. Julie Mehretu przetwarza obrazy rzeczywistości. Rozmazuje je, zaciera, a następnie nakłada kolejne warstwy malarskie. W swoich działach łączy to, co organiczne z syntetykami: papier i folię, gest i strukturę, emocję i system.
Trzecia przestrzeń: "Rdzeń"
Dopełnieniem wystaw jest instalacja "Rdzeń" autorstwa Minh Lan Tran. 19-metrowa praca umieszczona została w przestrzeni klatki schodowej muzeum. Do jej stworzenia artystka wykorzystała lateks i naturalne pigmenty. W swojej pracy odwołała się do historii kolonialnej i doświadczenia przemocy.
Wystawa w Muzeum sztuki Nowoczesnej jest dostępna dla zwiedzających od 20 marca. Prace Marii Jaremy będzie można oglądać końca czerwca, a ekspozycję Julie Mehretu oraz instalację "Rdzeń" do końca sierpnia.
***
PAP/MSN/zch
