Zdrajcy generała Grota-Roweckiego jeszcze w latach 80. podawali się za bohaterów...

Ostatnia aktualizacja: 31.08.2014 12:00
Blanka Kaczorowska przebywała w Polskim Domu Spokojnej Starości dla zasłużonych w walce o niepodległość we Francji. Ludwik Kalkstein ukrywał się pod imieniem i nazwiskiem Edwarda Ciesielskiego, który razem z rotmistrzem Pileckim uciekł z Oświęcimia.
Audio
  • Zdrajcy generała Grota-Roweckiego jeszcze w latach 80. podawali się za bohaterów... (Klub Ludzi Ciekawych Wszystkiego/Dwójka)
Witold Pronobis, krewny generała Stefana Grota-Pileckiego
Witold Pronobis, krewny generała Stefana Grota-Pileckiego Foto: Grzegorz Śledź / PR2

Ta dwójka (a przez kilka lat także małżeństwo) wraz z Eugeniuszem Świerczewskim tworzyła podczas II wojny światowej najbardziej niebezpieczną grupę konfidentów Gestapo w strukturach AK. Najprawdopodobniej to oni zdradzili Niemcom miejsce pobytu Stefana Grota-Roweckiego. 30 czerwca 1943 roku Gestapo wyprowadziło generała z mieszkania przy ul. Spiskiej 14 m. 10 na warszawskiej Ochocie i prawie natychmiast wywiozło go do Berlina. Został on zamordowany w Sachsenhausen w pierwszych dniach sierpnia 1944.

Kontrwywiad AK zdemaskował agentów Gestapo w 1943 roku. Wydano trzy wyroki śmierci. - Wykonany został tylko na Świerczewskim. Blankę Kaczorowską przed śmiercią uchroniła zaawansowana ciąża. Ludwik Kalkstein nigdy nie wpadł w ręce AK. Wałczył natomiast w Powstaniu Warszawskim... w mundurze SS - opowiadał w audycji "Klub Ludzi Ciekawych Wszystkiego" Witold Pronobis, autor książki "Generał Grot. Kulisy zdrady i śmierci" i krewny generała.

fot.
fot. Grzegorz Grzegorz Śledź / PR2

Po wojnie Kalkstein i Kaczorowska zostali aresztowani przez Urząd Bezpieczeństwa. - Jedyną karą dla konfidentów Gestapo była wtedy śmierć. Oni tymczasem zostali skazani na dożywocie i jeszcze w więzieniu podjęli współpracę z UB. Kaczorowską wypuszczono po 5 latach, a Kalksteina po 11 - przypominał gość Hanny Marii Gizy.

 

W latach 80. Witold Pronobis pracował w Monachium dla Radia Wolna Europa. O miejscu pobytu Kaczorowskiej dowiedział się od innego pracownika rozgłośni. Kalksteina spotkał przez przypadek. - Często zanosiłem książki polskich emigrantów do Polskiej Misji Katolickiej. Kalkstein, podający się za Ciesielskiego, był tam bibliotekarzem. Jego dziwne zachowanie wobec pracownika Radia Wolna Europa wzbudziło moją podejrzliwość - opowiadał gość Dwójki. - Potem spotkaliśmy się ponownie, gdy jego sąsiad i przyjaciel namówił mnie do przeprowadzenia wywiadu z bohaterem podziemia, za którego Kalkstein się podawał...

Witold Pronobis rozpoznał zdrajcę na podstawie fotografii zrobionej jeszcze w latach 50. Ale dlaczego Kalkstein - długie lata tropiony przez Radio Wolna Europa - ukrył się tak blisko siedziby rozgłośni? Gość Hanny Marii Gizy podejrzewa, że jako agent PRL-owskich służb próbował inwigilować tam środowiska rozgłośni oraz Polonię w ogóle.

A jakie były powojenne losy Blanki Kaczorowskiej? Dlaczego UB tak często werbowało byłych agentów Gestapo? I czy Ludwik Kalkstein współtworzył serial "Czarne chmury" opowiadający o bohaterskich czynach jego przodka? Zachęcamy do wysłuchania nagrania "Klubu Ludzi Ciekawych Wszystkiego".

mm/asz

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

17 września: Francja nie dotrzymała umowy

Ostatnia aktualizacja: 17.09.2013 08:00
Zgodnie z polsko-francuską konwencją wojskową oddziały zachodnich koalicjantów miały ruszyć na Hitlera właśnie 17 września 1939 roku. Zamiast oczekiwanej odsieczy ten dzień przyniósł Polsce inwazję wojsk Rosji Radzieckiej.
rozwiń zwiń

Czytaj także

"Zo" - kurierka, która zmieniła sytuację kobiet żołnierzy w AK

Ostatnia aktualizacja: 11.01.2014 16:00
- Myśmy miały tylko prawo do pomocniczej służby wojskowej. Stan faktyczny był jednak inny - wspominała w archiwalnym nagraniu gen. Elżbieta Zawacka, legendarna kurierka Komendy Głównej Armii Krajowej.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Zawiedzione nadzieje żołnierzy wyklętych

Ostatnia aktualizacja: 03.03.2014 20:00
Najpierw wiara w wolne wybory, gwarantowane z całą stanowczością przez Zachód, potem nadzieja na wybuch trzeciej wojny światowej, w końcu walka o biologiczne przetrwanie - o dramatycznych losach żołnierzy podziemia niepodległościowego dyskutowaliśmy w "Klubie Ludzi Ciekawych Wszystkiego".
rozwiń zwiń